(818 S. K. m. 249)
Dava: Taraflar arasında görülen davada İzmir Asliye 3. Ticaret Mahkemesi'nce verilen 05.03.2004 tarih ve 2001/701 - 2004/96 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Ramazan Özcan tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili; davalıların, müvekkiline devrettikleri dükkanın kiracılık hakkının devrini sağlayamadıklarını, kendilerine haber verilince işyerini geri alıp, dükkandaki demirbaş eşyayı başkalarına sattıklarını, ancak sonuçta devir için kendilerine ödenen beş adet ve toplam bedelleri 9.384.500.000.TL olan bonoları takibe koyup tahsil ettiklerini ileri sürerek, anılan meblağın temerrüt faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalılar, kendilerinin devir sözleşmesindeki bütün edimleri yerine getirdiklerini, davacının kira borcunu ödemediği için devirden sonra kendilerine ihtarının çekildiğini ve sonuçta tahliye takibine girişilmesi neden olunduğunu savunarak, davanın reddini istemişlerdir.
Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan delillere göre, devir sırasında tahliye davasının sürdüğü, davalıların devir işlemlerini gerçekleştiremedikleri ve buna göre borçlu olmadıkları halde davacının devir bedelini davalılara ödediği gerekçeleriyle, anılan bedelin temerrüt faiziyle davalılardan alınıp davacıya verilmesine karar verilmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Dava, işletme devri sözleşmesine kapsamında, sözleşmede gözetilen amaca uygun olarak işyerindeki kiracılık hakkının da devredilmemesi nedeniyle, ödenen devir bedelinin istirdadı istemine ilişkin olup, mahkemece, yazılı gerekçelerle davanın kabulüne ilişkin verilen karar, dosya kapsamına göre doğru olmamıştır.
Davacı, BK.nun 249 ncu maddesi hükmüne dayalı olarak sözleşmeyi feshederek, ödediği edimin iadesini istemektedir. Ancak, gerekçe olarak ileri sürülen tahliye durumunun hangi nedenden kaynaklandığı dosya kapsamından anlaşılamamaktadır.
Davalıların savunmasına göre, davacının devirden sonra kendisinin ödemesi gerektiği Haziran ayı kira bedelini ödememesi nedeniyle ihtar çekilmiştir. Temyiz dilekçesi ekinde sunulan ihtarname fotokopisinden de bu hususun doğru olduğu anlaşılmaktadır. Öte yandan, kararın gerekçesinin aksine bu işyeri hakkında, devirden önce veya devir sırasında açılmış bir tahliye davası yada takibinin bulunduğuna ilişkin hiçbir dosyada hiçbir yazı ve bilgiye rastlanılmamıştır.
O halde mahkemece, davalılar ile alt kiracı olan davacı arasındaki alt kira ilişkisinin, dava dışı kiralayan tarafından benimsenip benimsenmediği, tahliye nedeninin kimin kusuruna dayandığı, sunulan ihtarnamenin aksine gerekçede ileri sürülen devir öncesi tahliyeye ilişkin başlatılmış bir takip yada açılmış bir dava bulunup bulunmadığı hususları araştırılarak, davalıların durumunun BK.nun 249 ncu maddesi kapsamında varılacak sonuca göre değerlendirilmesi gerekirken, yazılı gerekçelerle ve eksik incelemeye dayalı olarak hüküm kurulması isabetli görülmemiş ve bu nedenlerle kararın bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine, 2 numaralı bentte açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile kararın, davalılar yaranına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 19.04.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy