(2004 S. K. m. 67) (1086 S. K. m. 73) (2918 S. K. m. 96) (7201 S. K. m. 35)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Kartal Asliye 4. Hukuk Mahkemesi'nce verilen 13.12.2000 tarih ve 1999/639-2000/895 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Ahmet Susoy tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, davalıların maliki ve trafik sigortacısı bulundukları aracın müvekkili şirketçe sigortalı iş yerine girerek hem iş yerinde hasara neden olduğunu, hem de iş yerinde bulunan park halindeki araca çarparak zarar verdiğini, sigortalı iş yerinde oluşan hasar bedelinin tahsili amacıyla girişilen takibe davalılar tarafından itiraz edildiğini ileri sürerek takibe yapılan itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı sigorta vekili, poliçe teminat bedeli olan (250.000.000) liranın davacı şirketin sigortalısı olan Mapsen A.Ş.ne ödendiğini belirtilmiştir.
Davalı Rute İthalat ve İhracat A.Ş. davaya cevap vermemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, dosyadaki kanıtlar ve bilirkişi raporuna nazaran, davalı sigorta tarafından kazada hasarlanan araç malikine poliçe teminatının ödenmiş olmasının, garameten hesaplama yapılmasının gerekmesine göre, doğru olmadığı ve bu davalıyı sorumluluktan kurtaramayacağı, davacı şirkete sigortalı iş yerinde kaza nedeniyle (358.720.000) lira tutarında hasar meydana geldiği gerekçesiyle davanın kabulü ile davalıların takibe yapmış oldukları itirazın iptali ile takibin (358.720.000) liraya halefiyet tarihinden itibaren faiz yürütülmek suretiyle devamına karar verilmiştir.
Karar, davalılar vekillerince temyiz edilmiştir.
1- HUMK'nun 73. maddesi uyarınca Kanunun gösterdiği istisnalar haricinde hakim her iki tarafı istima veyahut iddia ve müdafaalarını beyan etmeleri için kanuni şekillere tevfikan davet etmedikçe hükmünü veremez. Anılan hüküm uyarınca mahkemece usulünce taraf teşkili sağlandıktan sonra yargılamaya devamla oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekir. Dosyada yapılan incelemede, davalı Rute İth.İhr.A.Ş'nin sicildeki adresine daha önceden çıkarılmış bir tebligat bulunmadan (ki, dosyada bu adrese çıkarılan tebligatın sicil kaydındaki adrese yapılmayıp, tespit edilen yeni adreste yapılmasına çalışılması da gözetilerek) doğrudan doğruya 7201 sayılı yasanın 35. maddesi uyarınca bu adreste tebligat yapılması yasal olmadığından bu davalıya savunma hakkı tanınmaksızın işin esasına girilip,hüküm tesisi doğru görülmediğinden hükmün bu nedenle davalı Rute İth.ve İhr.A.Ş yararına bozulması gerekmiştir.
2- Bozma sebep ve şekline göre davalı Rute A.Ş vekilinin sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.
3- Davalı sigorta vekilinin temyiz itirazlarına gelince, 2918 sayılı K.T.K'nun 96. maddesi ve poliçe genel şartlarının 1. maddesine göre, trafik kazasında zarar görenlerin sayısı birden çoksa ve zarar poliçede gösterilen en üst sınırı aştığı takdirde zarar görenlerin sigortacıdan isteyebilecekleri tazminat, söz konusu poliçe üst sınırı ile orantılı biçimde azalacaktır. Bu oranın saptanmasında, kazaya uğrayanların sayısı ile, olay nedeniyle oluşan zarar tutarı da gözönünde tutulacaktır. Yani poliçede öngörülen en yüksek güvence limitinin, kazada zarar görenler arasında sayı ve zararları da gözetilerek garameten bölüştürülmesi gerekir. Dosyada yapılan incelemede davalı sigorta şirketi kazada birden çok zarar görenin varlığını bildiği veya bilmesinin gerekmesine göre iyi niyetli sayılamazsa da, yukarıda açıklamaya çalışılan ilke doğrultusunda inceleme yapılarak davalı sigortacının davaya konu zararla ilgili sorumlu tutulabileceği miktarın belirlenmesi gerekirken poliçe teminatının tamamının bir defa daha ödenmesine yol açacak biçimde hüküm tesisi hatalı olmuş ve kararın bu nedenle davalı sigorta şirketi yararına bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı Rute A.Ş vekilinin temyiz itirazlarının kabulüne (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı sigorta vekilin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın taraflar yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 04.06.2001 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy