(2004 S. K. m. 62) (6762 S. K. m. 688)
Taraflar arasında görülen davada Ankara Asliye 2. Ticaret Mahkemesi'nce verilen 11.05.2005 tarih ve 2004/609-2005/270 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, davalının müvekkilinin eski yönetim kurulu üyesi bulunduğunu, hiçbir gerekçesi olmadan ve keyfi şekilde kendisi lehine senet düzenleyerek kooperatifi borçlandırdığını, yönetime seçilmemesi üzerine diğer seçilmeyen yöneticilerle birlikte kayıtlan alarak kayıplara karıştığını, anılan senedi daha sonra takibe koyduğunu, senette bedel kaydının bulunmadığını, herhangi borç-alacak ilişkisinin olmadığını, eski yöneticilerin bu şekilde davranarak kooperatifi çalışamaz hale getirdiklerini ileri sürerek, davalının 15.000.000.000 TL bedelli senet ile takibin iptaline ve % 40 kötü niyet tazminatı hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, müvekkilinin davacıya borç verdiğini, senedin bu nedenle düzenlendiğini, alacağının ödenmediğini, bu amaçla yönetime aday olduğunu, ancak kooperatifin borca batık bulunduğunu, kendi döneminde borçlanmanın olmadığını, borcun dayandığı nedenin gösterilmemesinin sonuca etkili bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, toplanan kanıtlar ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, bononun düzenlendiği tarihte davalının yönetici olmadığı, kooperatifi zarara uğratmak amacıyla düzenlendiği iddiasının kanıtlanmadığı, defter ve kayıtların sunulmadığı, bir an için sunulduğu ve bononun kayıtlı olmadığı kabul edilse bile mücerret borç ikrarı içerdiği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, icra takibinin ve dayanağı bononun iptali istemine ilişkindir. Bononun lehtarı olan davalının keşidecisi bulunan davacı kooperatifin ortağı olduğu, 11.11.2003-04.04.2004 tarihleri arasında yöneticilik yaptığı hususları uyuşmazlık konusu değildir. Davacı vekili, bononun gerçek borç durumunu yansıtmadığını, davalının yeniden yönetime seçilmemesi nedeniyle kooperatifi zor duruma sokmak için düzenlendiğini ileri sürmüştür. Davalı vekili ise, müvekkilinin davacıya verdiği borcun karşılığı olarak bu senedin tanzim edildiğini savunmuştur. Takibe konu bono 26.05.2003 tarihinde düzenlenmiş olup, tüm yasal unsurları içermektedir. Mahkemenin de kabul ettiği üzere geçerli olan bir bononun illetten mücerret olduğu kuşkusuzdur. Ancak, davacı da tüzel kişiliği olan bir kooperatiftir. Nasıl faaliyet göstereceği yasa ve ana sözleşmeyle belli olup, borçlanması dahil tüm işlemlerinin usulüne uygun olarak tutulması zorunlu defter ve kayıtlarına işlenmesi gerekmektedir. Davacı kooperatifin defter ve kayıtlarına ulaşılamamıştır. Defter ve kayıtların akıbetiyle ilgili olarak davalının da sanık olduğu ceza davası sonuçlanmamıştır. Öte yandan, davacı vekili, davalının yönetici olmadığı dönemde de kooperatif adına imza atarak bono düzenlediği iddiasında da bulunmuştur. Bu durum karşısında, davacı kooperatifin defter ve kayıtlarının akıbetinin araştırılması, gerektiğinde ceza dosyasının sonucunun beklenilmesi, davalının kooperatifin yöneticisi olmadığı dönemde kooperatif adına senetler düzenlediği iddiası üzerinde durulması, kooperatifin uyuşmazlık konusu senedin düzenleme tarihi ve öncesinde mali yapısının incelenmesi, borç almayı gerektirir durumunun olup olmadığının belirlenmesi, kayıtlarda senedin var olup olmadığının açıklığa kavuşturulması ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde eksik incelemeye dayalı hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 13.11.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy