(1163 S. K. m. 19) (818 S. K. m. 61)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Zeytinburnu Asliye 1. Hukuk Mahkemesince verilen 07.12.2000 tarih ve 1997/794 - 2000/942 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi duruşmalı olarak davalı H. Akgül vekili tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 12.06.2001 günde davacı avukatı M. Tezel ile davalı avukatı Metin Sözen gelip, temyiz dilekçesinin de süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraflar avukatları dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi Yaşar Arslan tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkilinin davalılardan H. Akgül ile evlilik hazırlıkları içinde olduğu dönemde dava dışı kişinin davalı kooperatifteki daire hakkını kişisel olanakları ile banka kredisi ve ödünç para sağlayarak 3.100.000.000. lira bedelle devrolmasına karşın, güvene dayanarak ortaklığın anılan davalı adına oluştuğunu, davalının hiçbir ödeme yapmadığını ileri sürerek, müvekkilinin davalı kooperatif ortağı olduğunun tesbitini, daire için müvekkilinin ödediği meblağ oranında tapuya tescilini talep ve dava etmiştir.
Davalılardan H. Akgül vekili, davacının hak iddia ettiği dairenin 1996 Kasım ayında müvekkilince 3.300.000.000. lira bedelle satın alındığını, o tarihte müvekkili ile davacının henüz tanışmadıklarını, dairenin tesliminden sonra oturulan hale getirilmesine dönük tüm harcamaların müvekkilince yapıldığını, davacının dairenin alınmasında ve ihyasında hiçbir katkısının bulunmadığını, kişisel hınçla bu davayı açtığını savunmuştur.
Davalı kooperatif temsilcileri, davanın haklı olduğunu bildirmişlerdir.
Mahkemece, sunulan kanıtlara, kooperatif kayıtlarına, tapu cevabına ve tanık anlatımlarına yapılan keşfe ve bilirkişi raporuna dayanılarak, yapılan ödemelere göre davacının uyuşmazlık konusu bağımsız bölümde % 78 hak sahibi olduğu gerekçesiyle, davacının % 78, davalının ise % 22 oranında davalı kooperatifte hissedar sayılmasına, tapuya tescilin bu oranlara göre yapılmasına karar verilmiştir.
Kararı, davalılardan H. Akgül vekili temyiz etmiştir.
Dava, davacının davalılardan H. Akgül ile evlenme hazırlıkları içinde iken davalı kooperatif ortağı dava dışı kişiden devraldığı ortaklığın güvene dayalı olarak adı geçen davalı adına tescil ettirildiği savına dayalı ortak olduğunun tesbiti ve davacının katkısı oranında bağımsız bölümün ferdileşmeye geçildiğinde tapuya tescilinin hüküm altına alınması istemine ilişkindir.
Mahkemece, bağımsız bölümle ilgili tarafların saptanan katkı payları gözetilerek davacının %78, davalının ise % 22 oranında davalı kooperatifte hissedar sayılmasına ve tapuya tescilin bu oranlara göre yapılmasına karar verilmiştir.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 19 ncu maddesinde yazılı ilkeden hareketle haciz, miras hukukuna dayalı taksim ve benzer sınırlı hukuki nedenler dışında kural olarak kooperatif ortaklık payı bölünemez ve bu iddiaya dayalı istemle kooperatif tüzel kişiliği hasım gösterilerek bir ortaklık payının birden fazla kişi adına bölünerek tescili davası açılamaz. Olsa olsa bir ortaklık payı üzerindeki kısmi hakkın tesbiti istemiyle ortağa karşı dava açılabilir. Mahkemece, bu ilke gözden kaçırılarak, davacının belirlenen payının tesbiti çerçevesi aşılarak doğrudan tek ortaklık payının bölünmesi sonucunu doğuracak biçimde karar verilmesi isabetsiz olduğundan, kararın bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı yararına BOZULMASINA, 100.000.000. lira duruşma vekillik ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 12.06.2001 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy