(5846 S. K. m. 49, 52, 56, 66, 68)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nce verilen 27.04.2004 tarih ve 2004/44 - 2004/86 sayılı kararın Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi davalılar vekili tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 24.05.2005 günde davacı avukatı İclal İlimoğlu gelip, davalı avukatı tebligata rağmen gelmediğinden, temyiz dilekçesinin de süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatı dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi Ahmet Susoy tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacılar vekili, müvekkillerinin ülkemizin seçkin bilim adamları olup, kamu ekonomisi alanında emek ve bilgilerini Beta Basım ve Dağıtım A.Ş.nin basıp yayınlama hakkına sahip olduğu, Anadolu Üniversitesi Açık Öğretim Fakültesi'nce de dene kitabı olarak yayınlanan Kamu Ekonomisi kitaplarında ortaya koyduklarını, davalıların müvekkillerinin anılan eserini aynen alıp, anlamını bozacak şekilde kesintiler yaparak, izinsiz ve suç teşkil edecek şekilde çoğaltıp, ticari amaçla basıp, sattıklarını, davalıların bu eylemlerinin müvekkillerinin 5846 sayılı Yasa ile koruma altında bulunan maddi ve manevi haklarına tecavüz oluşturduğunu ileri sürerek, davalıların basıp satışa sunduğu kitapçıkların satışının durdurulmasına, mevcut kitapların imhasına ve tecavüzün ref'ine, toplam (4.000.000.000.-) TL manevi, (2.500.000.000.-) TL maddi tazminatın 17.07.1998 tarihinden itibaren ticari faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiş, 13.04.2004 tarihli dilekçesinde ise davacı Orhan Şener için istediği maddi tazminatı (1.174.416.000.-) TL.'ye, Burhan Şenatalar için (240.381.000.-) TL.'ye indirmiştir.
Davalılar vekili, davada gerçek kişi müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, bir yıllık zamanaşımı süresinin geçirildiğini, dava konusu olayda eser sahibi ve dolayısıyla eser üzerindeki mali hak sahibinin Anadolu Üniversitesi Rektörlüğü olduğunu, üniversitenin davacılara telif ücreti ödeyerek, Açık Öğretim öğrencilerinin eğitim ve öğrenimlerine yönelik kitap hazırlattığını, Üniversitenin müvekkilleri ile yaptığı sözleşmeyle telif ücreti karşılığı davalı şirketin kitapların dağıtılabilmesini kabul ettiğini, davacılara ait kitaplardan bilimsel yararlanma sözkonusu olup, iktibasın bulunmadığını, davacıların üniversiteye devrettikleri mali haklara ilişkin olarak ref ve tazminat davası açamayacaklarını belirterek, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, dosyadaki kanıtlar ve bilirkişi raporlarına nazaran, davalı şirketin uyuşmazlık konusu kitabı davacıların izinlerini almadan diğer davalının katılımı ile müşterek olarak çoğaltıp, satışa sunduğu, davalı Murat'ın pasif husumet yokluğuna dair savunmasının yerinde olmadığı, maddi tazminatı isteminin FSEK.nun 68 nci maddesine dayandığı, zamanaşımı süresinin farazi sözleşme söz konusu olduğundan 10 yıl olacağı, kaldı ki, davalıların eyleminin aynı zamanda cezai nitelikte bulunduğundan uzamış ceza zamanaşımı süresinin söz konusu olacağı, davacılar ile Anadolu Üniversitesi Rektörlüğü arasında 30.11.1995, 05.11.1996 ve 13.11.1997 tarihlerinde, Kamu Ekonomisi adlı kitabın çoğaltılıp üniversitedeki öğrencilere okutulmak üzere yayınlanması konusunda sözleşmeler yapıldığı, bu sözleşmelerin FSEK.nun 52 nci maddesi anlamında tüm şekil koşullarını kapsamadığından FSEK anlamında geçerli değillerse de, tarafların bu sözleşmeye eylemli olarak uymaları karşısında geçerli sözleşmeler olarak kabulünün gerektiği, ancak, davacıların kitap üzerindeki telif haklarının FSEK.nun 49 ncu maddesi gereğince bir başkasına devri hususunda üniversiteye yetki vermedikleri, bu nedenle davalılar ile üniversite arasında düzenlenen sözleşmenin FSEK.nun 52, 49 ve 56 ncı maddeleri gereğince davacıları bağlamayacağı, davalıların davacı yazarlara ait eserleri kısaltıp, değiştirmek, bütünlüğünü bozup işlemek suretiyle çoğaltıp, piyasaya sundukları böylece davacıların maddi ve manevi haklarını ihlal ettikleri gerekçeleriyle, davacıların maddi tazminat istemlerinin kısmen kabulüyle, davacı Orhan Şener için (1.174.446.000.-) TL, Burhan Şenatalar için (240.381.000.-)TL maddi ve davacı Orhan için (3.000.000.000.-) TL, Burhan Şenatalar için (1.000.000.000.-) TL manevi tazminatın 17.07.1998 tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalılardan tahsiline, sair istemlerinin reddine karar verilmiştir.
Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eseleri Kanunu'nun 66/2, 3 ncü maddeleri uyarınca tecavüzün, hizmetlerini ifa ettikleri sırada bir işletmenin temsilcisi veya müstahdemleri tarafından yapılması halinde işletme sahibi hakkında da dava açılabilmesinin mümkün bulunmasına, bu hususta kusurun varlığının da şart olmamasına göre, mahkemece davalı gerçek kişi hakkındaki davanın kabulünde bir usulsüzlük bulunmadığından, davalılar vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalılar vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile hükmün ONANMASINA, takdir edilen 400.00 YTL duruşma vekillik ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, aşağıda yazılı bakiye 89.00 YTL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 24.05.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy