(6762 S. K. m. 20, 730/1, 669, 711, 704)
Taraflar arasında görülen davada Çorlu Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen 24.04.2001 tarih ve 2000/1368-2001/478 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Salih Çelik tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı, asıl davada, market sahibi olduğunu ve önceden alış veriş yaptığı yere vermek üzere keşide ettiği hamiline yazılı çeki, yolda düşürüp kaybettiğini ileri sürerek, çekin iptalini ve ödeme yasağı kararı verilmesini, birleşen davada ise, çeki iptal davası sırasında mahkemeye ibraz eden davalının, çekin haklı hamili olmadığını, satış işlemi gerçekleşmeyince müvekkilinin önceden hazırladığı çeki davalıya vermediğini, ancak davalının işyerinde düşürdüğünü anladığını, davalının mal satmadığı halde, işyerinde düşürülen çeki kullandığını ileri sürerek, çekin davalıdan istirdadını talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, gerçekleşen alışveriş nedeniyle, davacının çeki keşide edip, müvekkiline verdiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, toplanan kanıtlar doğrultusunda çekin davacı tarafından keşide edildiğinin ve davalının ilk ciranta ve yetkili hamil olduğunun çekin incelenmesinden anlaşıldığı, taraflar arasındaki ticari ilişkinin davalının ibraz ettiği belgelerle sabit olduğu, çekteki imzanın davacıya ait bulunduğu, çekin veriliş nedenin ayrıntılı olarak araştırılmasının gerekmediği gerekçeleriyle birleşen davanın REDDİNE karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Davacı, asıl davada keşide ettiği çeki kaybettiğini ileri sürerek, iptalini istemiş, yargılama sırasında çeki ibraz eden Ümit A.'ya karşı dava açmak üzere, mahkemece verilen süre içinde istirdat davası açmış ve mahkemece her iki dava birleştirilmiştir.
TTK'nun 730/1-20.madde ve bendi yollamasıyla aynı kanun'un 669. vd maddeleri uyarınca, rızası dışında elinden çıktığı iddiasıyla çekin iptalini isteme hakkı hamile aittir. Böyle bir iddiaya sahip keşideci, aynı kanun'un 711/son madde hükmü uyarınca muhatabı çeki ödemekten men edebileceği gibi, elinden rızası hilafına çıkan bir başka deyişle imzasını içeren ve fakat kaybettiği çekin bedelinin kendisinden istenmesi halinde, aynı kanun'un 704. madde hükmüne dayanarak borçlu olmadığının tespiti yolunda dava açma imkanına sahiptir.
Keşideci davacının, zayi nedeniyle çekin iptalini isteme hakkı bulunmadığına göre, iptal davası sırasında çeki ibraz eden Ümit'e karşı istirdat davası da açamayacağı gözetilmeden, mahkemece, istirdat davasına bakılarak yazılı şekilde karar hüküm tesisi doğru olmamıştır.
Sonuç:Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA,ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 11.03.2002 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy