(3285 S. K. m. 22, 47) (6762 S. K. m. 768)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Denizli Asliye 3. Hukuk Mahkemesi'nce verilen 07.12.2004 tarih ve 2004/589 - 2004/523 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Muktedir Lale tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, davalılardan Yenitürk Gıda Ltd. Şti.nin satıcısı diğer davalının ise alıcısı olduğu deri emtiasının Denizli'den Uşak'a müvekkili şirkete ait kamyon ile taşındığını, alıcı şirketin fabrikasında derilerin boşaltıldığı sırada yetkililerce nakledilen derilerin 3285 sayılı Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Kanunu uyarınca menşe şahadetnamesi veya veteriner sağlık raporu olmadığından dolayı idari para cezası verilerek aracın 3 ay süre ile trafikten men edildiğini, oysa gerek anılan kanun gerekse ilgili yönetmelik uyarınca menşe şahadetnamesi ve veteriner sağlık raporunun mal sahiplerince ilgili yerlerden alınacağının açıkça belirtildiğini, bu şekilde davalıların kusurları sonucu müvekkilinin zarara uğradığını ileri sürerek, yediemin ücreti, şoför maaşı ve sigorta primleri, mahrum kalınan kar olmak üzere şimdilik 2.750.000.000-TL.nin temerrüt faiziyle tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalılar (ayrı ayrı) vekilleri, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda, davacı ile davalılardan Yenitürk Gıda Ltd. Şti. arasında sözleşme ilişkisi bulunmadığı, taşıma sözleşmesinin davacı ile diğer davalı arasında yapıldığı, davacının 3285 sayılı Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Kanunu 47 nci maddesi uyarınca, hayvan veya hayvan maddesi taşınmazdan önce şahadetnamesini veya sağlık raporunu alması veya taşıma işini yaptıran kişiye aldırtması gerektiği, şahadetname veya sağlık raporu almadan hayvan veya hayvan maddesi taşıyan davacının cezaya katlanması gerektiği, sorumluluğun hayvan maddesi sahibine yüklenemeyeceği gerekçeleriyle, davanın davalılardan Yenitürk Gıda Ltd.Şti. yönünden husumet, diğer davalı yönünden ise esas yönünden reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan zararın davalılardan tahsili istemine ilişkindir.
Somut olayda, davalılardan Yenitürk Gıda Ltd. Şti.nin satıcısı, diğer davalının ise alıcısı olduğu deri emtiasının Denizli'den Uşak'a davacıya ait kamyon ile taşındığını, alıcı şirketin fabrikasında derilerin boşaltıldığı sırada yetkililerce nakledilen derilerin 3285 sayılı Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Kanunu'nun değişik 47. maddesi hükmüne aykırılık uyarınca, menşe şahadetnamesi veya veteriner sağlık raporu olmadığından dolayı, davacı taşıyana 1.217.940.000-TL. idari para cezası verildiği, aracının ise 3 ay süre ile trafikten men edildiği çekişme konusu olamayıp, uyuşmazlık, menşe şahadetnamesi veya veteriner sağlık raporunun kim tarafından alınması gerektiği, başka bir deyişle anılan belgeler alınmamasından kaynaklanan zarardan davalıların sorumlu tutulup tutulamayacakları noktasında toplanmakta olup, mahkemece, benimsenip hükme dayanak yapılan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın reddine karar verilmiştir.
Oysa, TTK. nun 768/2 nci maddesi gönderen taşıyıcıya gümrük kağıtlarını ve eşyanın taşınması için muhtaç olduğu diğer vesikaları vermeğe mecburdur. Bu kağıt ve vesikaların şekle ve hakikate uygun ve kafi olmamalarından gönderen mesuldür hükmüne haiz olup, anılan yasa hükmü karşısında, davacı taşıyana emtiaya ilişkin menşe şahadetnamesi veya veteriner sağlık raporunun verilmemesinden dolayı gönderenin kusurlu olduğu kuşkusuzdur. Öte yandan, anılan belgeler temin edilmeksizin emtianın davacı taşıyan tarafından kabul edilip taşınmasından dolayı da taşıyanın olayda müterafik kusurlu olduğunun kabulü gerekir.
Bu durumda, mahkemece, yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, inceleme ve araştırma yapılması, tarafların kusur ve sorumluluklarının tayin ve takdir edilmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken anılan yasa hükmünü irdelemeyen yetersiz bilirkişi raporuna itibar edilerek eksik incelme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 01.05.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy