(1086 S. K. m. 283, 432, 443) (5846 S. K. m. 35)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Mersin 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen 03.10.2007 tarih ve 2006/319-2007/538 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş olmakla duruşma için belirlenen 15.12.2009 gününde davacı ve karşı davalı avukatı Şafak Sağlam ile davalı avukatı İ. Ethem Dereli gelip, temyiz dilekçesinin süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraflar avukatları dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştır. Dava dosyası için Tetkik Hakimi Ali Orhan tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkiline ait Kozlar Yaylasının Florası ve Pinus Brutia Tens Quercus Coccifera L.Toplulukları ile Erozyona Uğramış Alanlarda Bazı Mevsimsel Toprak Parametreleri isimli yüksek lisans tezinden, davalı tarafça hazırlanıp Pakistan Biyoloji Dergisi isimli dergide yayınlanan bilimsel makalede davacıdan izin alınmaksızın intihal oluşturacak şekilde yararlanıldığını, makalenin teşekkürler bölümünde davacının şahsına, bitkisel materyalin toplanmasında yardımcı olduğu belirtilerek teşekkür edildiğini ancak yayın içinde yazarlar kısmında davacı adına yer verilmediği gibi, yazı içinde alıntı yapılan yerde alıntı yapılan eser ve sahibinin gösterilmediğini, bu durumun iktibas hakkının kötüye kullanılması ve intihal eylemi oluşturduğunu ileri sürerek, eser üzerindeki şahsi haklara tecavüzün önlenmesine ve 15.000 YTL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili, müvekkilinin davacının tezinden alıntı yapmadığını, aksi düşünülse dahi iktibasın FSEK 35'e göre mümkün olduğunu, müvekkilinin davacının tez danışmanı olduğunu ve tez konusunu ve yüksek lisans çalışması sırasında toplanacak materyalleri belirlediğini ve materyallerin toplanmasına bizzat katıldığını, bu nedenle tezin ortak eser niteliği taşıdığını, davacının kişilik haklarının tecavüze uğramadığını savunarak, asıl davanın reddini, müvekkilinin doçentlik sınavına gireceği bu tarihlerde intihal gibi ağır bir suçlamaya muhatap olması ve üniversite çevresinde bu hususun konuşulmaya başlanması nedeniyle teessüre uğradığını ileri sürerek 15.000 YTL manevi tazminatın davacıdan tahsilini istemiştir.
Mahkemece; toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna göre, dava konusu her iki fikri ürünün FSEK 2. maddesi kapsamında koruma sağlanan bilimsel eser niteliğinde olduğu, davalının eserinde bazı bilgileri kendisine mal etmeyip davacının adını belirttiği ve intihal amacı ile hareket etmediği, ortada bir intihal değil tarafların bölüşük kusurlarından kaynaklanan bir maddi hatanın bulunduğu ve tazminat koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle asıl ve karşı davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı tarafların vekilleri temyiz etmiştir.
1- Taraflar arasındaki tazminat davası sonucunda mahkemece verilen asıl ve karşı davanın reddi kararının davacı vekilinin temyizi üzerine davalı/karşı davacı vekili, karşı davanın reddi kararını HUMK'nun 433 maddesine dayanarak katılma yoluyla temyiz isteminde bulunmuş ise de; davacı vekilinin temyiz dilekçesi karşı temyiz isteminde bulunan davalı/karşı davacı vekiline 21.01.2008 tarihinde tebliğ edilmiş, HUMK'nun 443 maddesinde öngörülen 10 günlük temyiz süresi 31.01.2008 tarihinde dolduktan sonra 01.02.2008 tarihinde temyiz dilekçesi verilmiş olmakla süresinde yapılmayan karşı temyiz isteminin HUMK'nun 432/4 maddesi gereğince reddi gerekmiştir.
2- Davacı vekilinin temyiz itirazlarına gelince; Davacının yüksek lisans tezindeki bir kısım bilgilerin davalı yanca izinsiz olarak ve FSEK 35. maddesine aykırı olarak aşırma suretiyle yayınlandığı iddiasıyla eldeki dava açılmıştır. Mahkemece, hukukçu bilirkişiden rapor alma yoluna gidilmiş ve bilirkişi raporunda davacıya ait eserdeki bilgilerin aynı atıf kurallarına uyularak davalıya ait makalede kullanıldığı, atıf kurallarına davacının kendisinin uymaması nedeniyle kusurlu olduğu, davacının vahim hatası sonucunda davalının da aynen makaleye ithal ettiği bilgiler nedeniyle müterafik kusuru bulunduğu görüşü bildirilmiş ve bu görüşe itibarla da dava reddedilmiştir.
Uyuşmazlık konusu alıntılar botanik dalı ile ilgilidir. Bilirkişi raporunda gerek davacıya ait eserdeki bilgilerin davacının başka bir eserinden alındığı gerekse davalıya ait eserde bu bilgilerin aynen kullanıldığı belirtilmiş ise de davacı yan, konunun teknik bilgi gerektirdiği, bilirkişinin botanik uzmanı olmadığı, bu yüzden de eserde yer alan bilgilerin davacının başka bir eserinden alıntı olmadığı, davacının yüksek lisans tezi dışında başka bir eseri olmadığı yönündeki esaslı itirazları mahkemece değerlendirilmemiştir.
O halde, mahkemece aralarında botanik alanında bir uzmanın da bulunduğu 3 kişilik uzman bilirkişi kurulu oluşturulup, davacının esaslı itirazlarını karşılayacak rapor temini yoluna gidilmesi gerekir iken, yazılı şekilde konunun uzmanı olmayan bilirkişinin denetime elverişli bulunmayan raporuna itibar edilerek hüküm kurulmuş olması bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Yukarıda 1 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı/karşı davacı vekilinin karşı davaya ilişkin temyiz isteminin REDDİNE, 2 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı/karşı davalı vekilinin asıl davaya yönelik temyiz itirazlarının kabulü ile asıl davadaki kararın davacı yararına BOZULMASINA, takdir edilen 625.00 TL duruşma vekillik ücretinin davalı/karşı davacıdan taraftan alınarak davacı/karşı davalı Levent S.'a verilmesine, aşağıda yazılı bakiye 17.20 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalı karşı davacıdan alınmasına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davacı ve karşı davalıya iadesine, 17.12.2009 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy