(6762 S. K. m. 1268) (818 S. K. m. 60)
Dava ve Karar: Taraflar arasında görülen davada İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce verilen 01.12.2008 tarih ve 2005/652-2008/609 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi duruşmalı olarak taraf vekilleri tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 10.05.2011 gününde davacı avukatı M. A. ile davalılardan T. H. İnş. A.Ş. - Ü. İnş. San. Tic. A.Ş. vekili S. B. geldi, davetiye tebligatına rağmen L. Sigorta A.Ş. duruşmaya gelmediğinden, temyiz dilekçesinin süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatları dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi D. B. tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın Sirkeci-Beyazıt arası cadde, meydan ve çevre düzenlemesi işini yaptığını, yapılan işin davalı sigorta şirketi nezdinde inşaat allrisks sigorta poliçesiyle güvence kapsamına aldığını, diğer davalıların ise kurmuş oldukları adi şirket niteliğindeki H. - Ü. Ortak Girişimi ile İETT ile yapılan sözleşme gereğince tramvay yolu genişletilmesi kapsamında Eminönü-Kabataş arası toplu taşıma raylı sistem inşaatı ve elektronik mekanik yapım işini üstlendiklerini, müvekkili tarafından yapımı sürdürülen işlere 30.11.2004 tarihinde davalı şirketler tarafından zarar verildiğini, ayrıca Yalı Köşkü Sk. No:60 önünde bulunan yaya kaldırımına da atık su kanalındaki arızanın giderilmesi için yapılan çalışmalar sonucunda zarar verildiğini, aynı şekilde Ankara Cad. Kefeli İş Hanında bulunan 227 ve 233 nolu Konyalı İş Hanındaki yaya kaldırımına yine su kanal kazısı sırasında zarar verildiğini, rizikonun davalı sigorta şirketine ihbar edilmesine rağmen sigorta bedelinin ödenmediğini, müvekkilinin 79.459.940.987 TL + KDV olarak zararının oluştuğunu ileri sürerek belirtilen tazminattan şimdilik 6.000 YTL'nin davalılardan faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, 14.12.2006 tarihli ıslah dilekçesi ile dava değeri 54.000 YTL daha artırılarak 60.000 YTL'ye çıkartılmış ve gerekli harçlar yatırılmıştır.
Davalı şirketler vekili, öncelikle her iki şirketin de adi ortaklık adına hareket etmekte olduğunu, davanın adi ortaklık adına müvekkillerine yöneltilmesi gerektiğini, işlerin İETT'nin emir ve talimatları doğrultusunda yapıldığını, davacının iddiasının aksine hiçbir zarar verilmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı sigorta şirketi vekili, öncelikle sigorta poliçesinin İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı adına düzenlendiğini ve davacının aktif husumet ehliyetinin olmadığını, poliçe ve inşaat sigortası genel şartlarının 1. maddesine göre, teminat müddeti içinde inşaat sahasında bulunduğu sırada inşaat süresinde poliçede gösterilen istisnalar dışında kalan önceden bilinmeyen ve ani bir sebeple herhangi bir ziya ve hasara uğraması halinin temin edileceğinin düzenlendiğini, oysa belirlenen hususların bu kapsam dışında kaldığını, ayrıca poliçenin ve genel şartların 15. md göre sovtaj ve varsa muafiyet indiriminin yapılmasının gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, toplanan kanıtlar, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalıların tramvay yolu çalışmaları sırasında bilirkişilerce de saptanan kaldırımlara, baba tabir edilen eşyalara ve elektrik direklerine zarar verdikleri, eksper raporu incelendiğinde hasar tarihinin 30.11.2004 tarihinden itibaren gerçekleştiğinin belirtildiği, demirdöküm babalar, elektrik direkleri ile granit kaplama taşlarının sökülmesi nedeniyle bu zararın 30.11.2004 tarihinde meydana geldiği, buradan yaklaşık 50 mt ilerde 60 adet döküm baba ile 4 adet 10 metrelik aydınlatma direği ve tesisatlarının zayi olduğu, kaldırımdan arta kalan granit taşlarının kaybolduğu ve bunların 21.12.2004 tarihinde meydana geldiğinin belirtildiği, sigorta şirketinin davacıya hitaben yazmış olduğu 16.02.2005 tarihli 736 nolu yazının incelenmesinde ise, hasarın 24.12.2004 tarihinde meydana geldiğinin bildirildiği, zararlardan eksper raporunda belirtildiği üzere demirdöküm babalar, elektrik direkleri ve granit kaplama taşlarının ilk zararlarının 30.11.2004 tarihinde gerçekleştiği, zira ilk ihbarın sigortacıya 03.12.2004 tarihinde yapıldığı, arada sigortacının tazminat talebi için cevap vermesi gereken süre de göz önüne alındığında ve ıslahın ise 14.12.2006 tarihinde yapıldığı görülmekle bu kısmın zamanaşımına uğramadığının kabulü gerektiği, çünkü TTK 1268. maddesinde belirtilen 2 yıllık zamanaşımının dolmadığı, 60 adet döküm baba ile 4 adet 10 metrelik aydınlatma direği ve tesisatların zayiine ve kaldırımdan artan granit taşlarının kaybolmasına ilişkin zararın davalı sigorta şirketinin 16.02.2005 tarihli yazısından da anlaşılacağı üzere 24.12.2004 tarihinde meydana geldiği, ıslahın ise 14.12.2006 tarihinde yapıldığı göz önüne alındığında ve eksperin belirttiği gibi zararın 21.12.2004 tarihinde meydana geldiği kabul edilse dahi TTK 1268. md de belirtilen 2 yıllık zamanaşımının dolduğunun kabulü gerektiği, bilirkişiler tarafından sovtaj bedeli ve muafiyet hesaplanmasıyla zararın belirlendiği, zararın ise yapılan hesaplamalar doğrultusunda zamanaşımına uğramamış kısımlar açısından 18.857 YTL olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile, (davalı sigorta yönünden poliçe limiti aşılmamak kaydı ile) 18.857 YTL'nin davalılardan müştereken tahsiline, ancak davalılardan Ş. Sigorta A.Ş. için bu bedele 08.01.2005 tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden ise bu bedelin 3.000 YTL'lik kısmına 30.11.2004, 15.857 YTL'lik kısmına 24.12.2004 tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına, fazla talebin reddine karar verilmiştir.
Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.
1 - Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve davalı sigorta şirketinin unvan değişikliğinin mahallinde düzeltilmesinin her zaman mümkün olmasına göre, davalı L. Sigorta A.Ş. (Ş. Sigorta A.Ş.) vekilinin tüm ve davalılar Ü. İnş. A.Ş. ve T. İnş. A.Ş. vekilinin aşağıdaki (2) ve (3) nolu bentler dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2 - Davacı tarafından davalılar Ü. İnş. A.Ş. ve T. İnş. A.Ş. hakkındaki dava, bu davalıların İstanbul Büyükşehir Belediyesine bağlı İstanbul Ulaşım A.Ş. ve İETT Genel Müdürlüğünün tramvay hattının genişletilmesi faaliyetlerini İETT Genel Müdürlüğünün yaptığı ihale sonucu yürütürken, davacı tarafından İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığına taahhüt edilen Sirkeci-Beyazıt arası cadde, meydan ve çevre düzenlemeleri inşaatı işi kapsamında yapılan yaya kaldırımlarının tahrip edildiği, demir döküm babalar, elektrik direkleri ile granit kaplama taşlarının itinasızca sökülerek parkın içine atıldığı, bir kısım malzeme ve tesisatların zayi, bir kısmının kaybolduğu iddiası ile haksız eyleme dayalı tazminat istemi ile açılmıştır. Davacı talebini 14.12.2006 tarihli ıslah dilekçesi ile artırmış, davalılar Ü. İnş. A.Ş. ve T. İnş. A.Ş. vekili ıslah edilen miktar yönünden süresinde zamanaşımı definde bulunmuştur. Mahkemece kararın gerekçe kısmında 30.11.2004 tarihli Sirkeci Tren Garı yanı park önündeki yaya kaldırımındaki hasarların zamanaşımına uğramadığı, 21.12.2004 tarihli Eminönü yaya üst geçidi altı sahil tarafındaki kayıplar ile ilgili hasarın zamanaşımına uğradığı belirtilmesine rağmen, hüküm kısmında zamanaşımına uğradığını belirttiği ve davacının 03.12.2007 tarihli dilekçesinde açıklanan Eminönü yaya üst geçidi altı sahil tarafındaki kayıplar nedeniyle oluşan hasar hüküm altına alınmış, Sirkeci Tren Garı yanı park önündeki yaya kaldırımındaki hasarlar yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.
Davacı sigortalı ile zarar sorumlusu davalılar Ü. İnş. A.Ş. ve T. İnş. A.Ş. arasındaki hukuki ilişki haksız fiile dayalı bulunması nedeniyle zamanaşımı süresi B.K.nun 60. maddesinde belirtilen 1 ve 10 yıllık sürelere tabi olup, sürenin başlangıcı da sigortalının zararı ve zarar sorumlusunu öğrenme tarihi olacaktır. O halde, davaya konu Sirkeci Tren Garı yanı park önündeki yaya kaldırımındaki hasarların ekspertiz raporunda belirtildiği gibi 30.11.2004 tarihinde meydana geldiği ve hasarın Yapı İşleri Müdürlüğüne 3.12.2004 tarihinde bildirildiği, yine Eminönü yaya üst geçidi altı sahil tarafındaki kayıplar ile ilgili hasarın 21.12.2004 tarihinde meydana geldiği, Yapı İşleri Müdürlüğüne aynı tarihte bildirildiği anlaşılmakta olup, 14.12.2006 ıslah tarihi itibariyle ıslah edilen miktarlar yönünden davanın zamanaşımına uğradığının kabulü gerekir.
Bu itibarla mahkemece hüküm kısmında 21.12.2004 tarihli Eminönü yaya üst geçidi altı sahil tarafındaki kayıplar ile ilgili hasarın zamanaşımına uğradığı belirtilmiş olmasına rağmen, davacının 03.12.2007 tarihli dilekçesi doğrultusunda yine bu hasarlar hüküm altına alındığından, (Sirkeci Tren Garı yanı park önündeki yaya kaldırımındaki hasar yönünden ıslah edilen miktar zamanaşımına uğradığından bahisle hüküm altına alınmadığından) Eminönü yaya üst geçidi altı sahil tarafındaki kayıplar ile hasarın, ıslah edilen miktar yönünden zamanaşımı nedeniyle reddine karar vermek gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
3 - Ayrıca, diğer davalı sigorta şirketinden talep edilen Ankara Caddesi 227 ve 223 nolu iş hanları önü ve Yalı Köşkü Caddesi 60 nolu yalı köşkü önü yaya kaldırımlarındaki hasarın İSKİ tarafından yapıldığının dosya kapsamından anlaşılmasına göre bu kalem zararların da davalılar Ü. İnş. A.Ş. ve T. İnş. A.Ş'den tahsiline karar verilmesi doğru görülmemiştir.
4 - Davacı vekilinin davalı L. Sigorta A.Ş. (Ş. Sigorta A.Ş.) yönünden yaptığı temyiz itirazlarına gelince; TTK. nun 1268. maddesi uyarınca sigorta sözleşmesinden doğan alacaklara ilişkin 2 yıllık zamanaşımı süresi, sigorta ettiren bakımından rizikonun gerçekleştiğinin sigortacıya bildirme borcunun doğduğu tarihten itibaren işlemeye başlar. İnşaat Sigorta Poliçesi Genel Şartları 12. maddesine göre sigortalı, rizikonun gerçekleştiğini öğrendiği tarihten itibaren 5 gün içinde durumu sigortacıya bildirmeye mecburdur. Sigorta bedeli, bu beş günlük sürenin sonunda muaccel olur. Somut olayda davacı vekili 27.11.2008 tarihli dilekçesi ile sigorta şirketine ihbarın, ekspertiz raporunda belirtilen 30.12.2004 tarihinde yapıldığını kabul etmiş bulunmaktadır. Dolayısıyla ıslah tarihi itibariyle TTK'nun 1268/2. maddesinde öngörülen zamanaşımı süresinin her iki hasar yönünden gerçekleşmemiş olması nedeniyle (yukarıda (2) nolu bentte açıklanan gerekçeler ile) Sirkeci Tren Garı yanı park önündeki yaya kaldırımındaki hasar yönünden ıslah edilen miktarın hüküm altına alınması gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı L. Sigorta A.Ş. (Ş. Sigorta A.Ş.) vekilinin tüm ve davalılar Ü. İnş. A.Ş. ve T. İnş. A.Ş. vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) ve (3) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalılar Ü. İnş. A.Ş. ve T. İnş. A.Ş. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın bu davalılar yararına BOZULMASINA, (4) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin davalı L. Sigorta A.Ş. (Ş. Sigorta A.Ş.) yönünden yaptığı temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, takdir edilen 825.00 TL duruşma vekillik ücretinin davalı sigorta şirketinden alınarak davacıya verilmesine, takdir edilen 825.00 TL duruşma vekillik ücretinin davacıdan alınarak davalılardan Ş. Sigorta A.Ş. ve Ü. İnş. San. Tic. A.Ş.'ne verilmesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 10.05.2011 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy