(5846 S. K. m. 1, 4, 52) (6762 S. K. m. 56, 57)
Dava: Taraflar arasında görülen davada İstanbul Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nce verilen 19.02.2004 tarih ve 2002/788-2004/71 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi duruşmalı olarak davacı vekili tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 03.05.2005 günde davacı avukatı Hakkı Aygün gelip, davalı avukatı tebligata rağmen gelmediğinden, temyiz dilekçesinin de süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatı dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi Ali Orhan tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, Ahmet Hüsrev Altınbaşak tarafından özgün bir çalışma ile 9 defa tekrar tekrar yazılmak suretiyle Tevafuklu Kur'an olarak bugünkü şekline getirilen Hüsrev Hattı Kur'an-ı Kerim'in davalılarca bilgisayara yüklenip kısmen harfleri inceltilmek, kelime ve harf araları açılmak ve bu şekilde karakter bozmak, kenar düzeltmeleri ve motifleri değiştirmek suretiyle aynen taklit edildiğini, eserin tüm telif haklarının Hüsrev Altınbaşak tarafından noter senedi ile müvekkiline devredildiğini, taklit ürünü piyasaya sürdüklerini, eylemin FSEK'da düzenlenen eser sahibinin haklarına tecavüz, TTK.nun 57/5. maddesi gereğince haksız rekabet ve BK.gereğince haksız fiil oluşturduğunu ileri sürerek, FSEK hükümlerine aykırı olarak gerçekleştirilen tecavüzün ref'i ile haksız rekabetin tespiti ile önlenmesini, basılı/dağıtılmış nüshaların toplatılmasını, bilgisayar kayıtları, film, kalıp ve klişe gibi baskı araçlarına el konulup imhası, fazlası saklı kalmak kaydıyla 10 milyar TL. maddi 5 milyar TL. manevi tazminata karar verilmesini istemiş, yargılama sırasında, davalı Vahdet hakkındaki davası ile diğer davalı hakkındaki maddi/manevi tazminatı taleplerini geleceğe bırakmıştır.
Davalı Emek Ofset Ltd. Şti. vekili, dava konusu edilen her iki Kur'an-ı Kerim'in farklılıklar arzettiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna göre, davalı şirketin yayınladığı kitabın, davacı vakfın yayınladığı kitap ile mevcut benzerliğinin alıcıyı aldatıcı nitelikte olduğu, davacı vakfın yayınladığı kitabın Ahmet Hüsrev Altınbaşak tarafından geliştirilmiş kolay okunabilirlik bakımından özel ve hiç denenmemiş bir yöntem ile yayına hazırlandığı, bu hali ile piyasada ilgi gördüğü, davalı tarafın bundan yararlanmak amacıyla davacıya hibe edilen eserin taklidi yoluna gittiği, eylemin haksız rekabet oluşturduğu, her ne kadar bilirkişi raporunda FSEK.nun 52. maddesi kapsamında mali hakların geçerli bir devrinin söz konusu olmadığı belirtilmiş ise de, mevcut hibe senedinin içerdiği hükümlere göre davacı vakfa bağışlanan eserin tüm haklarının Tevafuklu Kur'an-ı Kerim olarak tarif edilen kitaba ait olduğu anlaşıldığından davacılık sıfatının mevcut olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne davalının taklit suretiyle piyasaya arz eyleminin haksız rekabet oluşturduğunun tespitine, haksız rekabetin önlenmesine, basımda kullanılan makine ve teçhizata elkonularak imhasına, hükmün ilanına, Vahdet Sipahioğlu hakkındaki dava ile atiye terk edilen maddi/manevi tazminat istekleri hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Davacı, dava dışı Ahmet Hüsrev Altınbaşak'ın Kur'an-ı Kerim üzerinde uzun süre çalışması sonucunda, Tevafuklu Kur'an-ı Kerim olarak bu güne getirdiği Hüsrev Hattı Kur'an-ı Kerim'in Kur'an-ı Kerim'in içeriği aynen korunarak tevafuklu, yazı karakterleri, kolay okunuşu gibi kendine has özgün bir eser haline getirildiği ve bu hali ile FSEK kapsamında korunan eser olduğu, bu özgün eserin mali haklarının kendilerine devredildiği iddiasına dayanmıştır. Mahkemece, davalının, anılan eseri bilgisayar ortamında taklit etmek suretiyle TTK.nun 56 ve 57 nci maddesi kapsamında haksız rekabette bulunduğu benimsenerek dava atiye terk edilen diğer istemler dışında kabul edilmiştir. Ancak, kararda, davacının haklarının FSEK kapsamında koruma altında olup olmadığı konusunda herhangi bir değerlendirme yapılmamıştır.
Kuşkusuz salt Kur'an-ı Kerimin davacının devraldığı haklar kapsamında FSEK'ce korunması söz konusu olmaz. Ancak, dava dışı Ahmet Hüsrev Altınbaşak'ın Kur-an'ı Kerim'in özü ile ilgili olmayan tevafuk, yazı karakterleri, okumayı kolaylaştırıcı katkılarının FSEK 1/B-a kapsamında ve eser olup olmadığı hat sanatı açısından irdelenerek belirlenmelidir. O halde, mahkemece, Ahmet Hüsrev Altınbaşak tarafından yapılan çalışmaların FSEK 4/1 nci maddesinde sözü edilen güzel yazı olarak yazanın özelliğini taşıyan karakterler itibarıyla eser niteliğini taşıyıp taşımadığı konusunda Güzel Sanatlar Fakültesi'nden eski yazı ve hat tasarlaması konusunda uzman bilirkişilerden rapor alınması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekir iken, eksik inceleme sonucunda yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın BOZULMASINA, takdir edilen 400.00 YTL. duruşma vekillik ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 05.05.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy