(818 S. K. m. 20, 21) (4389 S. K. m. 10)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nce verilen 02.06.2004 tarih ve 2003/455 - 2004/206 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı İktisat Bankası T.A.Ş. tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Ramazan Ö. tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkilinin davalı Bankanın Karşıyaka Şubesinde açtığı hesabından, Bankalar Kanunu'nun 10 ncu maddesine aykırı olarak birikmiş faiz alacağından kesinti yapıldığını ve ödemede bulunulmadığını ileri sürerek, 2.322.358.487.-TL alacağın tahsiline talep ve dava etmiştir.
Davalı İktisat (Bayındırbank) A.Ş. vekili, davacının müşterileri olduğunu, gecelik (O/N) işlemleri yaptığını, fahiş faiz oranları uygulandığını, fahiş kısmının BK'nun 21 ve 20 nci maddeleri hükümleri karşısında batıl olduğunu, geçersizlik nedeniyle ödeme yapılmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı TMSF vekili, yetki ve görev itirazında bulunarak, kendilerine husumet düşmeyeceğini, haksız davanın reddi gerektiğini bildirerek, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, iddia, savunmalar, toplanan kanıtlar ve benimsenen bilirkişi raporun göre, TMSF'nun ayrı tüzel kişiliği bulunduğu, bu davalıya husumet düşmeyeceği, faiz anlaşmasının serbestçe yapıldığı, davalı bankanın mali yönü ve tacir olması nedeniyle gabin koşullarının oluşmadığı ve sözleşmede ahlaka aykırı bir yön de bulunmadığı gerekçeleriyle, davanın TMSF yönünden reddine, diğer davalılar bakımından kabulüne, 2.322.358.487.-TL.nin tahsiline karar verilmiş, verilen karar Dairemiz'ce bozulmuş, mahkemece, bozma yönünde bilirkişi incelemesi yaptırılarak aynı yönde karar verilmiştir.
Kararı, İktisat Bankası T.A.Ş. (Bayındırbank) vekili temyiz etmiştir.
Dava, davalı banka tarafından ödenmeyen mevduat faizi alacağının tahsili istemine ilişkindir.
Bozmaya uyan mahkemece, bozma ilamında belirtildiği şekilde oluşturulan bilirkişi kurulundan alınan ve bozma sonrası benimsenen rapor, bozma öncesi alınan bilirkişi kurulu raporunda olduğu üzere, banka kayıtları incelenmeden dosya üzerinden hazırlanmış ve sırf davalı bankanın uyguladığı faizlerin, İMKB'nın ve bir kamu bankasının uyguladığı faizler ile karşılaştırılmasıyla sonuca varmış olup, uyuşmazlığı çözmeye yeterli değildir. Mahkemece, bozmaya uyulduğu halde, davalının savunmasında geçen ve bozma ilamında unsurları açıklanan gabin koşullarının oluşmadığı sonucuna eksik inceleme ile varılmıştır.
Oysa, davalı bankanın şube sayısı, aktif pasif durumu, ağırlıklı işlem hacmi, uygulanan faiz oranları, TMSF'nun el koyduğu bankaların dışında kalanları tarafından uygulanan faiz oranları araştırılıp tesbit edildikten sonra, ülkenin ve davalı bankanın içinde bulunduğu ekonomik durum gözönünde bulundurulmak, aynı ve diğer bankalardaki hesap sahipleriyle davacının koşulları karşılaştırılarak, davalı bankanın müzayaka altında olup olmadığı, tahakkuk ettirilen faizlerle diğer bankalarınki arasında bir nispetsizlik varsa bunun oranı, repo ya da mevduat hesabı tercihinin nedeni belirlenmek, sonucuna göre karar verilmek gerekmektedir. Bozma ilamında, bu hususlarda araştırma yapılması gerektiği açıklanmak istenmiş olup, bozma ilamının kapsamına bu hususlar da girmektedir.
Bu itibarla, içlerinde bankacılık ve ekonomi uzmanlarının bulunduğu başka bir bilirkişi kurulundan bu hususlarda, yeni bir rapor veya aynı kuruldan ek rapor alınarak değerlendirme yapılmak, sonucuna göre karar verilmek gerekirken, bozma ilamının gereklerini içermeyen, yetersiz rapora itibar edilerek, eksik inlemeye dayalı yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı banka vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile verilen hükmün, davalı banka yararına BOZULMASINA, 21.06.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy