(6762 S. K. m. 720)
Dava: Taraflar arasında görülen davada İstanbul Asliye 1. Ticaret Mahkemesi'nce verilen 20.6.2001 tarih ve 2000/735-2001/709 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Ayşe Altun tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkilinin hamili olduğu çeki 22.2.1999 tarihinde davalı bankanın Kabataş Şubesi takas odasına ibraz ettiğini, davalı bankanın çekin süresinde ibraz edildiğini çekin üzerine şerh etmemesi nedeniyle müvekkili tarafından keşideci aleyhine başlatılan icra takibine itirazın kabul edildiğini, davalının bu eyleminin müvekkiline zarar verdiğini ileri sürerek, şimdilik 3.030.254.602 TL.nın dava tarihinden itibaren faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, B.K.nun 60. maddesi gereğince davanın zamanaşımına uğradığını, takas odasından resmi bir yazı alarak çekin süresinde ibraz edildiğini kanıtlama imkanı olan davacının, keşidecinin taraf olduğu davada eksik savunma yaptığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davalı banka tarafından süresinde takas odasına çekin verildiği ve iade sebebinin çeke şerh edilmediği ve çekin süresinde ibraz edilmemiş gibi işlem gördüğü, TTK.nun 720. maddesi gereğince işlem yapmayan davalı bankanın, çek hamili olan davacının keşideci ve cirantaya müracaat hakkını ortadan kaldırdığı, davacının keşideci ve cirantaya müracaat hakkı bulunmadığını İstanbul 10. İcra Tetkik Merciinin 15.2.2000 tarihli kararı ile öğrendiğinden B.K.nun 60. maddesindeki zamanaşımı süresinin bu tarihte başlayacağı gerekçesiyle, 2.839.277.778 TL. tazminatın, asıl alacak olan 1.400.000.000 TL.na dava tarihinden itibaren yasal temerrüt faiz yürütülerek davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
Karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.
Davacının hamili olduğu çek'i, tahsil amacıyla devralan davalı bankanın TTK.nun 720/3. maddesinde öngörülen şekilde işleme tabi tutmaması nedeniyle çek'e dayalı müracaat hakkının yitirilmesine sebebiyet verdiği ve bu nedenle kusurlu olduğu ve sonuçlarına katlanması gerektiği düşünülür ise de, davacının söz konusu çek'i lehtarı olan Ali Ö.'ten ciro yoluyla devraldığı, bu itibarla da adı geçen ile arasında bir temel ilişkinin olduğu kuşkusuz bulunduğundan, davacının öncelikle çek bedelini temel ilişkiye dayanarak cirantası Ali Ö.'den istemesi, yasal yollarla yaptığı tüm girişimlere rağmen adı geçenden tahsil olanağı bulamaz ise zararının gerçekleştiği kabul edilerek, bu defa çek'in kıymetli evrak olarak takibini kusurlu hareketiyle ortadan kaldıran davalı bankayı dava ederek, çek bedelini ondan istemesinin mümkün olacağı dikkate alınarak, bir sonuca varılabilecektir.
Somut olayda davacının henüz, zararının oluştuğunun açıklığa kavuşmadığı dikkate alınarak bir başka deyişle davayı zamansız açtığı gözetilerek, reddine karar verilmek gerekirken, yazılı olduğu şekilde kabulüne karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.
Sonuç: Yukarda açıklanan nedenlerle hükmün temyiz eden davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 19.4.2002 tarihinde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy