(6762 S. K. m. 946, 972, 973, 993, 1235)
Dava: Taraflar arasında görülen davada Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce verilen 03/12/2009 tarih ve 2006/114-2009/486 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Mehmet Alper Bostancı tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkilinin 26/04/2005 ve 04/05/2005 tarihlerinde iki adet teklif hazırlayarak yakıt temini hususunu davalılara ilettiğini ve 27/04/2005 ve 04/05/2005 tarihli iki ayrı faturanın düzenlenerek gönderildiğini buna karşın yakıt bedelinin ödenmediğini ileri sürerek, toplam 278.861,42 USD'nin davalılardan tahsiline ve söz konusu alacağa ilişkin olarak müvekkili lehine davalı gemi üzerinde kanuni rehin hakkı tanınmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar The Shipping Corporation of India Ltd ve Akmar Vapur Acenteliği A.Ş. vekili, davanın reddini savunmuş, diğer davalılar davaya cevap vermemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, davacı ile davalı gemi donatanı arasında TTK'nun 1235. maddesi hükmünde yer alan gemi alacağının doğumunun kabulünü gerekli kılan yakıt tedariki ve alış veriş işleminin yapıldığına ilişkin yeterli delil bulunmadığı, gemi donatanı ya da temsilcisi ile bu işlemin yapıldığının kanıtlanamadığı, davacı ile alıcı olarak belirtilen Sea Bridge Inc arasındaki işlemin gemi alacaklısı hakkı vermeyeceği, adı geçen şirketin işleten olduğunun kanıtlanamadığı ve dolayısı ile alacağın varlığının usulüne uygun delillerle ortaya konulamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, dava dosyası içinde davalı Sea Bridge Projects Inc. şirketinin işleten olduğu yönünde delil bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Dava, gemi yakıt bedelinin tahsili istemine ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacı tarafından tahsis edilen yakıt nedeniyle davalı donatan ve gemi kaptanının sorumlu olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.
Davacı vekili, müvekkilinin 26/04/2005 ve 04/05/2005 tarihlerinde iki adet teklif hazırlayarak yakıt temini hususunu davalılara ilettiğini ve 27/04/2005 ve 04/05/2005 tarihli iki ayrı faturanın düzenlenerek gönderildiğini buna karşın yakıt bedelinin ödenmediğini ileri sürerek işbu davayı açmış mahkemece yapılan yargılama sonunda yukarıda değinilen gerekçe ile davanın reddine karar verilmiştir.
6762 Sayılı TTK'nun 946/2 maddesinde donatanın tanımı yapılmış ve kendisinin olmayan bir gemiyi kendi adına deniz ticaretinde bizzat veya kaptan marifetiyle kullanan kimsenin, üçüncü şahıslarla olan münasebetlerinde donatan sayılacağı belirtilmiştir. Aynı şekilde gemi kaptanının sorumluluğu konusunda ise 972, 973 ve 993. maddelerde düzenlemeler yer almakta olup, somut olayda dosya içinde mevcut teslim tutanakları itibari ile her ne kadar kaptan ya da donatanın imzası bulunmasa da davacı tarafça dava konusu gemiye yakıt tedarik edildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda söz konusu yakıtın davalıların kaptan ve donatanı olduğu gemi tarafından kullanıldığının ve davalı donatan tarafından yakıt tedarik edilen dönemler itibari ile kendisinin donatan olmadığı yönünde bir savunma yapılmadığının anlaşılmasına göre, talep edilen yakıt bedelinin gemi donatanı tarafından ödenmesi esas olup mahkemece, bu husus üzerinde durularak davalıların sorumluluklarının belirlenmesi gerekirken, yakıtın gemiye kaptan ya da donatan tarafından bizzat teslim alınmaması nedeniyle yakıt alış verişinin kanıtlanamadığından söz edilerek davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 19.09.2012 tarihinde oybirliğiyle, karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy