(2499 S. K. m. 15, 46) (6762 S. K. m. 137, 394)
Dava: Taraflar arasında görülen davada İstanbul Asliye 1. Ticaret Mahkemesi'nce verilen 07.06.2004 tarih ve 2001/608-2004/831 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Gürkan Gençkaya tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkilinin 2499 Sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun 46. maddesi uyarınca, bu yasaya tabi anonim ortaklıkların kanuna, esas sözleşme hükümlerine, işletme maksat ve mevzuuna aykırı görünen işlemleri ile sermayenin azalmasına veya kaybına yol açan durum ve işlemlerinin hukuka aykırılığının tespiti ve iptali için dava açmaya yetkili kılındığını, davalı Çukurova Elektrik A.Ş. tarafından kullanılmayan rüçhan haklarının diğer davalı Rumeli Çimento A.Ş. tarafından kullanılması sonucunda halka açık bir şirketten bir diğer grup şirketine örtülü kazanç aktarımı yapıldığını, davalı Çukurova Elektrik A.Ş.nin bu şirketlerin sermaye artırımına katılmayarak bilinçli olarak zarar ettiğini, bu zarar miktarının ise Rumeli Çimento A.Ş.ne haksız kazanç olarak aktarıldığını, yapılan uyarı üzerine rüçhan hakkının kullanımının bir yüküm değil hak olduğuna ilişkin savunmanın geçerli olmadığını, olayın örtülü kazanç aktarımı olması nedeniyle Sermaye Piyasası Kanununun 15/VII maddesine aykırı bulunduğunu ileri sürerek, örtülü kazanç aktarımı niteliğindeki işlemlerin hukuka aykırılığının tespit ve iptalini talep ve dava etmiştir.
Davalı Çukurova Elektrik A.Ş. vekili, dava konusu işlemlerin 16.12.1998 tarihinde yapıldığını, o tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre davacının bu davayı açma yetkisi bulunmadığını, satın alınan payların elden çıkarılacağına dair Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına verilen taahhüdün yerine getirildiğini, bu taahhüde istinaden yapılan hisse devirlerinden kar elde edildiğini, TTK. nun 394. maddesi uyarınca rüçhan hakkının kullanılmasının bir yüküm olmayıp, sahibinin ihtiyarına bağlı olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı Rumeli Çimento A.Ş. vekili, diğer davalı şirketler bünyesindeki sermaye artırımlarının yasalara uygun yapıldığını, şirket ortaklarından Çukurova Elektrik A.Ş.nin bu artırıma katılmamayı tercih ettiğini, müvekkilinin kullanılmayan payları alarak sermaye artırımını tamamladığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalılar Ladik Çimento A.Ş. ve Şanlıurfa Çimento A.Ş. vekili, davacının dava açma ehliyeti bulunmadığını, müvekkillerinin bu davada sıfatları olmadığını, kanuna ve esas sözleşmeye aykırı bir işlem bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve dosyadaki belgelere göre, benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda, davacı SPK.nun 558 s. KHK.nin Anayasa Mahkemesince iptali ile birlikte yeniden yürürlüğe giren eski Sermaye Piyasası Kanunu'nun 46/1-c maddesine istinaden dava açma yetkisinin bulunduğu, davalı Çukurova Elektrik A.Ş.nin davalı şirketlerdeki sermaye artırımlarına katılmaması sonucu bu şirketlerdeki pay oranlarının %2.65 ve %7.52 miktarlarına düştüğü ve kalan paylarını da 26.01.1999 tarihinde satarak elinden çıkardığı, davalı Çukurova Elektrik A.Ş.nin 46/k maddesi yürürlükten kaldırılmış ise de, 46/f maddesine göre rüçhan hakkını kullanmasının mümkün olduğu, zira Çukurova A.Ş.nin elektrik üretim ve iletimi ile iştigal ettiği, bu amaçla tesis inşa etmek ve işletmek zorunda bulunduğu göz önüne alındığında yüklü miktarda çimento ihtiyacı içerisinde bulunan davalının çimento üretimi ile iştigal eden şirketlere katılmasının ticari yaşamın doğasına uygun olduğu, davalı Çukurova A.Ş.nin rüçhan hakkını kullanmış olsaydı, bu işlemin TTK.nun 137. maddesi çerçevesinde konu dışı bir işlem olarak kabul edilemeyeceği, TTK.nun 394. maddesine göre sermaye artırımına iştirak etmenin zorunluluk olmamasına rağmen davalı şirketlerdeki paylarının %80 oranında değer kaybını önlemesi için basiretli bir iş adamı gibi hareket ederek şirketin uğraması muhtemel zararları önlemesi gerektiği, Sermaye Piyasası Kanunu'nun 15/VII maddesinde kazanç aktarımı türlerinin sınırlayıcı nitelikte bulunmadığı, davalı Çukurova A.Ş.nin sermaye artırımlarına katılmamak suretiyle pay sahipliği oranının bir bölümünü diğer davalı Rumeli Çimento A.Ş.ne aktardığı, bunun bir örtülü kazanç aktarımı olduğu, zira pay sahipliği oranı azalan davalı Çukurova A.Ş.ne davalı şirketlerden gelecek temettü oranının azaldığı, dolayısıyla Çukurova A.Ş.den temettü alan küçük tasarruf sahipleri aleyhine bir kazanç kaybının söz konusu olduğu, davalı Çukurova A.Ş.nin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına verdiği taahhüdün olayda uygulama yeri bulunmadığı, davalılardan Çukurova A.Ş.nin diğer davalı Rumeli Çimento A.Ş. lehine diğer davalı şirketlerin sermaye artırımına katılmamak suretiyle örtülü kazanç artırımı yapmış olduğu ve bu suretle davalı Çukurova A.Ş. tarafından rüçhan hakkının kullanılmaması ile söz konusu payların Rumeli Çimento A.Ş.ne geçmesine ilişkin işlemlerin hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle, davanın kabulü ile davalılar Ladik Çimento A.Ş. ile Şanlıurfa Çimento A.Ş.nin sermaye artırımlarında davalı Çukurova Elektrik A.Ş. tarafından rüçhan haklarının kullanılmaması sonucu söz konusu payların davalı Rumeli Çimento A.Ş.ne geçmesine ilişkin işlemlerin Sermaye Piyasası Kanunu'nun 15/VII maddesi kapsamında hukuka aykırı olduğunun tespit ve iptaline karar verilmiştir.
Kararı, tüm davalılar vekilleri temyiz etmiştir.
Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalılar vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalılar vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 2.00 YTL. temyiz ilam harcının temyiz eden davalılardan alınmasına, 10.04.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy