(1086 S. K. m. 179)
Dava: Taraflar arasındaki senet iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı, Asliye Hukuk Mahkemesine açtığı tescil davası sırasında davalının bu taşınmazların muris tarafından ölünceye kadar bakma sözleşmesi ile kendisine verildiğini bildiren bir belge ibraz ettiğini, bu yüzden tescil davasının sonuçsuz kaldığını ileri sürerek sözü edilen belgenin geçersizliğinin tespitini istemiş, davalı belgenin geçerli olduğunu savunmuş, mahkemece adı geçen belgenin geçersizliğinin tespitine karar verilmiştir.
Dava, hukuksal nitelikçe davacının açtığı tescil davasında davalı tarafından delil olmak üzere ibraz edilen belgenin geçersizliğinin tespitine ilişkindir. tespit davalarında bir hukuksal ilişkinin var olup olmadığının tespiti amaçlanır. Ancak böyle bir tespit davasının dinlenebilmesi için hukuksal yararın bulunması şarttır. Dava şartının mahkemece re'sen gözetilmesi gerekir. Dava şartı yoksa işin esasına girilmeden davanın reddi gerekir. Bu olayda davacının hukuksal yararının bulunmadığı açıtır. Çünkü davacının açtığı tescil davası sırasında davalının delil olarak itiraz ettiği bu belgenin geçerli olup olmadığı incelenebilir. Açılmış veya açılacak olan bir dava iddia ve savunma olarak ileri sürülebilecek konular için ayrı bir dava açmada hukuksal yarar yoktur. Tescil davasına bakan mahkemenin savunma delili olarak ibraz edilen belgenin iptalini ön sorun olarak kabul edip ayrı bir iptal davası açmak için davacıya mahil vermiş olması da dava şartı olan hukuksal yararın bulunup bulunmadığı yönün araştırılmasına engel değildir. Kaldı ki bir davanın delilini tespit eden belgenin görülmesi gerektiğine ilişkin ilkeye de ters düşmektedir. Bu yönler düşünülerek işin esasına girişilerek iptale karar verilmesi bozmayı gerektirir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın gösterilen nedenlerle dava red olunmak üzere BOZULMASINA, 11.11.1981 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy