(1086 S. K. m. 428)
Taraflar arasında görülen davada Denizli Asliye 2. Hukuk Mahkemesi'nce verilen 16.11.1999 tarih ve 1998/385 - 1999/804 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi G. G. tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşüldü düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkili tarafından davalı bankaya posta işlemlerinde kolaylık sağlanması amacıyla ücret ödeme makinası verildiğini, davalıya avans verilerek makinanın kullanıldığını, makinanın kapasitesinin yükseltilmesi amacıyla 0 ilavesi yaptırıldığını ancak bu aşamadan sonra verilen 30.000.000.-TL. lık avansın makinanın çalışma prensibindeki değişiklik nedeniyle 300.000.000.-TL olarak işlem gördüğünü davalı bankanın sebepsiz zenginleştiğini beyanla 289.525.000.-TL. nın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davacının verdiği avansın tutanaklarla sabit olduğunu, yanlış kullanım sözkonusu olmadığını, makinaya 0 ilavesi yapıldıktan sonra genel kullanım rakamında hata yapıldığını, bu hususun tutanaklarla sabit olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia ve dosyadaki belgelere göre, benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda; makinaya 0 ilavesinin makinadaki avans miktarına herhangi bir etkisinin olmadığı, alınan avans miktarlarına göre bir zarar meydana gelmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, Davacı tarafından davalı bankaya tahsis edilen ücret ödeme makinasının çalışma prensibinin değiştirilmesi nedeniyle oluşan sebepsiz zenginleşme miktarının tahsili istemine ilişkindir.
Taraflar arasında yapılan sözleşmeyle davaya konu ücret ödeme makinasını, davalı banka 07.06.1995 tarihinden itibaren kullanmakta olup posta gönderilerini davacının aracılığına gerek olmaksızın bu makine nedeniyle aldığı avans mukabilinde ücretlendirerek alıcısına ulaştırmaktadır. Makinanın avans ve ücretlendirme hanesine sıfır ilave ettirilmesinden sonra taraflar arasında ihtilaf meydana gelmiş olup, Mahkemece yapılan araştırma ve incelemeyle alınan bilirkişi raporu hüküm vermeye yeterli değildir.
Dosya arasında bulunan ve davalı banka personelinin de imzasını taşıyan tutanaklarda makinaya avans yüklemesi sırasında yapılan denemelerde 1.000.000.-TL olarak yüklenen avansın makine tarafından 10.000.000.-TL olarak algılandığı, aynı şekilde makine üreticisi olan firmanın 16.12.1997 tarihli yazısına göre de çalışma prensibinin buna uygun olarak açıklandığı, aynı firmanın dosya arasında çelişkili yazılarının da bulunduğu görülmekte olup, bilirkişilerin yapımcı firma yazılarından birine itibar ederek hazırladıkları rapora dayanılarak hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
O halde mahkemece yapılacak iş, aralarında davaya konu ücret ödeme makinasından anlayacak makine veya elektrik veya elektronik mühendisi bilirkişinin de bulunduğu uzman bilirkişi kuruluna dosyanın tevdiiyle makine üzerinde inceleme ve denemeler yapmak suretiyle çalışma prensibinin ortaya konulması, arızasının veya kullanım hatasının bulunup bulunmadığının belirlenmesi, davacının verdiği avanslarla makinada yapılan ücretlendirmenin ve banka tarafından yapılan gönderilerin birbirine uygun olup olmadığının tespiti ve hasıl olacak sonuca göre tarafların varsa kusur oranlarının da belirlenerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde eksik incelemeye dayalı olarak karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 15.01.2001 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy