(2004 S. K. m. 83, 336) (4857 S. K. m. 35)
Dava ve Karar: Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ....tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:
Alacaklı tarafından başlatılan genel haciz yolu ile ilamsız takipte, borçlunun icra mahkemesine başvurusundan maaşı üzerine konulan haczin 1/4'ünü aşan kısmının kaldırılmasını ve kesintilerin iadesini istediği, mahkemece, borçlunun ve ailesinin geçinmesi için gerekli olan miktar olarak 2014 yılı ikinci yarısında geçerli brüt asgari ücret tutarının dikkate alındığından, bir usulsüzlük bulunmadığı gerekçesiyle şikayetin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
İİK.nun 83. maddesi gereğince, kısmen haczi mümkün olan maaş veya ücretten, borçlu ve ailesinin geçinmesi için icra müdürünce lüzumlu olarak takdir edilen miktar indirildikten sonra kalan kısmın haczi mümkündür. Ancak haczedilecek miktar maaş veya ücretin ¼ünden az olamaz. Bir diğer anlatımla, haczedilecek miktar en az ¼ olup, borçlunun maaş veya ücretinin miktarı ile kendisinin ve ailesinin geçinmesi için gerekli kısım nazara alınarak haczedilebilecek miktarın belirlenmesi gerekir.
Ayrıca, Kanun, borçlunun maaş veya ücretinin ¼'ünün herhalde haczedebileceğini hükme bağlamıştır. Buna göre ücretin tamamı, borçlu ve ailesinin geçinmeleri için yeterli olmasa bile, icra memuru bunun ¼'ünü mutlaka haczetmek zorundadır. İcra memuru haczedeceği miktarın azami sınırını belirlerken borçlunun ve ailesinin ihtiyacını göz önünde bulunduracaktır. İcra memuru bu takdiri kendisi yapabileceği gibi bunun için bilirkişiye de başvurabilir. Asgari Ücret Tespit Komisyonunca belirlenen asgari ücret, çalışana işveren tarafından ödenmesi zorunlu en düşük ücret olup, İİK'nun 83. maddesinde esas alınamaz.
Her ne kadar 4857 Sayılı Kanunun 35. maddesine göre işçinin almakta olduğu ücretin dörtte birinden fazlası haczedilemez ise de, somut olayda, borçlu işçi olmayıp, 657 Sayılı Yasaya tabi itfaiye eri olarak görev yapmakta olup, hakkında İİK.nun 83. maddesinin uygulanması gerekir.
Bu durumda, mahkemece, icra müdürlüğünce, borçlunun kendisinin ve ailesinin geçimini temin bakımından, kişisel ve sosyal konumu, bakmakla yükümlü olduğu kişilerin varlığı da gözetilerek, gerektiğinde bilirkişiden rapor da alınarak, almakta olduğu maaş ve ücretlerden ne kadarı ile kendisinin ve ailesinin geçimini sağlayabileceği saptandıktan sonra haczedilebilecek miktarın belirlenmesi gerektiğine karar verilmesi gerekirken salt brüt asgari ücret esas alınarak yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.
Sonuç: Borçlunun temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366. ve HUMKnun 428. maddeleri uyarınca BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 26.01.2016 gününde oybirliği ile, karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy