(2863 S. K. m. 6, 65)
Dava ve Karar: 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan sanıkların beraatine ilişkin hüküm, katılan vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:
İstanbul 1 numaralı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu'nun 07.07.1993 tarih, 4720 sayılı kararıyla kentsel sit alanı kabul edilen bölge içerisinde yer alan ve tescilli yapılardan olan İstanbul ili, ... ilçesi, ... mahallesi, ... ada, ... sayılı parselde yer alan binanın İstanbul 1 numaralı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu'nun 07.08.1991 tarih, 2846 sayılı kararıyla korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olduğu kabul edildiği ve malikinin sanık ... olduğu, ... ada, ... sayılı parselde yer alan binanın İstanbul 2 numaralı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nun 18.12.2006 tarih, 724 sayılı kararıyla korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olduğu kabul edildiği ve malikinin sanık ... olduğu, ... ada, ... sayılı parselde yer alan binanın İstanbul 2 numaralı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nun 18.12.2006 tarih, 724 sayılı kararıyla korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olduğu kabul edildiği ve malikinin ... Proje Ltd. Şti, firmanın yetkili temsilcisinin de sanık ... olduğu, yine ... ada, ... sayılı parselde yer alan binanın malikinin sanık ... olduğu ve taşınmazın tapu kaydına tescil şerhinin 15.03.2010 tarihinde verildiği, davaya konu yapılarda yapılan denetimde, izin alınmadan binalara ilave çatı katlarının yapıldığının tespit edildiği, bu tespitler üzerine ilgili Koruma Bölge Kurulu'nun 04.02.2010 tarih, 3229 sayılı kararıyla sorumlular hakkında suç duyurusunda bulunulmasına karar verildiği, binaların sahibi olan sanıklar hakkında 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan davanın açıldığı, her ne kadar yapılan yargılama neticesinde, 11.10.2013 tarih ve 28792 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 6498 sayılı Kanun gereğince, sit alanı ilanına veya koruma kararına ilişkin kararların ilgililerine tebliğ edilmesinin veya mahallinde ilan edilmiş olmasının zorunlu hale getirildiği, olayda ise tebliğin veya ilanın bulunmadığı gerekçesi gösterilerek, sanıkların beraatine karar verilmiş ise de;
Tek yapı ölçeğindeki kültür ve tabiat varlıkları ile korunma alanlarına ilişkin tescil kararlarının tebliğ zorunluluğunun, 11.10.2013 tarihinden itibaren yapılan tescil işlemleri için gerekli olduğu, bu tarihten önce yapılmış tescil işlemleri için tebliğ zorunluluğu bulunmayıp, tescil kararının mahallinde mutat vasıtalarla ilan edilmiş olmasının veya koruma kararının tapu kaydına şerh verilmesinin, koruma kararının ilgililerince bilindiğinin kabul edilmesi konusunda yeterli olduğu, olayımızda ise davaya konu yerin tek yapı ölçeğindeki kültür varlığı olduğu, ancak koruma kararlarının 11.10.2013 tarihinden önce kabul edildiği, davaya konu tescilli binaların tapu kaydına 27.07.2005 ve 15.03.2010 tarihlerinde, binaların korunması gerekli taşınmaz kültür varlıkları olduğuna dair şerhlerin verilmiş olması ve sanıkların davaya konu binalarının tescilli yapılar olduğunu bilmediklerine dair beyanlarının bulunmaması karşısında, sanıkların binaların tescilli kültür varlığı olduğunu bildiklerinin kabul edilmesi gerektiği ve sanıklar hakkında kurulan beraat gerekçesinin yerinde olmadığı anlaşılmakla;
Üzerinde müdahale gerçekleştirilen taşınmazın 2863 sayılı Kanunun 6. maddesi kapsamında tescilli kültür varlığı olması nedeniyle taşınmazda izinsiz ya da izin kapsamı dışında yapılan her türlü inşai faaliyetin suç oluşturacağı, bu bakımdan müdahalenin binanın içinde ya da dışında gerçekleştirilmesinin önem arz etmediği, bu kapsamda tescile esas bilgi ve belgeler getirtilerek, izinsiz yapılan tadilatın yapının tescil edilmesine neden olan kriterlere uygun olup olmadığının, yapıya ait orjinal dokuya uyum sağlayıp sağlamadığının, tescilli kültür varlığında zarar meydana getirip getirmediğinin belirlenmesi gerektiği,
Bu kapsamda somut olay değerlendirildiğinde, olay yerinde sanat tarihçi ve inşaat mühendisi ile keşif icra edilerek, tescilli binalarda izinsiz yapılan uygulamaların ve kullanılan malzemelerindeki eskime durumu gözetilerek yapılma tarihlerinin, restorasyon projeleri onaylanmış binalar varsa, binaların mevcut durumlarının onaylı projelere uygun olup olmadıklarının tespit edilmesi, belirlenecek aykırılıkların tescilli kültür varlığının bütünü ve dolayısıyla orjinal dokusu ile uyumlu olup olmadığının, niteliğinin ve yapıda zarar meydana getirip getirmediğinin belirlenmesi, taşınmazların bu nitelikte bir zarar gördüğünün belirlenmesi durumunda sorumluluğu tespit edilen sanıkların, 6498 sayılı Kanun ile değişik 2863 sayılı Kanunun 65/1-1.cümlesi uyarınca cezalandırılması, bu nitelikte bir zararın mevcut olmadığının, ancak yapılan uygulamaların ruhsata tabi inşai ve fiziki müdahale kapsamında bulunduğunun belirlenmesi durumunda, 6498 sayılı Kanun ile değişik 65/1-2.cümlesi uyarınca cezalandırılması, yapılan bu uygulamanın ruhsata tabi olmayan, basit onarım niteliğinde olduğunun belirlenmesi halinde ise, 6498 sayılı Kanun ile değişik 2863 sayılı Kanunun 65/4. maddesi ile cezalandırılması gerektiği gözetilmeksizin, eksik araştırma ve hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi; ayrıca, izinsiz uygulama neticesinde tescilli yapıların zarar görmediğinin anlaşılması durumunda, suça konu taşınmazların bulunduğu ilde suç tarihi itibariyle büyükşehir belediyesi veya il özel idaresi bünyesinde koruma, uygulama denetim bürosu kurulup kurulmadığı araştırılıp, eğer kurulmuş ise, taşınmazın bulunduğu yerin koruma, uygulama denetim bürosunun sorumluluk alanı kapsamında olup olmadığı hususu tespit edilip, hükümden sonra, 08/10/2013 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6498 sayılı Kanun ile değişik 2863 sayılı Kanun'un 65. maddesinde yapılan değişiklikler de dikkate alınarak, sanıkların hukuki durumunun takdir ve tayininde zorunluluk bulunması,
Bozmayı gerektirmiş olup, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince, sanıkların beraatine ilişkin hükmün isteme uygun olarak bozulmasına, 06.04.2016 tarihinde oybirliği ile, karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy