(2918 S. K. m. 92) (6762 S. K. m. 785) (Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları (IMSS) (İMSSGŞ) m. 3) (Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları (ZMSS) A.3)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Amasya Asliye 2. Hukuk Mahkemesi Mahkemesi'nce verilen 15.10.2003 tarih ve 2002/413-2003/539 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalılar Abidin B ve H Sigorta A.Ş. vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Ata Durak tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkili şirkete taşıma rizikolarına karşı sigortalı emtianın, davalıların sürücüsü, maliki ve zorunlu trafik sigortacısı bulundukları araç ile gerçekleştirilen Antakya-Samsun arası taşınması sırasında hasara uğraması nedeniyle sigorta ettirene (6.435.000.000) TL. ödendiğini ileri sürerek, anılan meblağın ödeme tarihinden itibaren ticari faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı Hür Sigorta A.Ş. vekili, Poliçe Genel Şartları'nın 3/d maddesi uyarınca zararın teminat kapsamı dışında olduğunu, müvekkilinin temerrüde düşürülmediğini, davalı Abidin B vekili, gerçek zarar miktarının belirlenmesi gerektiğini, zararın aynı zamanda kasko sigortacısı olan diğer davalı sigorta şirketinden talep edilebileceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı Bilal B, duruşmalara katılmamış ve savunmada bulunmamıştır.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalı tarafın ilgilisi bulundukları aracın periyodik bakım ve kontrolünün yapılmaması nedeniyle yanması sonucu hasarın meydana geldiği, bu durumda davalı malik ve sürücünün sorumlu ve tam kusurlu olduğu, yangın sonucunda emtianın tamamen kullanılamayacak hale geldiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararı, davalılar Abidin B vekili ile H Sigorta A.Ş. vekili temyiz etmiştir.
1- Dava, taşıma rizikolarına karşı davacı sigortalı emtianın uğradığı hasar bedelinin davalılardan tahsili istemine ilişkindir. Davalı H Sigorta A.Ş., diğer davalıların malik ve sürücüsü bulunduğu aracın ihtiyari ve zorunlu trafik sigortacısıdır. 2918 sayılı KTK.nun 92/e maddesi, zorunlu trafik sigortası genel şartlarının 3/d ve ihtiyari mali mesuliyet sigortası genel şartlarının 3/e maddeleri uyarınca, motorlu araçta taşınan eşyanın (yükün) aracın işletilmesi sırasında oluşan riziko nedeniyle hasara uğraması halinde, bu zararlardan ihtiyari veya zorunlu trafik sigorta sözleşmelerini yapan sigortacının sorumlu olmayacağı kabul edilmiş bulunmaktadır. Taşıyıcının sorumluluğu, bu gibi hallerde tehlike sorumluluğuna tabi olmayıp taşıma sözleşmesinden kaynaklandığından ve kusur esasına dayandığından, bu tür zararların ihtiyari mali mesuliyet veya trafik sigortası kapsamında kaldığı kabul edilemez. O halde davalı sigorta şirketi yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.
2- Davalı Abidin B vekilinin temyiz itirazlarına gelince, davalı vekilince gerçek zarar miktarının belirlenmesi gerektiği savunulmasına rağmen, mahkemece görüşüne başvurulan bilirkişinin sıfatı bu konuda görüş bildirmek için yeterli değildir. Ayrıca, bilirkişi raporunda belirtilen limon bedellerinin ve (2.109) kg. kullanılabilir limon olduğu tespitinin dayanakları açıklanmamıştır. Oysa davacı şirket sigortalısının 04.04.2002 tarihli beyan dilekçesinde, limonların kalan kısmının da kullanılamayacak derecede hasarlı olduğundan olay yerinde döküldüğü bildirilmiş, ancak davacı şirketçe buna rağmen sovtaj bedeli düşüldükten sonra ödeme yapılmıştır. Yine TTK.nun 785. maddesi uyarınca taşıma senedinde değer gösterilmemişse taşınan cins ve vasıftaki limonların varma yeri olan Samsun'daki değerine göre tazminat miktarının belirlenmesi gerekmektedir. Bu durum karşısında mahkemece, konusunda uzman bir bilirkişi aracılığıyla gerçek karar bedeli tespit edilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde eksik incelemeyle hüküm kurulması doğru olmamış, bozmayı gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı H Sigorta A.Ş. vekilinin (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı Abidin B. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile, kararın mümeyyiz davalılar yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 22.11.2004 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy