(2004 S. K. m. 67) (1086 S. K. m. 74)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Beyoğlu Asliye 1. Ticaret Mahkemesi'nce verilen 07/02/2005 tarih ve 2005/60-2006/20 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili ve katılma yoluyla davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi A. T. tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkili ile dava dışı Akbank T.A.Ş. arasında Kredi kartlarının Sevk ve Teslimine İlişkin Sözleşme bulunduğunu, davalı ile de Yozgat Bölge Temsilciliği Franchising Sözleşmesi yapıldığını, dava dışı anılan bankanın düzenlediği 8 adet kredi kartının teslim edilmesi amacıyla davalıya gönderildiğini, davalının ise kredi kartlarını adrese giderek teslim etmesi gerekirken, alıcıların adresi dışında teslim işlemini yaptığını, kredi kartı alıcılarının dolandırıcı olup, kartları teslim aldıktan sonra kullandıklarını, dava dışı bankanın talebi üzerine toplam 51.125.818.055 TL ödemede bulunduklarını, davalının alacağı olan 2.699.249.959 TL düşüldükten sonra bakiye 48.426.568.101 TL'nın rücuen tahsili amacıyla başlattıkları takibe davalının haksız itiraz ettiğini ileri sürerek, itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, müvekkilinin davacının müdür yardımcısı olan dava dışı E. C.'in telefon ve e-mail talimatları çerçevesinde hareket ettiğini, müvekkilinin kredi kartlarını alıcıların adresine giderek teslim etmek istediğini, ancak, davacı yetkilisinin talimatı üzerine, Yozgat merkezinde kredi kartı alıcılarının kimlik kontrolünü yaparak teslim ettiğini, kusurunun bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, taraflar arasındaki sözleşmede kredi kartlarının dağıtım ve teslimi ile ilgili kuralların belirlenmediği, bununla birlikte 01.01.2000 tarihinden itibaren dağıtım işini yapan davalının kuralları bilmesi gerektiği, davalı adreste teslim etmesi gereken kartları adres dışında teslim etmekle kusurlu ise de, dava dışı V. G. ve B. A.'a gönderilen kredi kartlarının davacı yetkilisinin e-mail talimatı üzerine davalı tarafından alıcının ilçe adresine gidilmeden Yozgat'ta teslim edildiği, bu kartlara ilişkin olarak talep edilen 11.830.817.975 TL'dan kusuru bulunmayan davalının sorumlu tutulamayacağı, diğer 6 karta ilişkin olarak ise, sahte olduğu anlaşılan kimliklere dayanarak, gerekli özen ve denetimi göstermeden ve dolandırıcı olduğu anlaşılan kişilere kredi kartı veren dava dışı bankanın %50 oranında kusurlu olduğu, davacının ise bu olay nedeniyle %25 oranında kusurunun bulunduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile takibin 9.184,94 YTL üzerinden devamına karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili ile katılma yoluyla davalı vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki 2 nolu bent, davalı vekilinin ise, 3 nolu bent kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Dava, Bölge Temsilciliği Franchising sözleşmesine dayalı olarak başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkemece yapılan yargılama sırasında alınan bilirkişi raporuna itibar edilmeyerek, yukarıda anılan gerekçelerle, dava dışı bankanın %50 oranında kusurlu olduğu, davacı ve davalının ise %25'er oranında kusurlarının bulunduğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Davalı Hasan'a kredi kartı alıcılarının adresine gitmediği gerekçesiyle kusur izafe edilmesi doğru ise de, oluşan zararda kusurlu olduğu kabul edilen davacıya neden kusur izafe edildiği karar gerekçesinden anlaşılamamıştır.
O halde, mahkemece, davacıya neden kusur izafe edildiğinin gerekçe yerinde gösterilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.
3- Kabule göre, davacı vekili, müvekkilinin davalının tam kusuruna göre 51.125.818.055 TL'nı dava dışı bankaya ödediğini, davalının müvekkilinden 2.699.249.959 TL alacağı düşüldükten sonra bakiye 48.426.568.096 TL'nın davalıdan tahsilini istemiştir. Mahkemece, dava dışı V. G. ve B. A.'a gönderilen kredi kartlarının davacı yetkilisinin e-mail talimatı üzerine davalı tarafından alıcının ilçe adresine gidilmeden Yozgat'ta teslim edildiği, bu kartlara ilişkin olarak talep edilen 11.830.817.975 TL'dan kusuru bulunmayan davalının sorumlu tutulamayacağı ve davalının %25 oranında kusurlu olduğu kabul edilerek, 9.184,94 YTL üzerinden takibin devamına karar verilmiştir.
Bu durumda, mahkemece, toplam talep edilen meblağın 51.125.818.055 TL olduğu, bu meblağdan davalının kusurlu olmadığı dava dışı V. G. ve B. A.'a teslim edilen kredi kartlarına ilişkin 11.830.817.975 TL zararın düşülmesi sonrasında geriye kalan, 39.295.000.080 TL'nın %25'i olan 9.823.750.020 TL'den davalı alacağı olan 2.699.249.959 TL'nın mahsubuyla, bakiye 7.124.500.061 TL üzerinden takibin devamına karar verilmesi gerekirken, HUMK. nun 74 üncü maddesinde yazılı taleple bağlılık ilkesinin göz ardı edilmesi sonucu talep aşılarak karar verilmesi bozmayı gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenle, taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının reddine, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin, 3 nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile kararın taraflar yararına BOZULMASINA, ödedikleri temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edenlere iadesine, 01.11.2007 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy