Mahkemesi:Ağır Ceza Mahkemesi
Dava: Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat
Hüküm: Davanın reddi
Davacının tazminat talebinin reddine ilişkin hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:
Tazminat talebinin dayanağı olan Aksaray Cumhuriyet Başsavcılığının 2015/7985 soruşturma sayılı dosyası kapsamında davacının 13.06.2016 tarihinde tutuklandığı, tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı anlaşılmakla,
Davacının Aksaray Cumhuriyet Başsavcılığının 2015/7985 soruşturma sayılı dosyası kapsamında tutuklanan davacı (sanık) müdafinin itirazı üzerine Aksaray Sulh Ceza Hakimliğinin 03.06.2016 tarihli kararı ile tahliyesine karar verilmesinin ardından Aksaray Cumhuriyet Başsavcılığının itirazı üzerine Niğde Sulh Ceza Hakimliğinin 10.06.2016 tarih 2016/2631 değişik iş sayılı kararıyla itirazın kabulüne karar verilerek davacı hakkında tutuklamaya yönelik yakalama emri düzenlenmesinin ardından davacının bu yakalama emrine istinaden 13.06.2016 tarihinde tutuklandığını, sanık (davacı) müdafii tarafından CMK’nın 104. maddesine göre tutukluluğun gözden geçirilmesi taleplerine yönelik verilen kararlara Cumhuriyet savcısınca itiraz yolunun bulunmadığından bahisle kanunda belirtilen koşullar dışında tutuklanan davacı adına CMK’nın 141/1-a maddesi uyarınca 5.000 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ödenmesi talebine ilişkin söz konusu davada, yerel mahkemece CMK'nın 142/1. maddesi uyarınca tazminat isteyebilmek için karar veya hükümlerin kesinleşmesinin gerektiği, davacı hakkındaki soruşturmanın devam etmesi nedeniyle dava şartlarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine hükmedildiği anlaşılmakla;
Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, ancak;
1-5271 sayılı CMK’nın tazminat istemenin koşulları başlığını taşıyan 142. maddesinde; “Karar veya hükümlerin kesinleştiğinin ilgilisine tebliğinden itibaren üç ay ve her hâlde karar veya hükümlerin kesinleşme tarihini izleyen bir yıl içinde tazminat isteminde” bulunulabileceği hükme bağlanmıştır. Ancak asıl davanın sonucuna bağlı olmayan ve asıl davada verilecek kararları etkilemeyecek talepler yönünden mutlaka davanın esasıyla ilgili verilen karar veya hükmün kesinleşmesi zorunlu değildir. 5271 sayılı CMK'nın 141/1-a. maddesinde kanunlarda belirtilen koşullar dışında yakalanan, tutuklanan veya tutukluluğun devamına karar verilen kişilerin tazminat isteminde bulunabileceğinin belirtildiği, tazminat talebinin dayanağı olan soruşturma dosyasında davacının kanuna aykırı şekilde tutuklandığı nedenine dayanan tazminat talebi ile ilgili olarak asıl davada hüküm verilmesinin veya verilen hükmün kesinleşmesinin beklenmesine gerek bulunmadığı, zira bu hususa ilişkin tazminat taleplerinin asıl davanın sonucunu etkileyici veya asıl davanın sonucuna bağlı olmadığı; bu kapsamda davacının talebinin CMK'nın 141/1-a bendi kapsamında kalıp kalmadığı araştırılmadan yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi,
2-Uyap sisteminden yapılan incelemede davacının tazminat talebinin dayanağı olan Aksaray Cumhuriyet Başsavcılığının 2015/7985 soruşturma sayılı dosyası kapsamında, halen derdest olan Aksaray 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2022/230 esas sayılı dosyasında aynı konuya yönelik de tazminat talep ettiğinin anlaşılması karşısında mükerrer yargılamaya neden olmamak amacıyla söz konusu dosyanın incelenmek suretiyle hukuki durumunun takdir ve tayini lüzumu,
3-Gerekçeli karar başlığında "Koruma Tedbirleri Nedeniyle Tazminat" olan dava türünün "Yakalama veya tutuklama sonrası KYO veya beraat kararı verilmesi halinde tazminat" olarak yazılması,
Kanuna aykırı olup, davacı vekilinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden hükmün 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi gereğince halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi uyarınca isteme aykırı olarak BOZULMASINA 31/05/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.