(2004 S. K. m. 50, 67) (1086 S. K. m. 17)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Karaman Asliye 2. Hukuk Mahkemesi'nce verilen 24.02.2004 tarih ve 2003/452-2004/81 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Mutlu Pınar Şengel tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında akdedilen 02.06.2000 tarihli ortaklık sözleşmesi gereğince müvekkilinin 3000 DM ödemede bulunduğunu, anılan sözleşmenin 8. maddesine dayanarak müvekkilinin 30.09.2002 tarihinde davalıya yazılı başvuruda bulunarak ortaklık payının iadesini istediğini, bu istemin yerine getirilmemesi üzerine icra takibinde bulunduğunu ancak davalının itirazda bulunmak suretiyle takibin durmasına neden olduğunu ileri sürerek, itirazın iptaline, takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, Karaman İcra Dairesi ve Mahkemesi'nin yetkisiz olduğunu, müvekkilinin adresinin Konya olması nedeniyle ve davacının dayandığı sözleşmede de müvekkilinin genel merkezinin bulunduğu yerin yetkili olarak kabul edildiğini, bu nedenle öncelikle yetki itirazının kabulü ile dosyanın yetkili Konya mahkemesine gönderilmesini, davacının ortaklık pay bedelini talep etmesi yönündeki isteminin anonim şirketlerin hisselerini satın almalarının yasak olması nedeniyle hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, düzenlenen sözleşmenin şirket yetkililerinin imzasını taşımadığından müvekkili şirketi bağlamadığını savunarak, davanın yetki ve esas yönlerinden reddini istemiştir.
Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, yetki itirazının reddi ile, davanın kabulüne ve icra inkar tazminatına karar verilmiştir.
1- Dava, ortaklık payının tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Davacı tarafından davalı şirket aleyhine Karaman İcra Müdürlüğü nezdinde başlatılan icra takibine karşı davalı şirket tarafından yapılan itirazda, takibin yetkisiz icra dairesinde açıldığı, şirketin adresinin Konya olması nedeniyle yetkili icra dairesinin Konya İcra Daireleri olduğu belirtilerek, takibe öncelikle yetki yönünden itirazda bulunulmuştur. Mahkemece, davalı vekilinin bulunmadığı son oturumda gerekçe gösterilmeden yetki itirazının reddine karar verilerek, esas hakkında hüküm tesis edilmiştir. Davadaki uyuşmazlık ortaklık payının tahsiline ilişkin bulunmasına göre, şirket ve ortağı arasında oluşan bu ihtilafın HUMK.'nun 17.maddesi 2.cümlesi uyarınca şirketin ikametgahı sayılan yer mahkemesinde görülmesi gerekmektedir. Dosyada mevcut Konya Ticaret Odası'nın yazısına ve şirket ana sözleşmesine göre davalı şirketin merkezinin Konya'da bulunduğunun anlaşılmasına göre, İcra ve İflas Kanunu'nun 50. maddesi ile HUMK.'nun 17/2. cümlesi uyarınca davalı şirket aleyhine yapılan takip ve açılacak davalar yönünden şirket merkezinin bulunduğu yerdeki icra daireleri ve mahkemeleri yetkili olup, bu yetki kuralının kesin yetki niteliğinde bulunması nedeniyle mahkemece yargılamanın her aşamasında re'sen dikkate alınması gerekmektedir. Buna göre, takibin yetkisiz icra dairesinde yapılmış olması nedeniyle geçersiz icra takibine vaki itirazın iptaline ilişkin davanın usul yönünden reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde işin esasına girilerek hüküm tesis edilmiş olması doğru görülmemiş, kararın öncelikle bu nedenle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
2- Bozma neden ve şekline göre, davalı vekilinin uyuşmazlığın esasına yönelik diğer temyiz itirazlarının incelenmesine bu aşamada gerek görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle kararın davalı yararına BOZULMASINA, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalının diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek olmadığına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 26.05.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy