(2918 S. K. m. 85) (6762 S. K. m. 806 ) (4721 S. K. m. 4) (818 S. K. m. 47)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Merzifon Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen 14.10.2004 tarih ve 2002/131-2004/439 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalılardan Özkaymak Turizm San. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi A. T. tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacılar vekili, davalıların işleten ve sürücüsü olduğu otobüste yolcu olan müvekkillerinin murisinin meydana gelen trafik kazasında öldüğünü, müvekkillerinin olay nedeniyle büyük elem, keder ve ızdırap çekerek manen zarara uğradıklarını ileri sürerek, ayrı ayrı 15.000.000.000 TL. manevi tazminatın davalılardan temerrüt faiziyle tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalılardan Özkaymak Ltd. Şti. vekili, müvekkilinin komisyon karşılığı bilet sattığını savunarak, davanın husumetten reddini istemiştir.
Davalılardan Konya Gültur Ltd. Şti. temsilcisi, manevi tazminat takdir edilecekse makul olmasını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Diğer davalı, davaya yanıt vermemiştir.
Mahkemece, dosya kapsamına göre, dava konusu olayda davalı sürücünün tam kusurlu olduğu, kazaya karışan otobüsün trafikte sürekli kullanılması nedeniyle Özkaymak Ltd. Şti.'nin sürekli menfaatinin bulunduğu, diğer davalının işleten olduğu, ölenin davacıların annesi olup, babalarının da daha önce öldüğü, kazanın oluş şekline, kusur oranına, hak ve nesafet kurallarına göre, davanın kısmen kabulü ile her bir davacı için 10.000.000.000 TL. tazminatın, olay tarihinden itibaren faiziyle, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalılardan Özkaymak Ltd. Şti. vekili temyiz etmiştir.
1 - Dava dosyası içindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalılardan Özkaymak Turizm Ltd. Şti. vekilinin aşağıdaki bendin dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2 - Dava, taşıma sözleşmesine dayalı manevi tazminat istemine ilişkindir. Davacıların murisinin, davalıların sorumlusu oldukları otobüste yolculuk yaptığı sırada meydana gelen kazada ölümü üzerine davacılar bu davayı açmışlardır.
Borçlar Kanunu'nun 47 nci maddesi hükmüne göre hakimin özel durumları göz önünde tutarak hükmedeceği manevi tazminat miktarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir.
Takdir edilecek miktarın, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde de takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Somut olayda, davacıların murisi meydana gelen trafik kazası sonucunda ölmüş olup, mahkemece, kazanın oluş şekli ve davalı yanın kusuru dikkate alındığında, hükmedilen manevi tazminat miktarı, somut olayın özelliklerine ve olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşmemektedir.
O halde, davalılar yönünden daha ilimli ve adalete uygun, makul bir manevi tazminat takdir edilmek üzere, kararın davalı yararına bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davalılardan Özkaymak Turizm Ltd. Şti. vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, temyiz itirazlarının kabulü ile kararın bu davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 28.03.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy