(1086 S. K. m. 47, 440)
Dava: .... Bankası A.Ş. Gen. Md. ile .....-arasındaki davadan dolayı Bursa Asliye 2. Ticaret Mahkemesince verilen 15.5.2000 gün ve 1995/336-2000/181 sayılı kararı onayan/bozan Dairenin 21.12.2000 gün ve 21.12.2000 sayılı kararı aleyhinde taraf vekilleri tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği de anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, Almanya da faaliyet gösteren davalının müvekkili bankanın Köln Şubesine transfer etmediği 975.000 Alman Markı tutarındaki dövizi, transfer etmiş gibi göstererek, davacının Bursa Şubesinden kendi kuruluşu olan dava dışı .... Giyim Sanayi Ltd. Şti.ne ödenmesini sağladığını, ayrıca 56 adet havale karşılığının geç ödediğini, sonradan durumun anlaşılması üzerine, davalı ve dava dışı şirketin tüm zararı ödemeyi 25.1.1994 günlü protokolle kabul ettiğini, ancak protokol hükümlerine uymadığını ileri sürerek, 24.6.1999 tarihi itibariyle ödenmeyen 17.305.500.000 lira ana para alacağı ile, 27.10.1992-24.6.1999 tarihleri arasındaki dönem için 97.989.868.458 lira temerrüt faizi, 4.899.499.323 lira BSMV. Olmak üzere 120.194.885.781 lira alacağın asıl alacağa 24.6.1994 tarihinden itibaren işleyecek %350 faizi, geç intikal eden havale bedelinden kaynaklanan 274.540.652 lira kullanım faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili, istenen alacağın protokol hükümlerine uygun hesaplanmadığını, müvekkilinin temerrüde düşürülmediğini, davacının aynı konuda açmış olduğu davalar bulunduğunu, faiz talep biçiminin yasal olmadığını savunmuştur.
Mahkemenin, davanın kısmen kabulü ile tahsilde tekerrür olmamak üzere 78.845.976.036 liranın asıl alacak bölümü olan 16.471.187.966 liraya dava tarihinden itibaren %370 faiz yürütülecek şekilde, faizine %5 BSMV. uygulanarak, 56 adet havale bedelinden dolayı 268.651.222 liranın dava tarihinden itibaren %120 akdi faizi ve faizine %5 BSMV. uygulanmak suretiyle davalıdan tahsiline dair verdiği karar, Dairemizce davalı yararına bozulmuş, taraf vekilleri karar düzeltme isteminde bulunmuşlardır.
1- Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davacı vekilinin HUMK. nun 440.maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.
2- Davalı vekilinin karar düzeltme istemine gelince; davacı, dava dilekçesinde taraflar arasında yapılan protokole dayanan alacakla ilgili isteminde, asıl alacağa 27.10.1992-24.6.1994 tarihleri arasında tahakkuk eden faiz bakımından %5 BSMV talep etmiş, mahkeme kararına gerekçe yapılan bilirkişi raporunda, 24.6.1994 ile davanın açıldığı 30.6.1995 tarihi arasındaki dönem için tahakkuk ettirilen faiz için hesaplanan BSMV. olarak 2.930.498.858 lira hesaplanmış ve bu miktar hükme bağlanmıştır.
Yine dava dilekçesinde 56 adet havale bedelinin geç ödenmesi nedeniyle, ödeme tarihleri ile yatırma tarihleri arasındaki dönemler için %12 oranında hesaplanan kullanma faizi olarak 8.474 Alman Markı karşılığı 274.540.652 liranın tahsili istendiği halde, bu istem nedeniyle 268.651.222 liranın %120 akdi faizi ile birlikte tahsiline karar verilmiştir.
HUMK. 74. maddesi hükmüne göre, hakim her iki tarafın iddia ve savunmaları bağlı olup, ondan fazlası ve başka şeye karar veremez. Yukarda açıklandığı gibi, davacı talebinin aşılarak, istem olmadığı halde 24.6.1994 30.6.1995 dönemi için işleyecek temerrüt faizi bakımından BSMV.ye, yine talep olmadığı halde geç ödenen havaleler nedeniyle talep edilen temerrüt faizi alacağına faiz yürütülmesine karar verilmesi doğru olmamış, önceki bozma kararımıza bu bozma nedenlerinin de eklenmesi yolundaki davalı karar düzeltme isteminin kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin karar düzeltme isteminin HUMK. nun 442 maddesi gereğince reddine, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle de davalı vekilinin karar düzeltme isteğinin kabulü ile, Dairemizin 2000/8382-10379 sayılı bozma kararına yukarda 2. bentte açıklanan nedenlerinde eklenerek hükmün davacı yararına BOZULMASINA, alınması gereken 6.610.000 lira karar düzeltme harcı peşin ödenmiş olduğundan yeniden alınmasına yer olmadığına, 3506 sayılı yasa ile değiştirilen HUMK. nun 442/3.madde hükmü uyarınca, takdiren 35.591.000 lira para cezasının karar düzeltilmesini isteyen davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydedilmesine, ödediği karar düzeltme harcının isteği halinde karar düzeltme isteyen davalıya iadesine, 23.03.2001 tarihinde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy