(2004 S. K. m. 72)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Antalya Asliye 1. Hukuk Mahkemesi'nce verilen 24.04.2001 tarih ve 1998/892-2001/405 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Hüseyin Ulus tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin Kıbrıs'tan ithal ettiği greyfurtların, davalıya ait soğuk hava depolarında bekletilirken, hatalı istifleme ve ısı değişimleri nedeniyle zarara uğradığını ileri sürerek, 4 çek bedeli olan 8.360.000.000.KTL dolayısıyla davalıya borçlu olmadıklarının tespitini ve takas-mahsup yapıldıktan sonra bakiye 47.835.600.000.K TL sının reeskont faiziyle davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, sözleşmenin bitim tarihinden sonra meydana gelen zarardan sorumlu olmadıklarını, davacı tarafından yaptırılan tespite itirazları sonucu alınan raporla, çürüme miktarının %68 olduğunun, süre geçirildiğinin ve istiflemede hata olmadığının belirlendiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, toplanan deliller ve yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucuna göre, benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda, davanın kısmen kabulüne, 22.719.660.000. TL sının davalıdan tahsiline karar verilmiştir
Kararı, taraflar temyiz etmiştir.
Karar: 1- Dava, davalıya ait depodaki emtianın bozulmasından doğan zararın tazmini istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki sözleşmenin, yazılı sözleşmede öngörülen süreden sonrada fiili olarak aynı koşullarla devam ettiği anlaşılmaktadır.
Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, ve yukarda açıklanan nedenlere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Taraflar arasındaki çekişme zararın oluşma nedeni ve miktarına ilişkindir. Davadan önce yapılan tespitlerde, depolama koşulları, ürünün dayanma süresi ve zararın oluşum nedenleri konusunda farklı görüşler belirten bilirkişi raporları düzenlenmiş, duruşma aşamasında mahkemece yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapora karşı da davalı tarafça ayrıntılı itirazda bulunulmuş; ancak itirazı cevaplamaya ve hükme dayanak almaya elverişli bir rapor alınmadan hüküm kurulmuştur. Yanlar arasındaki çekişmenin, ürünlerin dayanma süresi, bu sürenin başlangıcı, mevcut ve olması gereken depolama koşulları, depoda çıkan yangının ve yangın söndürme çalışmalarının etkisi noktalarında toplandığı ve çözümünün özel ve teknik bilgi gerektiren türden olduğu açıktır. Dava öncesi yaptırılan delil tespitlerinde farklı sonuçlara ulaşıldığı gibi, dava aşamasında yaptırılan tek inceleme sonunda alınan bilirkişi raporuna karşı cevaplamaya muhtaç bırakılmıştır.
Hal böyle olunca Mahkemece, konusunda uzmanlardan oluşan yeni bir bilirkişi heyetine inceleme yaptırılarak, önceki raporların eleştirisi de yapılmak suretiyle, Yargıtay denetimine elverişli, uyuşmazlığı çözmeye ve tarafların iddia ve savunmalarını karşılamaya yeterli bilirkişi raporu alınarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi yerinde görülmediğinden kararın bu nedenle davalı yararına bozulması gerekmiştir.
3- Kabule göre de, 7.8.1998 tarihinde kayda alınan dava dilekçesinde, alacağın reeskont faiziyle tahsilinin istendiği ve tacirler arasındaki uyuşmazlık, ticari iş sayılacağından, bu isteğin nazara alınması gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi yerinde görülmediğinden kararın bu nedenle davacı yararına bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarda 1 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine; kararın 2 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı, 3 numaralı bentte açıklanan nedenlerle ise davacı yararına BOZULMASINA, ödedikleri temyiz peşin harçlarının istekleri halinde temyiz edenlere iadesine, 250.000.000-lira duruşma vekillik ücretinin davacıdan alınarak, davacıya verilmesine, 16.04.2002 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy