(6762 S. K. m. 370)
Dava: Taraflar arasındaki davanın Kadıköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesince görülerek verilen 09.11.1999 tarih ve 1998/1228 - 1999/799 sayılı kararınca incelenmesi davacı ve bir kısım davalılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla bazı noksanlıkların ikmali için dosya mahalline gönderilmişti. Bu noksanlıkların giderilerek dosyanın gönderildiği anlaşılmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar : Davacı vekili, davalı ..... Sanayi A.Ş. nin sermayesinin 8.000.000.- TL. iken hisse senedi basılıp dağıtılması konusunda genel kurul kararı alındığını, bu şirketin paydaşı olan davalı şahısların paylarının 4.395.000.- lira nominal bedelli 879 adedini diğer davalı T. A.Ş.ne devrettiklerini, müvekkilinde bu payları, şirketin % 51 payını temsil ettiği inancıyla 43.000.000.000.- liraya satın ve teslim aldığını, satış protokolünde sermayenin 8.000.000.- liradan 100.000.000.000.- liraya çıkarılması dolayısıyla düzenlenecek ilmühaber ve basılacak hisse senetlerinin 879 paya tekabül edenlerin müvekkile teslim edileceğinin kararlaştırıldığını, hisse satımının Ç... San.A.Ş.nin pay defterine kaydı istendiğinde defterin kaybolduğundan devir işleminin kaydedilemediğinin bildirildiğini, müvekkilinin T.... A.Ş.den teslim aldığı hisse senetlerini bloke ettirerek 29.05.1998 tarihinde yapılan genel kurula katılmak istediğinde, yönetim kuruluna hisse senetlerinin haksız fiili sonucu elden çıkan hisseler olduğu gerekçesiyle toplantıya alınmadıklarını, toplantının ilansız yapıldığını ileri sürerek, 100.000.000.000.- lira sermayeye göre, 11.062.477 adet 55.312.385.000.-lira nominal bedelli hisselerin müvekkile ait olduğunun tespiti ile, hissedar olduğu halde alınmadıkları 29.05.1998 tarihli genel kurulun iptaline karar verilmesini istemiştir.
Davalı şahıslar ve Ç.. San. A.Ş. vekili, davacının, müvekkillerden herhangi bir hisse alımının söz konusu olmadığını, 8.000.000 lira sermaye için bastırılıp saklanan hisse senetlerinin, hisse satımı görüşmeleri sırasında haksız olarak davacı eline geçtiğini, sermayenin 100.000.000.000.- liraya çıkarılması sırasında da hisse senedi çıkarılmadığını ileri sürerek, asıl davanın reddi ile davacıda bulunan pay senetlerinin müvekkile iadesini karşı dava olarak talep etmiştir.
Diğer davalı T.. A.Ş., davaya yanıt vermemiştir.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna göre, 879 adet hamiline hisse senedinin davacı elinde olduğu, bu nedenle mülkiyet karine teşkil ettiği, davalı şirketin sermayesinin artırımlarla 100.000.000.000.- liraya çıkarıldığı, davacının artırılan sermaye için herhangi bir kısmını alacağın temliki yolu ile aldığını gösterir belge sunmadığı, zira artırılan sermaye için hisse senedi çıkarılmadığı, bu nedenle davacının sadece 4.395.000.-lirayı temsil eden 879 paya sahip bulunduğu, davalı Ç.. San.A.Ş.nin 29.05.1998 tarihli genel kuruluna çağrı merasiminin hiç yerine getirilmediği bu nedenle toplantının TTK.nun 370 nci maddesine uygun olarak yapılmadığı gerekçesiyle asıl davanın kısmen kabulüne, davacının, davalı Ç.. San. A.Ş.de 4.395.000.- lira karşılığı 879 adet pay sahibi olduğunun tespitine, Ç. San. A.Ş.nin 29.05.1998 tarihli genel kurulun kararlarının iptaline, karşı davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davalılar Ç... San. AŞ. ve davalı özel şahıslar vekili ile davacı vekili temyiz etmiştir.
1- Dava, davalılardan Ç. Sanayi A.Ş.ne ait hamiline yazılı 879 adet pay senedinin satın alındığı iddiasıyla açılmış paydaşlığın saptanması ve genel kurul kararlarının iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, paydaşlığın saptanmasına ve genel kurul kararlarının iptaline karar verilmiştir.
Dava konusu hamiline yazılı pay senetleri, davalı Ç.. Sanayi A. Ş.nin sermayesi 8.000.000.- lira iken çıkarılmış pay senetleridir. Şirketin daha sonra yapılan genel kurulları TTK. nun 370 nci maddesinde öngörülen tüm ortakların katılımı ile yapılan çağrısız toplantılardır. Bu genel kurullarda şirket sermayesi önce 2.008.000.000.- lirasına, sonra sırasıyla 70.000.000.000.- lira ve en son olarak da 100.000.000.000.- lirasına çıkarılmıştır. Bu genel kurullarda, artırılan sermaye için hamiline yazılı pay senedinin çıkarılması, sermaye borcunun tümüyle ödenmiş olması koşuluna bağlanmıştır. Dosya içeriğinden 8.000.000.- lira dışında hamiline yazılı pay senedi çıkarılıp çıkarılmadığı belli değildir. Ancak, bu konuda herhangi bir iddia da yoktur. Bu durumda, mahkemenin 4.395.000.- lira nominal değerli 879 adet pay senedine dayanılarak davacının paydaşlığına karar verilmesi, 100.000.000.000.- lira sermayenin aşılması sonucuna doğurmaktadır. Bu durum ise şirketin pay ve sermaye durumunda kargaşaya neden olacak bir sonuç doğurmaktadır. Tüm bu açıklamalar dikkate alındığında, mahkemece yapılması gereken iş davacıya, elinde bulundurduğu pay senetlerinin hangi paydaşın payı ile ilgili olduğu açıklattırılıp, gerektiğinde ilgilileri aleyhine payın istirdadı davası açmak için süre verilmesi, verilen sürede dava açıldığında birleştirme kararı verilmesi ve sonucuna göre bir karar vermek gerekmekten ibaret olup, yazılı şekilde, şirketin pay durumunda yeni uyuşmazlıktan yaratacak bir şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
2- Bozma neden ve şekline göre davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.
3- Bir kısım davalılar vekilinin temyizine gelince, mahkeme kararı temyiz eden davalılar vekiline 16.12.1999 tarihinde tebliğ edilmiştir. HUMK. nun 432/1 nci maddesinde öngörülen 15 günlük temyiz süresi 31.12.1999 tarihinde dolmuştur. Mümeyyiz davalılar vekilinin temyiz istemi ise 03.01.2000 tarihli olup, süresinde yapılmayan temyiz isteminin HUMK. nun 432/4 ncü maddesi gereğince reddi gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle kararın bozulmasına, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmediğine, 3 nolu bentte açıklanan nedenlerle mümeyyiz davalılar vekilinin temyiz isteminin reddine, aşağıda yazılı fazla alınan 2.080.000.- lira harcın isteği halinde temyiz eden davalıya iadesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davacıya iadesine, 09.10.2000 tarihinde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy