(1086 S. K. m. 421, 423) (1136 S. K. m. 171)
Dava: Alacaklı Sosyal Sigortalar Kurumu ile borçlu R.K. ye müteallik olmak üzere (Ankara) 3. İcra Hakimliğinden verilen 27.9.1973 tarih ve 152-743 sayılı kararın müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı ve borç vekilleri tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye 17.11.1973 tarihinde gönderilmiş olmakla okundu ve gereği görüşülüp düşünüldü:
Avukatlık ücreti, avukatın üzerine alıp ifa ettiği vekalet hizmetinin bir karşılığıdır. Avukatla iş sahibi arasında serbestçe takdir edilir. Yazılı ücret sözleşmesi yapılmayan veya kanunen karşı tarafa yükletilmesi gereken hallerde, Avukatlık Kanunu ve asgari ücret tarifesine göre tespit edilir.
Bir dava veya takip zımnında, karşı tarafa yükletilmesi gereken avukatlık ücreti yargı veya takip giderlerinden mahduttur. Bu niteliği H.U.M.K. 423/5 İc. İf. K. 138/son maddelerinde açıklığa kavuşturulmuştur. Avukatlık Kanununun 169 ncu ve bu kanuna göre hazırlanan asgari ücret tarifesinin 4. maddesinde yargı merciilerine karşı tarafa yükletilecek avukatlık ücretinin, tarifede yazılı miktarlardan az ve üç katından fazla olamıyacağı, takdir edilirken avukatın emeği, gayreti, işin önemi ve niteliği gözönünde tutulacağı belirtilmiştir.
Avukat, üzerine aldığı işi, kanun hükümlerine ve yazılı sözleşme koşullarına göre takip zorundadır. (Madde 171). Haklı bir sebep olmaksızın takipten vazgeçtiği takdirde hiçbir ücret isteyemez. Peşin aldığı ücreti geri verir. Kusur veya ihmalinden dolayı azledilirse ücret ödenmesi gerekmez (Madde: 173).
Yukarıda açıklanan kanun hükümlerinden anlaşılacağı gibi; yargı giderlerinden mahdut ve karşı tarafa yükletilmesi zorunlu avukatlık ücreti, davanın açıldığı günde tahakkuk etmiş ve miktarı belirlenmiş değildir. Dava; müvekkil değil avukat tarafından açılmış, başka bir deyimle avukat davaya veya takibe sonradan katılmamış bulunsa dahi avukatlık ücreti, avukatın davanın devamı müddetince harcadığı emek, gayret, işin önemi ve niteliği gözönünde tutularak H.U.M.K. 421, 423/6 ncı, Avukatlık Kanununun 171 ve ilgili diğer maddeleri ve asgari ücret tarifesi hükümleri çevresinde hakim tarafından serbestce takdir ve tespit edilecektir. Böyle bir takdir ancak dava veya takip sonunda imkan dahilinde girebilir.
29.4.1973 tarihinde yürürlüğe giren asgari ücret tarifesinin; (Hukuki yardımın başlangıcına bakılmaksızın yürürlüğü tarihinden sonra takdir edilecek avukatlık ücretleri hakkında yeni tarifenin uygulanacağına) mütedair 21 inci madde hükmünün, yukarıda yazılı nedenlerle yasalara ve genel hukuk kurallarına aykırılığı iddia olunamaz.
(Asgari ücret tarifesinin 21. maddesi hükmünün umumi kurallarına aykırılığından söz edilerek karar tarihindeki tarifenin uygulanmasından kaçınılması isabetsiz, temyiz itirazı yerindedir.
Mercii kararının yukarıda yazılı nedenle İ.İ.K. 366 ve H.U.M.K. 428. maddeleri uyarınca BOZULMASINA, 17.11.1973 gününde oybirliği ile karar verildi. *
Full & Egal Universal Law Academy