(1086 S. K. m. 74)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Pınarbaşı Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen 18.12.2003 tarih ve 2002/484-2003/414 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı İ. D. tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi M. Ş. tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı, ortağı olduğu davalı kooperatifin 2000 yılında uyguladığı süt ineği projesinden kendisine verilmesi gereken iki inekten birinin ve 250.000.000 TL ahır kredisinin davalı İ. D.'a verildiğini, bu davalının ortaklıktan çıkarıldığını ve söz konusu projeden dolayı hiçbir borç altına girmediğini, adına tahsis edilen iki inek ve ahır kredisi borcunun tarafından ödendiğini, bu konuda kooperatifin herhangi bir işlem yapmadığını ileri sürerek, 01039 kulak numaralı ineğin aynen yavruları ve diğer getirisi ile birlikte teslimine, tarafına proje dahilinde ödenmesi gereken 250.000.000 TL sının teslim edilmesi gereken tarihten itibaren yasal faiziyle ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş, yargılama sırasında da dava tarihine kadar inekten elde edilebilecek sütün bedelini de istediğini bildirmiştir.
Davalı kooperatif temsilcisi, İ. D.'ın tüm hak ve yükümlülüklerinin A. U.'a geçtiğini, ana ineğin davalı İ.'da, yavrularının ise yedieminde bulunduğunu, bu nedenle kooperatifin yapacağı her hangi bir şey olmadığını savunmuştur.
Davalı İ. D., davaya bir diyeceği olmadığını, ancak kendisinin de birçok masrafı olduğunu, davacının kooperatifle anlaşması gerektiğini savunmuştur.
Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davanın kabulü ile montofon cinsi 01039 kulak numaralı ineğin, iki yavrusunun ve davalı İ.'ın ineğe yaptığı masraflar da göz önüne alınarak iki yıl boyunca süt geliri olan 600.000.000 TL sının ve 250.000.000 TL ahır kredisinin yasal faizi ile birlikte davalı İ.'dan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
1-) Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, mümeyyiz davalının aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2-) Dava, davalı kooperatif tarafından gerçekleştirilen Hayvancılık Projesi nedeniyle davacıya teslimi gereken ineğin yavruları ile birlikte teslimi ile ödenmesi gereken kredinin davalılardan tahsili istemlerine ilişkindir. Kooperatif tarafından uygulanan proje kapsamında yükümlülüklerini yerine getirmeyen davalı İ. D.'ın ortaklıktan çıkarılarak yerine davacının alındığı ve projeden kaynaklanan tüm hak ve yükümlülüklerin davacıya geçtiği hususları davalı kooperatif temsilcilerinin beyanlarıyla da anlaşıldığından, davacının davalı İ.'a proje kapsamında teslim edilen ineğin teslimini isteme hakkının olduğu kabul edilmiştir. Davacı, dava dilekçesinde inekten elde edilecek süt gelirini istememiş ise de, 29.05.2003 tarihli celsede dava tarihine kadar inekten elde edilecek sütün bedelini de istemiş olup, aynı celsede hazır bulunan davalı İ. D., davacının bu istemine karşı çıkmadığı gibi, bu aşamada bir diyeceği olmadığını ve masrafları karşılandığı takdirde ineği teslim etmeye hazır olduğunu bildirmek suretiyle, takas-mahsup talebinde bulunmuş, bu isteme davacı tarafından itiraz edilmemiştir. Bu itibarla, mahkemece davacının yargılama sırasında davalı tarafından karşı çıkılmayan süt bedeline ilişkin istemi açıklattırılarak, istediği süt geliri miktarının belirlenmesi, davalıya da inek için yaptığı masrafların açıklattırılarak, tarafların gösterecekleri delilleri toplanması ve gerektiğinde bilirkişi incelemesi yaptırılması suretiyle, davacının mahrum kaldığı süt geliri ile davalının inek için yaptığı masrafların belirlenerek, tarafların birbirlerine karşı ileri sürdükleri istemlerin takas ve mahsubunun yapılması ve bu talepler için faiz istenmediği de gözetilerek faize hükmedilmemesi gerekirken, hiçbir incelemeye dayalı olmadan davalı İ.'ın ineğe yaptığı masraflar da göz önüne alınmak suretiyle denilerek, yazılı şekilde davacı lehine hükmedilen süt gelirine faiziyle karar verilmesi doğru görülmediğinden, kararın açıklanan yönlerden mümeyyiz davalı yararına bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle mümeyyiz davalı İ. D.'ın diğer temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalının temyiz itirazlarının kabulü ile kararın anılan davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 28.04.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy