(818 S. K. m. 126) (6762 S. K. m. 20) (1086 S. K. m. 275)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Körfez Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen 30.12.2003 tarih ve 2003/52 - 2003/1043 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi duruşmalı olarak taraf vekilleri tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 29.03.2005 günde davacı avukatı Ersin Zaralıoğlu ile davalı avukatı Refik Vural gelip, temyiz dilekçesinin de süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraflar avukatları dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi Ali Orhan tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, taraflar arasında imzalanan 3 ayrı büro ve genel hizmetler sözleşmesi gereğince götürü bedele dahil olan ve tasarrufu teşvik fonunun yerine ikame edilen işsizlik sigortası işveren payının davalı yanca ödenmesi gerektiğini, toplam 4.714.141.381. TL olan tutarın 17.04.2001 tarihinde keşide edilen ihtar ile istenmesine rağmen ödenmediğini ileri sürerek, bu tutarın temerrüt tarihi olan anılan tarihten itibaren reeskont oranı üzerinden faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili, davacı iddiasına göre 17.04.2001 tarihinde ödenmesi gereken tutarın sebepsiz zenginleşmeye dayandırıldığından 1 yıllık zamanaşımı süresi içinde dava açılmadığını, davacının hak ediş ödemelerinde çekince koymadığını ara ve kesin hakedişlerin yapılması ile işin tamamlandığını, sözleşmenin 6.1 nci maddesi ve şartnamenin 3.0 ncı maddesi gereğince davacının isteminin yerinde olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna göre, Aliağa Rafinerisi 01.12.2000/ 28.02.2001 tarihleri 2 nci dönem genel hizmet sözleşmesine ait şartnamenin 3.0 ncı maddesinin 1 nci fıkrasının 5 nci bendinde işsizlik sigortası ödemesinin özel götürü birim fiyatları arasında sayıldığı ve 2 nci fıkra ile işveren payının Tüpraş'a ödeneceğinin açıkça belirtildiği, bu sözleşme ve döneme ilişkin davacının 3.424.064.822. TL.lık talebinin yerinde görüldüğü, ancak, 1 ve 2 nolu sözleşmelerin 8.1 nci maddesinde müteahhide götürü birim fiyatı üzerinden fatura karşılığında yapılacak ödemeye hiçbir nedenle ek bir bedel konulamayacağı, 3 ncü madde ile götürü fiyatlar arasında SSK ve Tasarrufu Teşvik Fon'u ödemelerinin sayıldığı, 3 ncü maddenin 1 nci fıkrasının 4 ncü bendi ile de Tasarrufu Teşvik Fonu'nun kaldırılması durumunda ödemelerde kaldırılan tutarın indirileceğinin açıkça belirtildiği, İşsizlik Sigortası Kanunu'nun 08.09.1999 tarihinde yürürlüğe girdiği, Kanun'un 63 ncü maddesi c bendinde işsizlik sigortası işveren payının yürürlülük tarihinin 01.06.2000 olarak öngörüldüğü, her üç sözleşmenin imza tarihinin 01.06.2000 tarihinde önce olduğu halde sözleşmeye bu konuda hüküm koymayan/koydurmayan davacının 1 ve 2 nolu sözleşmeler açısından talebinin yerinde görülemeyeceği, 3 nolu sözleşme ile ödenecek tutar için davalının TTK.nun 20/3 ncü maddesine uygun olarak temerrüdünün oluşturulmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne 3.424.064.822. TL.nın dava tarihinden itibaren T.C. Merkez Bankası'nın kısa vadeli krediler için öngördüğü reeskont oranı üzerinden faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
1-) Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve BK.nun 126 ncı maddesinin 3 ncü fıkrası gereğince hizmet sözleşmesinden kaynaklanan alacaklar için 5 yıllık zamanaşımı süresinin dava tarihi itibariyle dolmamış bulunmamasına, davacı yanın davalıya gönderdiği 17.04.2001 tarihli yazıda herhangi bir rakam belirtilmeden tasarrufu teşvik fonu işveren katkı payı ve daha sonra ikame edilen işsizlik sigortası işveren katkı payı için gereğinin yapılması istenmiş olması karşısında anılan yazının TTK.nun 20 nci maddesinin 3 ncü fıkrasına uygun temerrüt ihtarı niteliğinde bulunmamasına göre, taraflar vekillerinin yerinde görülmeyen ve aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2-) Ancak, taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu oluşturan her üç sözleşmenin 6 ncı maddesinde ve atıf yapılan şartnamenin 30 ncu maddesinde ihale ve özel götürü birim fiyat esaslarının belirlendiği, buna göre ihale bedeli kapsamında değerleri yanında tasarrufu teşvik fonundan da müteahhidin sorumlu bulunduğu ve esasen teklif edilen fiyat içinde bu kaleminde yer aldığı anlaşılmaktadır. O halde ihale bedeli içinde yer alan tasarrufu teşvik fonu işveren katkı payı tutarını davacının talep etmesi mümkün değildir.
Ancak, ihale aşamasında öngörülemeyen ve işin ifası sırasında ortaya çıkan işçinin fazla mesai yapması, bayram ve yılbaşı tatilleri ile yıllık ücretli izin döneminde çalıştığı süreler için ödenecek ücretler şartnamenin 30 ncu maddesinde özel götürü birim fiyatlarına dahil olmadığı belirtilmiştir. Özel götürü birim fiyatlarına dahil olmayan ve açıkça işverenin ödemem yükümlülüğü kabul edilen bu arızı çalışmalara ilişkin ücretlerden davalı sorumlu bulunduğuna göre, sadece bu özel götürü birim fiyatlarına dahil edilmeyen arızi çalışma ücretleri açısından tasarrufu teşvik fonu işveren katkı payı ve daha sonra ikame edilen işsizlik sigortası işveren katkı payı tutarları her üç sözleşme açısından uzman bilirkişiye hesaplattırılıp sonucuna göre karar vermek gerekirken, sadece bir sözleşme ve o sözleşme gereğince de ihale tutarı esas alınarak yapılan hesaplamaya ihbar edilerek hüküm kurulması doğru görülmediğinden kararın bu nedenle taraflar yararına bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle taraflar vekillerinin yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle kararın taraflar yararına BOZULMASINA, ödedikleri temyiz peşin harcın istekleri halinde temyiz edenlere iadesine, 31.03.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy