MAHKEMESİ:İcra Hukuk Mahkemesi
Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:
Borçlunun, haczedilen ve tapuda kendisine adına kayıtlı..... mahallesi ... ada ...parsel .. nolu bağımsız bölümün haline münasip evi olduğundan bahisle haczin kaldırılması istemi ile icra mahkemesine başvurduğu; mahkemece, şikayetin “derdestlik” nedeniyle reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.
İİK.nun 4. maddesi gereğince takip hangi icra dairesinde başlamış ise, bu takiple ilgili itiraz ve şikayetler, takibin yapıldığı yer icra müdürlüğünün bağlı bulunduğu icra mahkemesinde çözümlenir. Bu husus, kamu düzenine ilişkin kesin yetki niteliğindedir. Yasal koşulların oluşması halinde İİK.nun 79 ve 360. maddeleri, bu husustaki yetki ile ilgili istisnalardır.
İİK.nun 79. maddesi gereğince haczolunacak malların başka bir yerde bulunması halinde icra dairesi, malların bulunduğu yer icra dairesine talimat yazarak haczin yapılmasını ister. Bu halde, hacizle ilgili şikayetler, kendisine talimat yazılan icra dairesinin bağlı bulunduğu icra mahkemesince çözümlenir. Anılan husus, kesin yetki kuralı olup mahkemece re'sen uygulanmalıdır.
Ancak, talimat yazısı, borçluya ait menkul ve gayrimenkul mallar ile 3. kişilerdeki hak ve alacakların haczi yönünde ve genel nitelikli olmayıp da belli bir malın haczini isteyen "nokta haczi" biçiminde yazılmış ise, bu halde anılan hacizle ilgili şikayet, talimatı yazan icra dairesinin bağlı olduğu icra mahkemesince incelenir. Bir başka deyişle böyle hallerde İİK.nun 79. maddesi hükmü uygulanamaz. Yine, haciz işlemi talimat yoluyla değil de doğrudan müzekkere yazılarak yapılmış ise, haciz işlemini yapan icra dairesinin bağlı olduğu icra mahkemesi şikayetleri incelemeye yetkilidir.
Somut olayda, tapu kaydının incelenmesinde taşınmaza, asıl takip dosyası olan....11. İcra Müdürlüğü'nün 2014/16313 esas sayılı dosyasından yazılan müzekkere ile doğrudan haciz konulduğundan, yukarıda açıklanan yasal düzenleme ve kurallar gereğince anılan takip dosyası ile ilgili meskeniyet şikayetini inceleme yetkisi, haciz işlemini yapan icra dairesinin bağlı olduğu... İcra Hukuk Mahkemesi'ne aittir.
6100 sayılı HMK.nun 114. maddesinde dava şartlarının neler olduğu belirtilmiş, aynı kanunun 115. maddesinde ise dava şartlarının incelenmesine ilişkin düzenlemeye yer verilmiştir. 6100 sayılı HMK.nun 115. maddesinin 1. fıkrasının gerekçesi “ Maddenin birinci fıkrasında, dava şartlarının mevcut olup olmadığı hususunun, davanın her aşamasında
mahkemece kendiliğinden gözetilebileceği; taraflarca da bu bağlamdaki eksikliğin her zaman ileri sürülebileceği açıkça vurgulanmıştır. Genel dava şartlarının inceleme sırasının ne olacağı hususu ise pozitif bir düzenlemeye elverişli bir nitelik taşımaması sebebiyle, tümüyle doktrin ve yargı uygulamasına bırakılmıştır.” şeklinde olup, bu doğrultuda dava şartlarının hangi sıraya göre inceleneceğine dair bir düzenleme bulunmamakla birlikte, somut olay nazara alındığında, yetkiye dair incelemenin, davanın derdest olup olmadığına yönelik dava şartından önce incelenmesi gerektiği söylenebilir. Zira, mahkemenin yetkili olmadığı durumlarda davanın derdest olup olmadığının tartışılmasına da gerek kalmayacaktır.
O halde, mahkemece, yetkisizlik kararı verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.
SONUÇ : Mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca re'sen (BOZULMASINA), bozma nedenine göre borçlunun sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 06.06.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy