(6762 S. K. m. 563, 573) (2004 S. K. m. 24/f-4)
Dava:Taraflar arasında görülen davada Ankara Asliye 1. Ticaret Mahkemesi'nce verilen 25.12.2003 tarih ve 1999/364-2003/1018 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı ve davalı E. Demir Çelik vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Mutlupınar Şengel tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı vekili, İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'ndan alımı yapılan ve idarenin portföyünden bulunan davalı şirkete ait hisse senetlerinin, davalı Saime K. tarafından hasımsız olarak açılan hisse senetlerinin iptali davası sonucunda iptal edilerek, davalı şirket tarafından yeni hisse senetlerinin davalıya teslim edildiği, bu nedenle anılan hisse senetlerinin müvekkili idareye aidiyetinin tespiti amacıyla davalı Saime K. aleyhine dava açıldığını, mahkemece zayi nedeniyle iptaline karar verilen hisse senetlerinin müvekkil idareye ait olduğunun tespit edildiğini, mahkeme kararına rağmen hisse senetleri, bu hisse senetlerinden doğan sermaye artırımları sonucu Saime K.'a verilen hisse senetleri ve alınan temettü gelirlerinin bu davalı tarafından müvekkiline teslim edilmediğini, davalı E.'in ise muhalefetli senet muamelesi yaparak, rüçhan haklarını kullandırmadığını ileri sürerek, mülkiyeti müvekkil idareye ait hisse senetlerinin davalı Saime K. tarafından kullanılmaya başlandığı tarihten itibaren ortaya çıkan tüm parasal hakların tespitine, iptal sonucu Saime K.'a yenisi verilen 3.100.000 TL. hisse senedi ile bu hisse senetleri ile ilgili sermaye artırımlarında kullanılan rüçhan hakkı karşılığı bedelli ve bedelsiz hisse senetlerinin müvekkil idareye iadesine ve bu hisse senetlerinden doğan temettü gelirlerinin faiziyle birlikte tespit edilecek hisse senetlerinin tahsil anındaki İMKB'da oluşan değerinin ve bu hisse senetlerinden doğan temettü gelirlerinin şimdilik 435.000.000 TL.sının 1991 yılından itibaren temerrüt faiziyle davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı E. Demir ve Çelik Fabrikaları T.A.Ş. vekili, davanın müvekkili şirket yönünden husumet yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, davanın zamanaşımına uğradığını, davacının bir zararı mevcut ise, bu konuda müvekkili şirketin bir sorumluluğu olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı Saime K. vekili, davacının davaya dayanak yaptığı iptal kararını zamanında davalı şirkete ibraz etmemesinin kendi kusuru olduğunu, kendi kusurundan kaynaklanan zararları varsa bunların kendisine ait olması gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davanın kısmen kabulü ile 3.100.000 TL. nominal değerli hisse senetlerinin davacı tarafından davalı Saime K.'a 114.705.942 TL. rüçhan hakkı bedeli ödemek sureti ile, 51.150.000 TL. nominal değerli hisse senedinin davalı Saime K.'dan alınarak davacıya teslimine, davalı E. Demir ve Çelik Fab. T.A.Ş.nin bedelsiz sermaye artırımı sonucu oluşan 204.600.000 TL. nominal değerli hisse senedinin bu davalıdan alınarak davacıya teslimine, bedelli sermaye artırımı sonucu alınması gereken 102.300.000 TL. nominal değerli hisse senedinin davacı tarafından rüçhan hakkı bedeli olarak 364.588.675 TL.sının E. Demir Çelik A.Ş.ne ödendiğinde bu davalıdan alınarak davacıya teslimine, davacının fazla istemlerinin reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı ve davalı E. Demir ve Çelik Fabrikaları T.A.Ş. vekilleri temyiz etmişlerdir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve mümeyyiz davalı Şirket'den alınarak davacıya teslimine karar verilen hisse senetlerinin aynen tesliminin mümkün olmaması halinde, İcra ve İflas Kanunu'nun "Menkul Teslimine"ne ilişkin 24/4 üncü maddesi hükmü uyarınca ilamın infaz edilebilecek olmasına göre, mümeyyiz davalı Şirket vekilinin tüm, davacı vekilinin ise aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Dava, davacı Özelleştirme İdaresine aidiyeti mahkeme kararı ile tespit edilen ve hukuken geçerli bulunan hisse senetlerine bağlı hakların davacı tarafından kullanılamaması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkindir. Davacı taraf, dava dilekçesinde mahkemece hüküm altına alınan diğer istemlerinin yanı sıra, bu hisse senetlerinden doğan ve davalı Saime K. tarafından alınan temettü gelirlerinin de faiziyle birlikte tahsilini talep etmiştir. Davalı Saime K. tarafından çalındıklarından bahisle hasımsız dava yolu ile iptal ettirilen hisse senetlerinin iptal davası tarihinden önce İMKB'den alındığı iddiasıyla davacı İdare tarafından açılan hasımlı dava sonucunda, zayi nedeniyle iptallerine karar verilen hisse senetlerinin davacıya aidiyetinin tespit edilmiş olmasına göre, davalı Saime K.'a bu dönemde yapılan temettü bedelleri üzerindeki hakkın davacıya ait olduğunun kabulü gerekmektedir. Dosyaya sunulan bilirkişi raporlarında da, davacının hisseler üzerindeki hakların gerçek sahibi bulunduğu dönemde dağıtılan temettü bedelleri belirlenmiştir. Davacı vekili tüm yargılama aşamasında talepleri uyarınca karar verilmesini istemiş olup, temettü bedelinden vazgeçtiğine ilişkin herhangi bir beyanı bulunmadığı gibi, ek rapora göre karar verilmesini de istemiş değildir. Kaldı ki, ek rapor kapsamı kök raporun sadece itiraza uğrayan kısımları için yapılan incelemeyle sınırlı olduğundan, mahkemece ek rapor esas alınarak davacı İdare'nin temettü bedellerine yönelik isteminin reddi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle davacı İdare yararına bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda ( 1 ) numaralı bentte açıklanan nedenlerle mümeyyiz davalı Şirket vekilinin tüm, davacı İdare vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine; ( 2 ) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, aşağıda yazılı bakiye 20.500.000 lira temyiz ilam harcının temyiz eden davalı Ereğli Demir ve Çelik Fab. T.A.Ş.den alınmasına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davacıya iadesine, 28.12.2004 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy