(1086 S. K. m. 83, 284)
Dava: Taraflar arasında görülen davada İstanbul Asliye 5. Ticaret Mahkemesi'nce verilen 01.11.2004 tarih ve 2002/1822 - 2004/1298 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi M. Pınar Şengel tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkilinin Koçbank Şubesi'nden 09.08.2002 tarihinde 10.000 Amerikan doları tutarında Amerikan Express Seyahat çeklerini bu miktarda parayı nakit ödeyerek satın aldığını, müvekkilinin seyahati sırasında bu çeklerden sekiz adedini kullandığını, kalan doksan iki adet çekin çalınmak veya takside unutulmak suretiyle kaybedildiğini, satış belgesinin arkasında yer alan şartlara uygun olarak durumun derhal American Express'e bildirildiğini ve sözleşmeye uygun yeni çeklerin gönderilmesinin istendiğini, ancak müvekkilinin iade talebinin reddedildiğini, davalı şirketin çek bedellerini iade etmemekle sebepsiz olarak zenginleştiğini, Türk Express Havacılık ve Turizm A.Ş.nin Amerikan Express Seyahat Çekleri'nin Türkiye mümessili olduğunu, Koçbank A.Ş.nin ise çekleri doğrudan mümessiline satan kurum olması nedeniyle sorumlu olduklarını ileri sürerek müvekkilinin kayıp ve iptal ettirmiş olduğu seyahat çekleri nedeniyle kendisine iade edilmeyen 9.200 Amerikan dolarının faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiş, yargılama sırasında davada tek bir davalı bulunduğunu belirterek, dava dilekçesinin netice ve talep kısmının davalıdan tahsiline şeklinde ıslah edilmesini talep etmiştir.
Davalı Türk Ekspres Havacılık ve Tur. A.Ş. vekili, davaya konu seyahat çeklerinin satışı ve aracılık işlemlerinin Koçbank tarafından yapılması nedeniyle acente sıfatıyla müvekkiline husumet yöneltilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava haklı görülse bile kararın müvekkili şirket hakkında değil, Amerikan Express hakkında verilmesi gerektiğini savunarak davanın husumet ve esas yönlerinden reddini istemiştir.
Davalı Koçbank vekili, davalıların acente sıfatıyla yaptıkları işlemlerden dolayı sorumlu tutulamayacaklarından haklarında hüküm tesis edilemeyeceğini, davacının iade talebinin haklı olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacının parasını ödeyerek davalı bankadan satın aldığı seyahat çeklerinden 9.200 Dolar tutarlı kısmının rızası dışında elinden çıktığından bu bedel kadar davalıların sebepsiz olarak zenginleştiği, izafeten dava açılan davalıların müştereken sorumlu oldukları gerekçesiyle davanın kabulü ile tahsilde tekerrür olmamak üzere 9.200 USD'nin davalılardan faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalılar vekilleri temyiz etmişlerdir.
1- Dava, kaybolan seyahat çekleri bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Davanın American Express Travel Related Services Company Inc.ye izafeten Türk Ekspres Havacılık ve Turizm A.Ş.ile Koçbank A.Ş.ne karşı açıldığı, davacı tarafça yapılan ıslahta da bu hususun açıklanarak davalının American Express Travel Related Services Company Inc.olduğu, davanın bu davalıya izafeten açılması nedeniyle hükmün anılan şirket hakkında verilmesi istenmiştir. Bu durumda, mahkemece hükmün bu davalıya izafeten kurulması gerekirken, yazılı şekilde tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline denilmek suretiyle izafeten hakkında dava açılanların asıl borçlu gibi değerlendirilerek hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın öncelikle bu nedenle bozulması gerekmiştir.
2- Kabul şekline göre de, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporuna yönelik itirazlarda özellikle, uyuşmazlığın taraflar arasındaki anlaşma hükümlerine göre değerlendirilmesi gerektiği, oysa ki raporda çalınma veya kaybolma ile ilgili iddiaların Amex tarafından değerlendirilerek, gerçeğe uygun görülmemesi halinde ödeme yapılmamasına imkan veren anlaşma hükümleri üzerinde durulmadığı belirtilmiştir. Buna göre mahkemece, davacı ile davalı Amex arasında yapılan anlaşmanın koşulları, taraflara yüklenen yükümlülükler ve Amex'e tanınan yetkiler ile Amex tarafından bu yetkinin somut olayın koşulları içinde dürüstlük kurallarına uygun olarak kullanılıp kullanılmadığı hususları üzerinde durularak, taraf delillerinin buna göre değerlendirilmesi ve gerektiğinde bu hususlarda ek rapor alınarak itirazların karşılanması ile ortaya çıkacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı olarak yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle de bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1 ve 2 numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle davalıya izafeten temyiz edenler vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı taraf yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 04.05.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy