(6762 S. K. m. 787)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Ankara Asliye 5. Ticaret Mahkemesi'nce verilen 15.12.2003 tarih ve 2001/395 - 2003/750 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalılardan B... Nak. Ltd. Şti. vekili ve Ahmet Ö... Nak. A.Ş. vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Ata Durak tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, davalıların sürücüsü, maliki ve taşıyıcısı bulundukları araç ile gerçekleştirilen Kırıkkale - İzmir taşıması sırasında, müvekkiline taşıma rizikolarına karşı sigortalı emtianın uğradığı ( 4.333.815.000.-TL ) hasar bedelinin sigorta ettirene ödendiğini ileri sürerek, anılan meblağın 14.02.2001 tarihinden itibaren reeskont faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekilleri, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalı sürücünün tam kusurlu olduğu, taşıma sözleşmesinin dava dışı sigorta ettiren T... A.Ş. ile davalı Ahmet Ö... Nak. A.Ş. arasında imzalandığı, dava konusu çekicinin de bu davalıya ait olduğu, davalı B... Nak. Ltd. Şti'nin ise tanker maliki olarak sorumlu bulunduğu, sözleşmenin tarafı olmayan davalı E... Ltd. Şti'nin sorumlu tutulmasının mümkün görülmediği gerekçesiyle, davalı E... Ltd. Şti. hakkındaki davanın reddine, diğer davalılar hakkındaki davanın kabulü ile anılan meblağın bu davalılardan 14.02.2001 tarihinden itibaren reeskont faiziyle birlikte müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalılar B... Nak. Ltd. Şti. vekili ile Ahmet Ö... Nak. A.Ş. vekili temyiz etmiştir.
Dava, taşıma rizikolarına karşı sigortalı emtianın uğradığı hasar bedelinin rücuan tahsili istemine ilişkindir. Davalı Ahmet Ö... Nak. A.Ş. vekili, müvekkilinin taşıyıcı olduğunu, ancak araçlarının sayısı yetersiz kalınca Kırıkkale'deki teamüle göre müvekkiline araç temin edildiğini, taşımayı diğer davalı B... Ltd. Şti'nin gerçekleştirdiğini bildirmiştir. Dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden 08.01.2001 tarihli taşıma sözleşmesine göre taşıyıcının davalı Ahmet Ö... Nak. A.Ş. olduğu anlaşılmaktadır. Ancak her ne kadar mahkemece çekicinin Ahmet Ö... Nak. A.Ş'ne tankerin ise B... Ltd. Şti'ne ait olduğu belirtilmiş ise de gerçekte, çekici B... Ltd. Şti'ne, tanker ise E... Ltd. Şti'ne aittir.
TTK'nın 787. maddesi hükmü uyarınca taşıma sözleşmesinden kaynaklanan sorumluluk davalarının, ilk veya son taşıyıcıdan birisine karşı açılması zorunlu bulunmaktadır. Davanın hem alt hem de üst taşıyıcılara yöneltilmesi halinde davacı taraftan, davasını taşıyıcılardan birisine hasrettirmek suretiyle davaya bu taşıyıcı yönünden devamla hüküm kurulması gerekir. Diğer bir deyişle bu durumda asıl ve alt taşıyıcıların müteselsil sorumluluğu sözkonusu olamaz. Mahkemenin müeyyidesini açıkça hatırlatmasına rağmen davacının bu hüküm çerçevesinde tercih hakkını kullanmaması halinde ilke olarak davanın reddi gerekir.
Somut olayda da mahkemece, davalıların hukuki durumları değerlendirilerek asıl veya alt taşıyıcı olup olmadıkları tespit edilmek ve sonucuna göre hüküm kurmak gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalılar Baykan Nak. Ltd. Şti. vekili ile Ahmet Özdemir Nak. A.Ş. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın mümeyyiz davalılar yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 25.04.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy