(6762 S. K. m. 692) (3167 S. K. m. 1, 3) (2004 S. K. m. 169)
Dava: Yukarıda tarih ve numarası yazılı merci kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü:
Karar: TTK.' nun 692. maddesinde çekte hangi unsurların yazılı olacağı açıklanmakla birlikte, 4814 sayılı yasa ile değişik 3167 sayılı çek hamillerinin korunması ve çekle ödemelerin düzenlenmesi hakkındaki yasanın 3. maddesinin 2. fıkrasında, "çek defterinin baskı şeklini belirleyen esaslar, Türkiye Bankalar Birliği'nin görüşü alınarak T.C. Merkez Bankası'nca Resmi Gazetede yayımlanacak bir tebliğle düzenlenir. Çek defterinin her yaprağına, çek hesabının bulunduğu banka şubesinin adı, hesap numarası ve hesap sahibinin vergi kimlik numarası yazılır. Ancak, hesap sahibinin vergi kimlik numarası hariç olmak üzere bunların yazılmamış olması veya bankalarca baskı şekline ilişkin esaslara aykırı davranılması çekin geçerliliğini etkilemez" hükmü öngörülmüştür.
4814 Sayılı Yasanın geçici 5. maddesinin 1 ve 2. fıkralarında ise, bankalar T.C. Merkez Bankası'nca bu kanunun yayımını izleyen bir ay içinde Resmi Gazetede yayımlanacak bir tebliğle belirlenecek esaslara uygun olarak yeni çek defteri bastırırlar. Bankalar, bu tebliğin yayımını izleyen üçüncü ayın sonuna kadar müşterilerine yeni çek defterlerini verir ve ellerindeki eski çek defterlerini imha ederler" ve yasada belirtildiği şekilde T.C. Merkez Bankası'nca düzenlenen 09.04.2003 tarih ve 25074 sayılı Resmi Gazete ile yayımlanarak yürürlüğe giren 2003/1 sıra numaralı çekle ödemelerin düzenlenmesi ve çek hamillerinin korunması hakkında kanuna ilişkin tebliğin geçici 2. maddesinde "bu tebliğ ile yürürlükten kaldırılan T.C. Merkez Bankası tebliğine göre bastırılmış ve bu tebliğin yayımını izleyen üçüncü ayın sonuna kadar müşterilere verilmiş çek karnelerinin kullanılmasına devam olunur" ibarelerine yer verilmiştir.
Anılan yasa değişikliği ile Türk Ticaret Kanunu'nun 692/a maddesindeki hükümlere ek olarak, çek defterinin her yaprağında "vergi kimlik numarasının yazılı olması" çeklerde zorunlu bir unsur haline getirilmiş olmakla birlikte, yukarıda belirtilen düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere 4814 sayılı kanunun yürürlüğe girmesinden önce düzenlenmiş vergi kimlik numarasını içermeyen çeklerin geçerliliklerini koruyacağı ilgili tebliğin geçici 2. maddesi hükmü ile kabul edilmiştir. Takip konusu çekin keşide tarihi belirtilen yasanın yürürlüğünden önceye ait olduğundan somut olayda sözü edilen yasanın uygulanması mümkün değildir. Borçlu vekilince takip dayanağı çekin teminat olarak verildiği iddiası ise İİK.' nun 169/a-1. maddesinde yazılı nitelikte belgelerle ispatlanamadığından mercice, şikayetin açıklanan her iki nedenlerle reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile takibin geri bırakılması yönünde hüküm tesisi isabetsiz olduğu gibi, kabule göre de, takip dayanağı çekin kambiyo vasfında olmadığı gerekçesi ile istem kabul edildiğine göre hükmün yasal dayanağı İİK.'nun 170/a-2. maddesidir. İlgili maddede öngörülmediği halde, borçlu yararına tazminata hükmedilmesi de doğru değildir.
Sonuç: Alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile mercii kararının yukarıda yazılı nedenlerle İ.İ.K. 366 ve H.U.M.K.'nun 428. maddeleri uyarınca BOZULMASINA, 17.02.2004 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy