(CMR m. 1, 17) (6762 S. K. m. 1312)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Konya Asliye Ticaret Mahkemesi'nce verilen 10.09.2003 tarih ve 2001/518 - 2003/470 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi duruşmalı olarak davalı vekili ve katılma yoluyla davacı vekili tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen günde davacı avukatı S.V.B. ile davalı avukatı S. gelip, temyiz dilekçesinin de süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraflar avukatları dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmışt1. Dava dosyası için Tetkik Hakimi Y.A. tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkiline taşıma rizikolarına karşı sigortalanan yükte davalının kusurlu taşıması sırasında oluşan hasarın tazmininden sonra ihtara rağmen ödenmemesi üzerine rücuan tahsili amacı ile dava1ıya karşı girişilen İcra takibinin haksız itirazla durduğunu ileri sürerek, itirazın iptalini ve icra-inkar tazminatının davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, müvekkilinin davacının sigorta ettirenine taahhüt ettiği taşımayı dava dışı alt taşıyana yaptırdığını, Kazakistan'daki alıcının mallan ihtirazi kayıtsız teslim aldığını, mallan Kazakistan'a hasarlı ulaştıran alt taşıyana ve taşıyanın CMR sigortacısına davanın ihbarını istediklerini bildirmiştir.
Mahkemece, sunulan kanıtlara ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacıya sigortalı beyan eşyada davalının üstlendiği taşıma sırasında aracın yol bariyerlerine çarpması sonucu oluşan hasarın ( 11.028.923.000.- ) TL'ye tekabül ettiği, alıcının malları kayıtsız şartsız teslim aldığı savunulmuş ise de, ibraname ile hasar bedelini ödediğinden artık doğacak alacak hakkının davacıya geçtiği, daha önce temerrüt gerçekleşmediğinden alacağa icra takip tarihinden itibaren faiz yürütülebileceği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile anılan meblağa % 70'i geçmemek kaydı ile yasal faiz yürütülmek üzere itirazın iptaline, ( 4.411.569.200.-TL ) İcra-inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Karar, davalı vekili ve katılma yolu ile davacı vekilince temyiz edilmiştir.
1- Davacının sigorta ettireni ( gönderen ) ile davalı arasındaki uluslararası yük kara taşımasının CMR'ye tabi olduğu gözetilerek, teslimin ne şekilde ve nasıl gerçekleştiği saptandıktan sonra sonuçlarının CMR Konvansiyon hükümlerine göre değerlendirilerek davacının rücu hakkının bu çerçevede belirlenmesi gerekirken, asıl taşıma ilişkisi tarafları arasındaki hukuki durum ve davacının halefiyet yolu ile dava hakkının varlığı irdelenmeksizin selefi olan dava dışı gönderenin dava hakkı saptanmadan onun halefi olan davacı sigortacının alacağın temliki hükümlerine göre dava hakkının doğduğunun kabulü doğru görülmemiş, kararın öncelikle bu yön bakımından davalı yararına bozulması gerekmiştir.
2- Kabule göre de zararın kapsam ve niceliği ile hukuki sorumluluğun oluşma koşullarının yargılamayı gerektirmesi nedeniyle likit nitelik taşımayan alacaktan dolayı davalı tarafa icra-inkar tazminatı yükletilmesi doğru olmadığından kararın bu yönden davalı yararına; kural olarak ödeme tarihinden itibaren temerrüt faizi isteme hakkı bulunan davacı sigortacının somut uyuşmazlık bakımından davalıya gönderdiği 28.11.2000 tarihli ihtarnameyle tanınan atıfet mehlinin tebliğin gerçekleştiği 04.11.2000 tarihini izleyen 15'inci günden sonraki tarihten itibaren temerrüt faizi yürütülmek gerekirken, İcra takibinden itibaren temerrüt faizi işletilmesi doğru görülmemiş, kararın bu yönden de davacı yararına bozulması gerekmiştir.
3- Bozma kapsamına göre, davalı vekilinin diğer temyiz itirazının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda 1 no.lu bentte açıklanan nedenle kararın davalı, 2 no.lu bentteki nedenlerle taraflar yararına BOZULMASINA, takdir edilen 375.000.000.- TL duruşma vekillik ücretinin her bir taraftan alınarak yekdiğerine verilmesine, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmemesine, ödedikleri peşin harcın istekleri halinde temyiz edenlere iadesine, 14.10.2004 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy