MAHKEMESİ : Bursa 1. İcra Hukuk Mahkemesi
TARİHİ : 07/07/2011
NUMARASI : 2009/534-2011/665
Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:
Borçlu hakkında yapılan kambiyo takibinde örnek 10 no'lu ödeme emrinin 7201 Sayılı Tebligat Kanunu'nun 21.maddesi uygulanmak suretiyle tebliğ edilmek istenildiği anlaşılmaktadır.
7201 Sayılı Tebligat Kanunu’nun “Tebliğ imkansızlığı ve tebellüğden imtina” başlıklı 21. maddesinde; “Kendisine tebligat yapılacak kimse veya yukarıdaki maddeler mucibince tebligat yapılabilecek kimselerden hiçbiri gösterilen adreste bulunmaz veya tebellüğden imtina ederse, tebliğ memuru, tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir ve memuruna imza mukabilinde teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırmakla beraber, adreste bulunmama halinde tebliğ olunacak şahsa keyfiyetin haber verilmesini de mümkün oldukça en yakın komşularından birine, varsa yönetici veya kapıcıya da bildirir. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır.” hükmü yer almaktadır. Madde metni, iki hali birlikte düzenlemiştir. Bunlardan ilki “adreste bulunmama”, diğeri ise “tebellüğden imtina”dır. Muhatabın adreste bulunmaması halinde tebliğ memurunun ne şekilde davranması gerektiğini düzenleyen Tebligat Tüzüğünün 28. maddesinin birinci fıkrasında; “Muhatap veya adına tebliğ yapılabilecek olanlardan hiçbiri gösterilen adreste bulunmazsa, tebliğ memurunun adreste bulunmama sebebini bilmesi muhtemel komşu, yönetici, kapıcı, muhtar, ihtiyar kurulu veya meclisi üyeleri, zabıta amir ve memurlarından tahkik ederek beyanlarını tebliğ tutanağına yazıp altını imzalatması, imzadan çekinmeleri halinde de bu durumu yazarak kendisinin imzalaması gerekir” hükmü öngörülmüştür.
Burada Tüzüğün 28. maddesi, tebliğ memuruna ilgilinin neden adreste bulunmadığını “tahkik etme” görevini yüklemiştir. Buna göre tebliğ memuru tahkik etmekle kalmayıp, tevsike yönelik olarak yaptığı tahkikatın sonucunu tebliğ evrakına yazacak ve maddede açıkça belirtildiği üzere ilgilisine imzalatacaktır. Ancak bu şekilde, yapılan işlemin, usulüne uygun olup olmadığı, hakim tarafından denetlenebilir.
Muhatabın, tebliğ adresinde ikamet etmekle birlikte, kısa ya da uzun süreli ve geçici olarak adreste bulunmadığının, tevziat saatlerinden sonra geleceğinin beyan ve bunun tevsik edilmesi halinde ancak, maddede sayılanlardan, örneğin muhtara imza karşılığı tebliğ edilip, 2 numaralı fişin kapıya yapıştırılması ve komşunun durumdan haberdar edilmesi işlemlerine geçilebilecektir. Tahkikatta muhatabın adresten kesin olarak ayrıldığının ya da öldüğünün tespiti halinde ise Tüzüğün 28. maddesinin 2., 3., 4. fıkraları gereğince işlem yapılacaktır. Bu itibarla; Tüzüğün 28. maddesinde öngörülen şekilde ve maddede belirtilen kişilere sorularak imzaları da alınmak suretiyle, imzadan çekinmeleri halinde, bu husus da belirtilerek, muhatabın adreste geçici olarak bulunmama sebebi ve tevziat saatlerinden sonra geleceği “tevsik edilmeden”, Tebligat Kanunu’nun 21. maddesine göre yapılan tebligat işlemi geçersizdir. Zira bu belgeleme işlemi, devamı işlemleri belirlemesi yanında muamelenin doğru olup olmadığına karar verilmesi yönünden yardımcı olacak ve tebliği isteyen makam ve hakimin denetimini sağlayacaktır.
Tebligat Kanunu'nun 21. maddesine göre yapılan tebligatlarda tebliğ tarihi, maddenin son cümlesinde açıkça belirtildiği üzere, iki numaralı fişin, yani ihbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarihtir. Tebliğ tarihinin bu şekilde belirlenmesi ve geçerli sayılabilmesi, tebliğ memurunun yukarıda açıklanan araştırmayı mutlaka yapmasına ve belgelemesine bağlıdır(HGK.nun 25.01.2006 tarih ve 2005/2-772/17 s.k.)
Somut olayda tebliğ işlemi, "muhatabın tevziat saatlerinde işte olduğu, 1 no'lu daire komşusunun beyanından öğrenildiğinden A....Mahalle Muhtarı Muzaffer Kızılşimşek'e tebliğ edildi. 2 no'lu haber kağıdı muhatabın kapısına yapıştırıldı. Komşusuna haber verildi. Komşusu isim ve imzadan kaçındı." şeklinde şerh verilmek suretiyle yapılmış ise de, yukarıda açıklandığı biçimde borçlunun işte olduğunun kimden soruşturularak tespit edildiği ve bu kişinin açık kimliğinin ne olduğu tebliğ mazbatasında açıklanmadığından anılan tebligat bu haliyle usulsüzdür(HGK.nun 18.4.2001 tarih, 2001/6.:386 esas, 2001/389 karar sayılı kararı).
Öte yandan kıymet takdir raporu da borçluya aynı adreste 7201 Sayılı Tebligat Kanunu'nun 21. maddesi uygulanmak suretiyle tebliğ edilmek istenilmiş ise de, yine borçlunun işte olduğunu beyan eden komşusunun kim olduğu tevsik edilmediği gibi, imzası alınmadığından ve imzadan imtina ettiği hususu da belirtilmediğinden bu tebligat da usulsüzdür.
Son olarak, satış ilanı tebligatı borçluya aynı adreste Tebligat Kanunu'nun 35. maddesine göre yapılmıştır. Ancak anılan maddeye göre, tebligat yapılabilmesi için muhataba daha önce aynı adreste usulüne uygun olarak tebligat yapılması zorunludur. Şikayetçiye daha önce usulüne uygun olarak yapılmış bir tebligat olmadığından, borçlu adresine çıkarılan satış ilanı tebligatının da usulüne uygun şekilde tebliğ edilmiş olduğu kabul edilemez.
O halde, kıymet takdir raporu ve satış ilanına dair tebligatların usulüne uygun olmaması nedeniyle borçlunun ödeme emri tebligatından kıymet takdiri ve satış ilanına ilişkin tebligatlar dolayısıyla haberdar olduğu kabul edilemez. Bu durumda mahkemece, 7201 Sayılı Kanunu'nun 32. maddesi uyarınca tebliğ tarihinin öğrenme tarihi olarak bildirilen tarih olarak tespitine karar verilerek borçlunun meskeniyet şikayetinin incelenmesi gerekirken, mevcut takip dosyası ile ilgisi olmayan, tarafları farklı olan menfi tespit davası ve sigorta il müdürlüğünce verilen cevap tarihleri ıttıla kabul edilerek ve takibin açılmasından önce 2.6.2004 tarihinde Bursa Sigorta İl Müdürlüğü'ne verdiği dilekçe ile meskeniyet iddiasından vazgeçmiş sayıldığından bahisle yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.
SONUÇ :Borçlunun temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK.'nun 366. ve HUMK.'nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), 13/04/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy