(1086 S. K. m. 284) (554 S. KHK. m. 48)
Dava: Taraflar arasındaki davanın Konya Asliye Ticaret Mahkemesi'nce görülerek verilen 17.5.2000 tarih ve 1998/1330-2000/353 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı ve muk. davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dava dosyası için Tetkik Hakimi Salih Çelik tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı Ltd. Şti. vekili, müvekkilinin ürettiği ve sattığı üç farklı model aşkı ürünü için Türk Patent Enstitüsü'nden 1997 yılından itibaren 5 yıl geçerli endüstriyel tasarım tescil belgesi aldığını, davalının müvekkilinden izin almadan taşarıma konu ürünün aynı veya benzerini üreterek 554 sayılı KHK. nin 48. maddesini ihlal ettiğini ileri sürerek tecavüzün tespitine, önlenmesine, ürünlerin toplatılmasına, imhasına ve kararın gazetede ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ve karşı davacı vekili, ürünün tasarım belge tarihinden çok önce piyasada üretilen satılan bir ürün olduğunu, yenilik ve ayırt edicilik vasfı taşımadığını savunarak asıl davanın reddini istemiş, davacı tasarımının hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Karşı davada davalı Ltd. Şti. vekili, davacının dava hakkı olmadığından karşı davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, toplanan kanıtlar, benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda karşı davacı İbrahim'in ürettiği ürünlerin asıl davacı Ltd. Şti.nin ürünlerinin taklidi olduğunun değişik iş tespit bilirkişi raporu ile sabit olduğu, dolayısıyla 554 sayılı KHK. nin 48. maddede belirtilen hükümsüzlük halinin gerçekleştiği, zira tescil tarihinden öncede başka firmalarca üretilip satıldığının karşı davacı tarafından kanıtlandığı gerekçeleriyle asıl davanın reddine, karşı davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararı, davacı karşı davalı vekili temyiz etmiştir.
Asıl davada davacı şirket, faturalara, tasarım tescil belgesine, davalı İbrahim hakkında düzenlenen iddianameye, tespit bilirkişi raporuna, tanık beyanlarına, karşılık davada davacı İbrahim ise, kataloglara, faturalara, tanık beyanlarına, işyeri açma ve ustalık belgelerine dayanmıştır.
Tasarım tescil belgesi, üç parçaya ayrılabilen, ayaklı, profilden yapılma özellikler tarifnamede yazılı askılık ürününe ilişkin olup, 17.9.1997 tarihinden itibaren 5 yıl için verilmiştir.
Asıl davada davacı tanıkları, tasarıma konu ürünlerin ilk defa davacı tarafından üretildiğini, karşılık davada davacı tanıkları ise tasarıma konu ürünün tescil tarihinden önce de karşı davacı İbrahim ve diğer firmalarca üretildiğini beyan etmişlerdir. Davacı şirketin faturaları 1993 yılına, karşı davacı İbrahim'in faturaları 1989-1996 yıllarına ilişkin olup, her iki taraf faturalarında askıların nitelikleri yazılı değildir. Karşı davacı İbrahim'in sunduğu kataloglar da tarihsizdir. Makine mühendisince hazırlanan delil tespit bilirkişi raporu, her iki taraf ürünleri görülerek kaleme alınmış ve davacı şirketin tasarıma konu ürünlerinin ilk defa piyasa sunulmuş ürünler olduğu, karşı davacı İbrahim'in işyerindeki ürünlerin tasarıma konu ürünler ile aynı veya çok benzer olduğu sonucuna varılmıştır. Yargılama sırasında görüşüne başvurulan tasarım uzmanı bilirkişi ise, tasarıma konu ürünü görmeden çok eski yıllardan beri piyasada üretildiğini hayat tecrübesi gereği bildiğini beyan ederek ve sadece davalı tanık beyanlarının doğru olduğunu kabul ederek ürünün yenilik niteliği taşımadığı sonucuna varmıştır. Öte yandan, davalı İbrahim'in yargılandığı ceza dosyası da celp edilmemiş, hukuk davası yönüyle o dosyada ne gibi kanıtların bulunduğu da araştırılmamıştır.
Bu durumda ne asıl, ne de karşı davanın, diğerine göre kesin olarak kanıtlanmış sayılması mümkün değildir. Yapılan yargılama, her iki dava yönüyle hüküm vermeye yeterli değildir.
Mahkemece, yukarıda yapılan açıklamalar ışığında faturaların tarafların ticari defter ve kayıtlarında bulunup bulunmadığı ve niteliklerinin yazılı olup olmadığı uzman bilirkişi aracılığı ile saptanmak, emtialar raporu veren tasarım uzmanına gösterilerek ek rapor istenmek, gerektiğinde ceza dosyası da celp edilerek iş bu dava bakımından gerekli olan kanıtlar varsa toplanmak, iddia ve savunmalar yeterince araştırılmak, toplanacak kanıtlar her iki dava göz önüne alınarak birlikte bir bütün olarak değerlendirilmek, sonucuna göre karar verilmek gerekirken, eksik inceleme sonucu, karşı dava kanıtlanmış sayılarak asıl davanın reddi, bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı-karşı davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı-karşı davalı Limited Şirket yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 12.10.2000 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy