(6762 S. K. m. 1264) (4925 S. K. m. 17, 19, 20, 36) (Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.1. Sigortanın Konusu, A.5. Kapsam Dışında Kalan Haller, B.7. Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı, B.8. Tazminat Ödemesinde Öncelikli Sigorta)
Dava ve Karar: Taraflar arasında görülen davada Beyoğlu Asliye 1.Ticaret Mahkemesi'nce verilen 30.05.2006 tarih ve 2005/207-2006/190 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi duruşmalı olarak davalı vekili tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 11.12.2007 gününde davacılar avukatı E. B. ile davalı avukatı M. A. gelip, temyiz dilekçesinin de süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraflar avukatları dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi Y. A. tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacılar vekili, müvekkillerinin murisinin davalıya zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Poliçesi ile sigortalı araçta yolcu iken meydana gelen trafik kazasında öldüğünü bildirerek, ıslahla (40.000)YTL destekten yoksun kalma tazminatının avans faiziyle davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davacılar murisinin biletli yolcu olması nedeniyle poliçe genel şartlarının A 5.6 maddesi uyarınca tazminat istenemeyeceğini, avans faizi isteminin dayanaksız olduğunu savunmuştur.
Mahkemece, mübrez belgelere ve bilirkişi raporuna dayanılarak, 19.07.2003 tarihinde yürürlüğe giren Karayolu Taşıma Kanunu'nun 3. maddesinde taşıtı kullanan sürücü ile hizmetliler dışında taşıtta bulunan kişilerin yolcu olarak tanımlandığı, poliçe genel şartlarının buna aykırı düşen A 2. maddesindeki tanımına itibar edilemeyeceği, ölenin babası O. C.'ın destekten yoksun kaldığının ispatlanamadığı, diğer davacılar H. C.'ın (30.388.30) YTL, B. C.'ın (9.611.70) YTL destekten yoksun kalma zararının bulunduğu gerekçesiyle, anılan meblağların temerrüdün gerçekleştiği 25.03.2003 tarihinden itibaren davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava, destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir. Davalı Axa Oyak Sigorta A.Ş.'nin
davacıların murisinin yolcu olarak bulunduğu aracın Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk sigortacısı olduğu hususu çekişmesizdir.
4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunun 17. maddesi ve Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk sigortası genel şartları A. 1. maddesi gereğince, bu sigorta türü ile sigortacı, poliçede belirtilen motorlu taşıtta seyahat eden yolcuların, duraklamalar da dahil olmak üzere, kalkış noktasından varış noktasına kadar geçecek süre içinde meydana gelebilecek bir kaza sonucu bedeni zarara uğraması halinde, sigortalının 10.07.2003 tarih ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Yasasından doğan sorumluluğunu poliçede yazılı limitlere kadar sigorta örtüsüne almaktadır. 18 inci maddesi uyarınca da taşımacılar, yolcuya gelebilecek bedeni zararlar için bu Yasanın 17 nci maddesinde düzenlenen sorumluluklarını sigorta ettirmek zorundadırlar. Anılan Yasanın 19/son ve Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.8 inci maddeleri hükümlerine göre meydana gelen zarar öncelikle taşımacının sorumluluk sigortasından karşılanır. Ancak, bu sigortanın hiç yapılmamış olması, yapılmış fakat geçersiz hale gelmiş olması, süresinin bitmiş olması veya meydana gelen zararın bu sigorta teminatlarının üzerinde bulunması halinde teminatların üzerinde kalan kısım için; sırasıyla zorunlu mali sorumluluk sigortasına ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortasına başvurulur. Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu yolcuların uğradığı bedeni zararlar bakımından taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortacısı, trafik sigortacısı ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir. Başka bir anlatımla, yolcunun uğradığı bedeni zararlar, taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortası kapsamında ise, bu aracın zorunlu veya ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğu doğmayacaktır. Ancak, limit aşımında, sırasıyla, zorunlu ve ihtiyari mali mesuliyet sigortacılarının sorumluluğu söz konusu olacaktır. Bu nedenle, davalı sigorta şirketinin, davacıların zorunlu mali mesuliyet sigortasından herhangi bir tazminat alıp almadıklarının araştırılması yönündeki talebi yönünden, yargılamada ve temyiz aşamasında delil ibraz etmediğinden bu talebinin mahkemece incelenmemesinde bir usulsüzlük görülmemiştir.
Yine, 4925 sayılı kanunun 20. ve genel şartlar B.7. madde hükmüne ve sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller hak sahiplerine karşı ileri sürülemeyeceğinden ve kanunun 36. maddesi delaleti ile TTK.nun 1264. maddesi hükmü uyarınca sigorta genel şartlarının sigorta ettiren aleyhine değiştirilmesinin mümkün olmamasına göre, genel şartlar A.5.b. maddesi gereğince murisin yolcu bileti olmadığından tazminat talebinin teminat dışında olduğuna dair davalı savunmasına da itibar edilmemiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, takdir edilen 500.00.-YTL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, aşağıda yazılı bakiye 1.620.00.-YTL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 13.12.2007 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy