(818 S. K. m. 19, 20)
Dava: Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine ilişkin olarak verilen hüküm davacı avukatı tarafından duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi gereği konuşuldu:
Karar: Davacı, davalı ile genelev işletmek üzere ortaklık kurdukları ve günlük kazançlarını en az 2000 lira olup kendi payına 1000 lira düştüğünü, 31 günden beri payına düşen kararın verilmediğini ileri sürerek 31.000 liranın alınmasını istemiş, davalı genelev işletmek üzere kurulan ortaklıkların Borçlar Kanununun 19. ve 20. maddelerine aykırı olması nedeni ile geçersiz bulunduğunu, davacının bir şey istemeye hakkı olmadığını, Yargıtay Dördüncü Hukuk Dairesinin bu konudaki kesin kararının dosyada bulunduğunu bildirerek davanın reddi gerektiğini savunmuş, mahkemece savunma kabul edilerek davanın reddine karar verilmiştir.
Genelev işletmenin ahlaka aykırı olduğunda uyuşmazlık yoktur. Bu müessese köleliğin devamını hatırlatan, insanlık haysiyetine yaraşmayan bir müessesedir. Ancak bazı sosyal zorunluluklar medeni ülkemizde hükümetin izini ile genelev işletmesine izin verilmektedir. Hükümetin izin ile genelev işletmek duruma ahlakilik kazandırmaz isede; ahlakilik tartışmasını pratik olarak önler. Esasen genelev işletmesine hem hükümetçe müsade edilmek, hemde bu müessese ile ilgili bütün işlemlere, önsözleşmelere hukuk alanında hiç bir varlık tanımamak mantıklada bağdaşamaz. Nitekim 14.1.1948 gün ve 30/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesinde aynen "Hükümetin izin ve müsadeleri olmaksızın genelev açmak ve işletmek kanuna ve halaka mugayir bulunmuş isede hükümetin izni telahuk edince bu aykırılğın bahis konusu edilmesine lüzum ve icap kalmak ve genelev olarak kullanmak üzere kiralanan gayrimenkule müteallik akitlerin kanun ve halaka mugayır olduğu yahut ahlaka mugayir bir maksadın istihsali zımnında yapıldığı iddia edilmez" denilmektedir. Her ne kadar İçtihadı Birleştirme Kararlarının gerekçesi değil hükmün fıkrası bağlayıcı ise de kararı neticeye götüren bu gerekçe olup hüküm fıkrası da aynı paralelde bulunduğundan olayda böyle bir düşünceye yer verilmesine de olanak yoktur.
O halde hükümetin izni ile genelev işletilmesinin mümkün bulunmasına ve olayımızda da izni mevcut olmadığını ilişkin bir itiraz ileri sürülmemesine göre genelevin ortak olarak işletilmesine ve ortakların, ortaklıktan doğan haklarını birbirlerinden istemelerine engel oyktur ve bu durumda ahlaki aykırılık iddiası dinlenemez.
Bu açıklamalar karşısında davanın esasına girilerek toplanacak delillere göre bir karar verilmek gerekirken mahkemece yukarda belirtilen nedenle davanınn reddine karar verilmiş olması bozmayı gerektirir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın gösterilen nedenle BOZULMASINA ve davacı yararına takdir edilen 1000 lira duruşma avukatlık parasının davalıdan alınmasına peşin harcın istek halinde iadesine 13.12.1976 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy