(1163 S. K. m. 17) (1086 S. K. m. 438)
Dava: Taraflar arasında görülen davada İstanbul Asliye 8. Ticaret Mahkemesi'nce verilen 23.11.2004 tarih ve 2003/1188-2004/1454 sayılı kararın Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 18.04.2006 gününde davalı avukatı Ülkü Yıldız gelip, davacı avukatı tebliğe rağmen gelmediğinden temyiz dilekçesinin de süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatı dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi Ali Orhan tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkilinin davalı kooperatif ortaklığından 27.05.2002 tarihinde ayrıldığını, bu tarihe kadar ödediği 25.040.000.000 TL'nin iade edilmediğini ileri sürerek, fazlası saklık kalmak kaydıyla şimdilik 20.000.000.000 TL'nın 27.05.2002 tarihinden itibaren reeskont oranı üzerinden faiz ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili, davacının kooperatiften ayrıldığı 2002 yılı bilançosunun 28.06.2003 tarihli genel kurulda görüşüldüğünü ve ayrılan ortaklara yapılacak ödemenin 3 yıl süreyle ertelenmesinin kararlaştırıldığını, anılan kararın kesinleştiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna göre; davacının kooperatif ortaklığından 27.05.2002 tarihinde ayrıldığı, 2002 yılı olağan genel kurulunun 28.06.2003 tarihinde yapıldığı ve genel kurulda yönetim kurulunun teklifi üzerine ayrılan ortakların geri ödemelerinin 3 yıl süre ile ertelenmesinin kararlaştırıldığı, karara dayanak olarak gösterilen inşaatların gecikmesi nedeniyle arsa sahiplerine ödenmesi ihtimali, ekonomik kriz nedeniyle inşaat maliyetlerinin artış olması, kooperatif ortaklarından çok sayıda ayrılmaların varlığı, bir kısım ortağın ödemelerini ya hiç yapmamış ya da geciktirmiş olmasının gösterilmesine rağmen aynı genel kurulda gündemin 10. maddesi ile ortaklarda tahakkuk etmiş gecikme cezası alacaklarında vazgeçilmiş olması, ortaklığı devam edenlerin aidat ödemesi konusunda hiçbir fedakarlık yapmamalarının ayrılan ortaklar lehine sebepsiz zenginleşme sonucu doğurduğu, ayrılan ortaklara yapılacak ödeme tutarının 426.671.742.400 TL olmasına rağmen yapılan icra takipleri sonucunda bir kısım ortaklardan bu tutarın yarısı oranında tahsilat yapıldığı, ödemesi geciktiren ortaklardan tahsili gereken 1.549.463.789.676 TL gözetildiğinde ve ayrıca vazgeçilen cezai şart tutarı olan 739.062.208.676 TL gösterildiğinde erteleme kararının hakkaniyetler ölçüleri ile bağdaşmadığı gerekçesiyle davalı yanın yetki itirazının reddi ile davanın kabulüne, fazlası saklı kalmak üzere 20.000.000.000 TL'nın 28.06.2003 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin yerinde görülmeyen ve aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Ancak 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 17 ve davalı kooperatifin anasözleşmesinin 15. maddesine göre ayrılan ortağa iade edilecek aidat tutarı ayrılma yılana ait bilançonun onaylandığı genel kurul toplantısından 1 ay sonra muaccel hale geleceğinden davacı alacağına 28.07.2003 tarihinden itibaren faiz yürütülmesi gerekir iken genel kurul tarihinden itibaren faize hükmedilmesi doğru görülmemiş, ancak anılan eksiğin giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden kararın HUMK. nun 438/7. maddesi gereğince düzeltilerek onanması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle kararın 1 numaralı hüküm fıkrasındaki 28.6.2003 tarihinin 28.07.2003 olarak değiştirilmesi suretiyle hükmün düzeltilmiş bu durumu ile ONANMASINA, 450.00 YTL duruşma vekillik ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 20.04.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy