(1163 S. K. m. 17)
Taraflar arasında görülen davada Mersin Asliye Ticaret Mahkemesi'nce verilen 11.06.2004 tarih ve 2002/1045 - 2004/380 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi D. Cesur tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin, davalı kooperatifin ortağı iken ortaklıktan ayrıldığını, yönetim kurulunun 27.3.2001 tarihli kararıyla kabul edildiğini, ödediği aidatların iade edilmediğini, alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itiraz edildiğini ileri sürerek, itirazın iptali ile %40'tan aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı, davaya cevap vermemiştir.
Mahkemece, iddia, toplanan kanıtlar, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, 31.12.2001 tarihli bilançoya göre davacının hissesine isabet eden miktarın 6.391.112.969 TL olduğu, bilançonun kabulünden 1 ay sonraki tarih olan 14.5.2002 tarihinde muaccel olacağı, tarafların bilirkişi raporuna itiraz etmedikleri gerekçesiyle itirazın iptali ile %40 icra inkar tazminatına karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Dava, davalı kooperatif üyeliğinden istifa eden davacının ödemelerinin iadesi istemine ilişkindir.
Ayrılan ortak, ödemiş olduğu aidatın tamamını değil, ancak yıl sonu bilançosuna göre payına düşen miktarı alabilecektir. 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 17/1.maddesi ile ana sözleşme 15.maddeye göre devir dışında bir nedenle ortaklığı sona erenlerin sermaye ve diğer alacakları, o yılın bilançosunun genel kurulca kabulünden bir ay sonra muaccel olur. Bir başka deyişle, kooperatiften ayrılan üyenin alacağı hesaplanırken, öncelikle ayrıldığı yıl bilançosuna göre payına düşen miktar belirlenip bu miktardan genel giderler düşülerek kooperatife karşı tüm edimlerini yerine getiren bir ortağın alması gereken ayrılma payı bulunacaktır.
O halde mahkemece anılan düzenlemeler dikkate alınarak gerektiğinde ek rapor alınmak suretiyle, ayrılan ortağın ayrılma payının tespit edilerek sonucuna göre karar verilmek gerekirken yazılı olduğu şekilde ödenen aidatların toplamı üzerinden başlatılan icra takibine vaki itirazın iptaline karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 12.07.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy