(4721 S. K. m. 6)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Mesudiye Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen 03.06.2004 tarih ve 2003/148-2004/76 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Gürkan Gençkaya tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı, davalı ile birlikte Köykent okuluna öğrenci taşımacılığı yaptıklarını, yetkili birimlerle sözleşmeyi davalının yaptığını, 93 gün öğrenci taşımasına rağmen davalının ücretini vermediğini ileri sürerek, 1.753.000.000.-TL'nın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı, davacının yaptığı taşımalardan sonra alacağını hesaplayıp geçen yıl 400.000.000.-TL dışında ödeme yaptığını, 200.000.000.-TL'da daha sonra ödediğini borcu kalmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve dosyadaki belgelere göre, davalının aldığı ihale nedeniyle taşıma işi yaptığı, davacı ile anlaşarak taşıma işini birlikte gerçekleştirdikleri, davacının iddiasını destekleyen tanık beyanı ve davacının yemini nazara alındığında davacının iddiasının sabit olduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararı, davalı temyiz etmiştir.
Dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.
Davacının davalı adına bir kısım taşımaları gerçekleştirmiş olduğu uyuşmazlık dışı olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının kaç gün davalı yerine taşıma yaptığı, taşıma ücretinin ne miktar olarak kararlaştırıldığı ve davalının yaptığı ödemelerden sonra davacının halen alacağının kalıp kalmadığı hususlarına ilişkindir.
Mahkemece davacı tarafa resen yemin teklif edilerek davanın kabulü cihetine gidilmiş ise de, ilke olarak hakim, ancak iddianın taktiri delillerle gerçeğe yakın derecede ispat edilmiş olması halinde resen yemin teklif edebilir. İddia hakime yeteri kadar kanaat verecek derecede ispat edilememiş ise, hakim kendisine ispat yükü düşen tarafa resen yemin teklif edemez.
Somut olayda, davacı davalı yerine taşıma yaptığını taktiri delillerle ispat etmiş ise de, taşıma yaptığı süre ve taşıma ücreti olarak kararlaştırılan miktarı taktiri delillerle ispat edebilmiş değildir. Bu durumda davacıya resen yemin teklifi ile uyuşmazlığın çözümü mümkün değildir.
MK.nun 6. maddesine göre, davacı iddiasını ispat ile yükümlüdür. Davacının taşıma yaptığı okul belli olup, okula gittiği zamanlarda kendisinden öğrenci teslim defterine imza alındığını açıklamıştır. Bu durumda davacı anılan deftere dayandığına göre, ancak bu defterde bulunan imzalarına karşılık gelen günler için taşıma ücretini talep edebilecektir. Defterin sağlıksız tutulmuş olması davacının ispat yükünü ortadan kaldırmamakta olup, bakiye günler yönünden davalıya yemin teklif etme hakkı bulunmaktadır.
Bunun yanında, davacı taşıma ücretinin miktarına yönelikte ispata yarar bir delil sunamamıştır. Bu durumda davacının taşıma yaptığı güzergah belli olup, bu mesafe itibariyle isteyebileceği günlük taşıma ücretinin mülki amirlikçe belirlenip belirlenmediği araştırılıp, böyle bir belirleme yoksa mahalli bilirkişi vasıtasıyla tespit ettirilerek hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde eksik incelemeye dayalı olarak karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalının temyiz itirazlarının kabulü ile kararın BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 27.02.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy