(6762 S. K. m. 1067, 1102) (1086 S. K. m. 388)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Kadıköy Asliye 3. Ticaret Mahkemesi'nce verilen 27.05.2003 tarih ve 1998/1419-2003/568 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi duruşmalı olarak taraf vekilleri tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 19.10.2004 günde davacılar avukatı Ahmet B ile davalılardan B Universal Agencies avukatı M.Cengiz S ve diğer davalılar avukatı İlknur P gelip, temyiz dilekçesinin de süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraflar avukatları dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi Ayşe Altun tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacılar vekili, müvekkillerinin 31 adet excavatör ve yedek parçaların malik, gönderen ve alıcısı olduğunu, davalı I Marine şirketi ile yapılan taşıma sözleşmesi ile davalı Amderma gemisi ile Derince limanına taşınması konusunda anlaşma yapıldığını, varış limanında tahliye edilen yükün davalı gemi donatanı ve onlar namına hareket eden acente olan diğer davalı B Universal Agencies ( B Universal Den.Tic.Ltd.Şti. )nin emtiayı konşimentoların hamili durumunda olan D yerine, konşimento asıllarını görmeden, kanuna aykırı olarak hak sahibi olmayan 3 ncü şahıslara teslim ettiğini ve onlar adına ordino düzenleyerek malın mülkiyetinin değişmesine neden olduğunu, davalıların ağır kusuru nedeniyle malı teslim alamayan müvekkillerinin zarara uğradığını, alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine davalıların itiraz ettiğini ileri sürerek, itirazın iptaline, icra-inkar tazminatının tahsiline, Amderma gemisi üzerine 3.601.094 USD asıl alacak bakımından ( faize ilişkin talep hakkı saklı kalmak koşulu ile ) davacılar lehine kanuni rehin hakkı tanınmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı B Universal Denizcilik ve Taşımacılık Tic.A.Ş. vekili, davacıların aktif husumet ehliyeti bulunmadığını, davanın zamanaşımı ve hak düşürücü sürede açılmadığını, istenen tazminatın fahiş olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
Diğer davalılar vekili, davanın zamanaşımı ve hak düşürücü sürede açılmadığını, manifesto ve yükleyicinin Türkiye acentesi olan M firmasının faks talimatına istinaden ordinonun B...G firmasına tanzim ederek verildiğini, malı gerçek alıcıya teslim eden müvekkillerinin kusursuz olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davacı D Corporation'un aktif husumet ehliyetinin bulunduğu, diğer davacının ise bulunmadığı, davalı Industrial Bridge gemisi donatanı taşıyanın dava dışı C ile akdettiği navlun sözleşmesi gereğince davacı D Corporation'a teslim etmekle yükümlü olduğu emtianın acentesi B Universal Denizcilik'in kusuru ile usulsüz olarak 3 ncü şahsa teslim edilmesi sonucu adı geçen davacının uğradığı zarardan sözleşmeye aykırılık ve haksız fiil hükümleri uyarınca sorumlu olduğu, TTK.nun 1067 nci maddesi uyarınca icra takibinin 1 yıllık hak düşürücü sürede başlatıldığı ve davanın da süresinde açıldığı gerekçesiyle, davacı D Corporation tarafından açılan davanın kısmen kabulü ile icra takibinin 2.906.000 USD.nın takip tarihinden itibaren %9, 3 faiziyle 2 ve 3 no'lu davalılar yönünden itirazların iptali ile takibin bu miktar üzerinden devamına, fazla talebin reddine, diğer davacının açtığı davanın reddine, davacı D Corporation için taşımada kullanılan 2 no'lu davalının gemisi üzerinde rehin hakkı tanınmasına, 1 no'lu davalı B Universal Agencies hakkındaki davanın reddine karar verilmiştir.
Karar, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
1- Dava, taşıma sözleşmesine dayalı tazminat istemine ilişkindir. Dava konusu taşıma, Amderma isimli gemi ile yapılan taşımaya ilişkin olmasına rağmen, mahkemenin 27.05.2003 tarihli kararının gerekçesinde "Industrial Bridge" isimli gemi ile yapılan taşımaya ilişkin delillerin tartışıldığı anlaşılmaktadır. Karar gerekçesinin işbu dava dosyasına ilişkin olmaması nedeniyle, mahkeme kararının denetlenmesi mümkün bulunmamaktadır. Ayrıca, karar başlığında 3 numaralı davalı olarak "I Marina Şirketi" yazılmasına karşın, hüküm fıkrasının 9 numaralı bendinde 3 numaralı davalı olarak "I Maritime Carriers" olduğu belirtilerek, karar başlığı ile hüküm fıkrası arasında çelişki yaratılmıştır. Mahkemenin gerekçesinin işbu davaya konu gemi ile yapılan taşımaya ilişkin olmaması ve karar başlığı ile hüküm fıkrası arasında çelişki yaratılması, HUMK.nun 388 nci maddesine aykırı olup, kararın bu nedenle taraflar yararına bozulması gerekmiştir.
2- Bozma sebep ve şekline göre taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda ( 1 ) numaralı bentte açıklanan nedenlerle taraf vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın taraflar yararına BOZULMASINA, ( 2 ) numaralı bentte açıklanan nedenlerle taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, takdir edilen 375.000.000.-TL duruşma vekillik ücretinin her bir taraftan alınarak yek diğerine verilmesine, ödedikleri temyiz peşin harcın istekleri halinde temyiz edenlere iadesine, 19.10.2004 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy