(5846 S. K. m. 68)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Ankara Asliye 3. Hukuk Mahkemesi'nce verilen 18.07.2002 tarih ve 2001/601 - 2002/568 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi duruşmalı olarak taraf vekilleri tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 27.05.2003 günde davalı avukatı Kübra Sivrikaya gelip, davacı avukatı tebligata rağmen gelmediğinden, temyiz dilekçesinin de süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatı dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi Ali Orhan tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, taraflar arasında 10.03.1994 tarihinde eser ısmarlama ve yayın sözleşmesi imzalandığını ve müvekkilinin yazarı olduğu Bankacılık Teknikleri 1-2 adlı kitabın telif ücreti karşılığında basın ve yayın hakkının davalıya verildiğini, Bankacılık Teknikleri 2 adlı kitabın 1994 yılında, diğerinin ise 1996 yılında Milli Eğitim Bakanlığı'nca Ticaret Liseleri'nde ders kitabı olarak okutulmasının kabul edildiğini, anılan tarihlerden bu yana yüzbinlerce basım yapıldığı halde sadece 2.000 adet basıldığından söz edilerek cüzi bir telif ücreti ödenmeye çalışıldığını, bu nedenle sözleşmenin feshi ve telif ücretinin ödenmesinin istendiğini ileri sürerek, davalının yayın ve satış suretiyle satılmasının ve haksız rekabetinin önlenmesini, fazlaya ilişkin hak saklı tutularak FSEK.nun 68 inci maddesi gereğince 3.000.000.000.-TL alacağın avans oranı üzerinden faizi ile birlikte tahsilini istemiştir.
Davalı yanıt vermemiş, bilirkişi raporuna itirazla davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna göre, davacının telif ücreti isteminin 1.282.978.885.-TL olarak kısmen kabulüne, taraflar arasındaki sözleşme ilişkisi bulunduğundan diğer istemlerinin reddine karar verilmiştir.
Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.
1- Dava, taraflar arasında imzalanmış eser ısmarlama ve yayın sözleşmesine dayalı alacak istemine ilişkindir. Davacı, sözleşmeyi feshettiğini, buna rağmen davalının dava konusu eserlerin telif ücretini ödemeden basımına devam ettiğini ve muaraza yarattığını ileri sürerek, muaraza ve müdahalenin önlenmesini istemiştir. Davacının bu isteminin değerlendirilmesi için öncelikle sözleşmenin feshedilip edilmediğinin belirlenmesi gerekmektedir. O halde, mahkemece, taraflar arasındaki sözleşmenin feshine yönelik davacı irade ve iddiasının değerlendirilip, sonucuna göre muaraza ve müdahalenin önlenmesi taleplerinin tartışılması gerekir iken, bu konuda hiçbir tartışma ve değerlendirme yapılmadan eksik incelemeye dayalı olarak karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.
2- Davalı vekilinin temyiz itirazlarına gelince; Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin yerinde görülmeyen ve aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
3- Ancak, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun 68 inci maddesine dayanılarak tazminat istenebilmesi için eserin eser sahibinin izni olmadan basılmış olması gerekmektedir. Taraflar arasında daha önceden imzalanmış sözleşmeye dayanılarak eserin basım hakkı davalıya bırakıldığına göre, izinsiz basımdan söz etmek ve dolayısıyla FSEK.nun 68 inci maddesine dayanılması mümkün değildir. Mahkemece yukarıda 1 nolu bentte açıklanan araştırma sonucunda ortaya çıkacak durum gözetilerek feshin hüküm doğurduğu tarihe kadar sözleşme hükümlerine, sonraki dönem için ise FSEK.nun 68 inci hükümlerine göre tazminat hesabı yaptırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hukuki nitelenmede hata yapılarak karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle kararın davacı yararına, 3 nolu bentte açıklanan nedenlerle de davalı yararına BOZULMASINA, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, 275.000.000.-TL duruşma vekillik ücretinin Avukatlık Ücret Tarifesi'nin 21 inci maddesi gereğince KDV'si ile birlikte davacıdan alınarak davalıya verilmesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 27.05.2003 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy