(818 S. K. m. 61) (6762 S. K. m. 644)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Ankara Asliye 1.Ticaret Mahkemesi'nce verilen 15.04.2004 gün ve 2002/788-2004/145 s. kararın Yargıtayca tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içerisinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Muktedir Lale tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve bütün belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkili Bankanın Başkent/Ankara Şubesince davalı şirkete çeşitli meblağlarda kredi kullandırıldığını, davalı şirketin bu kredinin geri ödenmesi amacıyla muhtelif meblağlarda şahıs ve şirket çeklerini müvekkili Bankaya ciro ve teslim ettiğini, kredi borcunun ödenmemesi üzerine ipoteğin paraya çevrilmesi yolu icra takibine başlanıldığını, sair davalının davalı şirketin kredi borcunun ödenmesi amacıyla Bankaya teslim ve ciro ettiği 18.650.000.000.-TL meblağlı çekin muhatap bankaya ibrazında karşılığı bulunmadığından keşideci borçlu ve ciranta hakkında icra takibine başlanıldığını, takibin kesinleştiğini, ancak son işlem tarihi olan 30.05.2001 gününden itibaren 6 aylık zaman aşımı süresi içinde işlem yapılmadığından davalı Fatma hakkındaki takibin iptal edilmesine karar verildiğini, zamanaşımına uğrayan çek sebebi ile davalıların sebepsiz zenginleştiğini, müvekkilinin çekin meşru ve yetkili hamili olduğunu ileri sürerek, şimdilik 1.000.000.000.-TL'nin BK. 61.vd. maddeleri uyarınca temerrüt faizi ile davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalılardan Fatma Selma Güner vekili, dava konusu çekin zamanaşımına uğradığını, bu davanın BK. 61. dayalı olarak müvekkiline karşı yöneltilmesinin mümkün olmadığını, müvekkilinin davacı Banka ile hiçbir sözleşeme akdetmediğini, davacı ile sair davalı arasındaki sözleşmeye müvekkilinin ne kefil ne de garantör olarak katıldığını, dava konusu çekin hatır çeki olduğunu, yoksa sair davalıya herhangi bir borcunun bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Diğer davalı, davaya yanıt vermemiştir.
Mahkemece, toplanan kanıtlar doğrultusunda, davanın sebepsiz zenginleşmeye dayalı bir dava olup taraf vekillerinin iddia edip savundukları gibi BK. 61. maddesine değil, TTK. nun 644. maddesine dayalı olduğu, zira özel hüküm varken genel hükmün uygulanmayacağı, TTK. 644. maddesine göre sebepsiz iktisap davasının bir senelik süre içerisinde açılması zorunlu olduğundan davalı Fatma Selma'nın zaman aşımı def'inin yerinde olmadığı, ayrıca TTK. nun 644. madde hükmüne dayalı olarak açılacak sebepsiz zenginleşme davasının ancak keşideciye karşı açılabileceği, bu sebeple davalı şirket hakkındaki davanın reddolunduğu, sair davalının ise çekin hatır çeki olmasından dolayı menfaat elde etmediği, sebepsiz zenginleşmesinin söz konusu olmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, TTK. nun 644. maddesi hükmüne dayalı sebepsiz zenginleşme davası olup, tahsil cirosu, ciro edilene alacağı tahsil yetkisi vermek amacıyla yapılan cirodur. Tahsil cirosunda cirantanın amacı, senetten doğan tüm hakları devir etmek değil, ciro edilene sadece, kendi namına poliçe bedelini kabzetmek yetkisini vermektir. Ciro edilen, bedelin tahsili konusunda cirantanın vekil hamilidir.
Somut olayda, davaya konu edilen çek davacı bankaya tahsil cirosu ile tevdi edilmiş olmasına göre, davacı banka davalılardan şirketin vekil hamili konumunda olup, davalı şirketin dava konusu edilen çekin sehven yazdırıldığına ve iade edileceğine ait yazılı beyanı davacı Bankayı bağlayacağı gibi, davacının vekili-hamili bulunduğu davalılardan şirketten herhangi bir talepte bulunmayacağı kuşkusuzdur.
Yukarda açıklanan nedenlere, dava dosyası içindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve kanuna aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun bulunan kararın ONANMASINA, 4743 s. Yasa'nın 6 ncı maddesinin B/4 bendi gereğince, Pamukbank T.A.Ş. (TMSF)'dan yargı harçlarından muaf olduğundan, harç alınmasına mahal olmadığına, 06.03.2006 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy