(6100 S. K. m. 288)
Dava ve Karar: Taraflar arasında görülen davada İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce verilen 29.05.2014 tarih ve 2011/874 E. - 2014/159 K. sayılı kararın Yargıtay'ca İncelenmesinin davalılar ..... Petrol Ürünleri Nak. Ltd. Şti. ve ... vekili tarafından duruşmalı, davacı vekili tarafından duruşmasız olarak istenildiği ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, duruşma için belirlenen 15.02.2021 günü hazır bulunan davacı vekilleri Av. ... ve Av. ... ile davalılar vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakim ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, davacı ile davalı şirket arasında 16.03.2003 tarihli bayilik sözleşmesi imzalandığını ve diğer davalılara ait taşınmaz üzerinde davacı lehine 15 yıllık intifa hakkı tanındığını, davalılardan ...'nun sözleşmeyi kefil olarak imzaladığını, davacının taraflar arasındaki intifa sözleşmesinin 15 yıl süre ile devam edeceği inancı ile davalılara ait istasyonun saha betonu bedelini davalı şirkete ödediğini, sözleşme ve intifanın Rekabet Kurulu kararı uyarınca 18.09.2010 tarihinde sona ermesi nedeniyle ödediği saha betonu bedelinin kullanılmayan süreye ilişkin güncellenmiş değerinin sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre davacıya iade edilmesi gerektiğini ileri sürerek 54.690,00 TL+KDV'nin temerrüt faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekili, Rekabet Kurulu kararının sözleşmenin yenilenmesine engel teşkil etmediğini, davalıların bayilik ve intifa sözleşmesinin sona erdirilmesine yönelik herhangi bir başvuru ve istemlerinin olmadığını, davacının sözleşmeyi haksız ve tek taraflı olarak sona erdirdiğinden kusurlu bulunduğu için ve sözleşmesel bir edimini yerine getirmiş olmasına göre davalılardan herhangi bir talepte bulunmasının mümkün olmadığını, davacı tarafından yapılan saha betonunun yasal intifa ve bayilik süresince kullanılarak ekonomik değerini yitirdiğini, anılan saha betonu nedeniyle davalıların mal varlığında bir artışın da bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, yapılan yargılama, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, taraflar arasında 15 yıllık bayilik sözleşmesi ile intifa sözleşmesi bulunduğu, sözleşmelerin Rekabet Kurulu kararı uyarınca davacının ihtarı ile 18.09.2010 tarihinde sonlandırıldığı, davacının sözleşmenin 15 yıl süre ile ayakta kalacağı düşüncesiyle istasyon saha betonu için 48.131,40 TL'lik yatırım yaptığı, ancak sözleşmenin 15 yıl dolmadan önce sona ermesi nedeniyle davalıların davacı aleyhine sebepsiz zenginleştiği, böylece davacının kalan süreye yönelik fatura miktarını bayilik sözleşmesinin ve intifa hakkının süresinden önce sona ermesinden faydalananlardan talep edebileceği kalan süreye isabet eden miktarın 21.085,84 +KDV olduğu, davacının sözleşmenin yapıldığı tarihten itibaren faydalandığı ve ticari faaliyette bulunduğu gözetildiğinde güncellenmiş değere yönelik talebinin hakkaniyete aykırı olacağından yerinde olmadığı, davalı ...'nun sözleşmede imzası bulunmadığından sözleşme kapsamında yapılan bir ödemeden sorumluluğunun bulunmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle, davalı ... yönünden davanın reddine, diğer davalılar yönünden davanın kısmen kabulü ile 21.085,84 TL'nin % 18 KDV'si ile birlikte sözleşmenin sona erdiği 18.09.2010 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ..... Petrol Ltd. Şti. ve ...'ndan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili ile davalılar ..... Petrol Ltd. Şti. ve ... vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalılar ..... Petrol Ltd. Şti. ve ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2-Dava, bayilik ve intifa sözleşmesinin Rekabet Kurulu kararı uyarınca süresinden önce sona ermesi nedeniyle akaryakıt istasyonu saha betonu için yapılan yatırım bedelinin kullanılmayan kısmının tahsiline yönelik alacak davasıdır.
Taraflar arasında akaryakıt istasyonu saha betonu bedelinin davacı tarafından karşılandığı hususunda bir ihtilaf bulunmamaktadır. Mahkemece, mahallinde yapılacak keşif ile davacı tarafından yaptırılan saha betonunun kalıcı yatırım niteliğinde kabul edilip edilmeyeceği, akdin feshinden sonra da davalıların aynı kalıcı yatırımı kullanarak ticaretine devam edip etmediği, bir başka deyişle anılan kalıcı yatırımın taşınmaza değer katıp katmadığı tespit edilerek, şayet bu yatırımın taşınmaza değer kattığının yani davalıların yapılan kalıcı yatırımı kullanarak ticaretine devam ettiğinin saptanması halinde bunun davacı tarafından talep edilebileceği gözetilerek bir karar verilmesi gerekirken kıstelyevm uygulaması sonucu yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalılar ..... Petrol Ltd. Şti. ve ... vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle hükmün davalılar ..... Petrol Ltd. Şti. ve ... yararına BOZULMASINA, bozmaya göre davacı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, takdir olunan 3.050,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılar ..... Petrol Ltd. Şti. ve ...'na verilmesine, ödedikleri peşin temyiz harcının istekleri halinde temyiz eden davacı ve davalılar ..... Petrol Ltd. Şti. ve ...'na iadesine, 17.02.2021 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)