MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki davacı/alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:
İlamlı takipte, alacaklı vekili İcra mahkemesine başvurusunda, ayıpsız misli ile değiştirilmesine karar verilen makinanın üretimi olmadığı için İcra Müdürlüğünce değer tespiti yapılmışsa da bunun makinanın gerçek değerini yansıtmadığını ileri sürerek İİK’nın 24. maddesi uyarınca kıymet takdiri yaptırılarak makinanın güncel değerinin belirlenmesini talep ettiği, Mahkemece, bilirkişi incelemesi yaptırılarak 08.12.2024 tarihli bilirkişi raporu hükme esas alınmak suretiyle makinanın 20.12.2020 tarihi itibariyle değerinin 333.760,28 TL olarak tespit edildiği, tespit edilen değerin icra dosyasındaki değerden düşük olması sebebiyle de şikayetin reddine karar verildiği, şikayet eden alacaklı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun reddine karar verildiği, anılan kararın şikayet eden alacaklı vekili tarafça temyiz edildiği anlaşılmıştır.
Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;
Somut olayda takibe konu ilamın hüküm bölümünde dava konusu olan ... marka ve model kumaş kesim makinasının ayıpsız misli ile değiştirilmesine, misli ile değiştirilmesi mümkün olmadığı takdirde, İİK'nın 24.maddesi gereğince işem yapılması yönünde karar verilmiştir.
İİK'nın 24. maddesinin 1, 3, 4 ve 5. fıkralarında, taşınır teslimine dair ilam icra dairesine verilince, icra müdürünün icra emri tebliği ile 7 gün içinde o şeyin teslimini emredeceği, hükmolunan taşınır veya misli borçlu yedinde bulunursa zorla alınıp alacaklıya verileceği, yedinde bulunmazsa ilamda yazılı değerinin alınacağı, ödenmezse ayrıca icra emrine gerek kalmaksızın haciz yoluyla tahsil olunacağı, taşınır malın değeri ilamda yazılı olmadığı veya ihtilaflı bulunduğu takdirde icra müdürü tarafından haczin yapıldığı tarihteki rayice göre takdir olunacağı belirtildiği gibi hükmolunan taşınırın değerinin borsa ve ticaret odası olmayan yerlerde icra müdürü tarafından seçilecek bilirkişiden sorulup alınacak cevaba göre tayin olunacağı belirtildikten sonra maddenin son fıkrasında “ilgililerin bu hususta icra mahkemesine şikayet haklarının olduğu” hükmüne yer verilmiştir.
Yine son fıkrada yer verilen bu düzenlemenin, icra müdürünün belirlediği taşınırın değerinin taraflarca şikayet konusu edilmesi halinde, icra mahkemesine denetleme yetkisi tanıdığının, bu denetlemenin de icra hakimi tarafından uzman bilirkişiden rapor alınmak suretiyle gerçekleştirebileceğinin kabulü gerekir.
O halde; mahkemece, ilamda yenisi ile değiştirilmesine karar verilen ayıplı makina ile aynı marka ve model yeni bir makinanın teknik donanımlarını gösteren bilgi, belge ve varsa donanımı gösteren makinalara ait kitapçıkların taraflardan temin edilerek, farkların somut olarak tespiti, üstün ve eksik özelliklerin ve parasal karşılıklarının belirlenmesi; yeni makinada bulunup da ayıplı makinada bulunmayan aksamın değeri düşülmek suretiyle ayıplı makinanın haciz tarihindeki (icra dosyasındaki değer belirleme tarihindeki) değerinin ne olacağı hususunda yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, makinanın satış tarihindeki değerinin TL karşılığının Yİ-ÜFE’ artışı hesaplanarak tespit edilen, muadil makine nazara alınmadan şikayete konu taşınırın değerini belirleyen yukarıdaki kriterlere ve dolayısıyla, hüküm kurmaya elverişli olmayan 08.12.2024 tarihli bilirkişi raporuna itibar edilerek sonuca gidilmesi isabetsiz olup kararın bozulması gerekmiştir.
SONUÇ:
Şikayet eden alacaklı vekilinin temyiz isteminin kabulü ile yukarıda yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 373/1. maddesi uyarınca, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin 30.09.2025 tarih ve 2025/404 E.-2025/1487 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA, İzmir 9. İcra Hukuk Mahkemesinin 16.01.2025 tarih ve 2024/251 E.-2025/71 K. sayılı kararının BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde ilgiliye iadesine, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 11.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.