(818 S. K. m. 61)
Dava: Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Dava, müşterek muris Hakkı'dan taraflara intikal eden taşınmazlar dolayısiyla davacının Maliye'ye ödediği veraset ve intikal vergisi ile mali denge vergisinden davalıların payına düşen kısmın ödetilmesi isteğinden oluşmaktadır.
Davalılar, davacının Maliyece tahakkuk ettirilen vergiden kendi payına düşeni ödemiş olduğunu, davalılar namına ödediği bir vergi bulunmadığını savunmuşlardır.
Mahkeme, davacının kendi hissesine düşen vergiyi ödediğinin anlaşıldığı gerekçesi ile davanın reddine karar vermiştir.
Tarafların müştereken tanzim edip verdikleri veraset ve intikal vergisi, beyannamesinde yazılı 4 adet taşınmazdan, davacının sadece İzmir, Karşıyaka 14 pafta 48 ada 124 parseldeki binanın 1/5 arsa paylı 1 numaralı zemin katın tamamı ile Akhisar, Paşa Mahallesi Tahir Ün Caddesinden kain, 5 parsel numarada kayıtlı dükkanın 1/2 payını vasiyet yolu ile iktisap etmiş olduğu, Akhisar Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 1980/432 esas sayılı vasiyetnamenin yerine getirilmesine ilişkin dava dosyası, Akhisar Tapu Sicil Muhafızlığı'nın mahkemeye gönderdiği 29.9.1981 günlü yazı münderecatı ve Akhisar Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 30.6.1981 günlü Hüseyin'in verdiği dilekçe altındaki açıklamasından anlaşılmıştır. Öte yandan Akhisar Vergi Dairesinin 11.5.1982 tarihli ve İzmir Yamanlar Vergi Dairesi'nin 11.5.1982 tarihli cevabi yazılarında belirtildiği gibi varisler adına ayrı ayrı tahakkuk yapılmış olmakla birlikte, bu tahakkukun muristen intikal eden taşınmazların değerine göre varislerin yükümlü oldukları vergi tutarı belirlenmek ve bu meblağdan tarafların sorumlu oldukları miktarlar mirastaki hisselerine göre tespit edilmek suretiyle yapıldığı ortaya çıkmaktadır. Esasen mahkeme kararında da vergilerin tarafların hisseleri oranında tahakkuk ve tahsil edildiği yazılıdır. nevar ki, tarafların kendileri arasındaki iç ilişkide söz konusu veraset ve intikal vergisi ve eklerinden veraset belgesindeki paylarına göre değil, olayın özelliği nedeniyle yapılmış ve uygulanmış olan vasiyet gereğince kendilerine geçmiş bulunan taşınmazlara ilişkin olan vergi miktarı, kadar sorumlu tutulmalarının kabulü gerekir. Bu durumda davacı, Maliyece Akhisar'da Paşa Mahallesi'nde Tahir Ün Caddesinde kain 5 parselde kayıtlı dükkan için tahakkuk ettirilmiş verginin yarısı ile, Karşıyakadaki 124 parseldeki binanın 1 numaralı zemin katı için konmuş bulunan veraset ve intikal vergisi ve eklerinin tamamından sorumludur ve bunları ödemekle yükümlüdür. Davacı bu iki taşınmaz dolayısıyla sorumlu olduğu vergilerin toplamının dışında bir vergi ödemiş olduğu takdirde, fazlasını her iki davalıdan yararlandıkları oranda Borçlar Kanununun haksız iktisap hükümleri uyarınca geri alma hakkına haizdir.
Bu nedenlerle mahkemenin yukarıda yazılı açıklamalar doğrultusunda Akhisar Vergi Dairesi'nden beyannamede yazılı taşınmazların ayrı ayrı tahakkuk eden ve kesinleşen veraset vergisi ve mali denge vergisinin ne olduğunu tespit etmesi ve vasiyetname uyarınca itisap olunan taşınmazlar ile tespit olunan vergiler gözönünde tutulmak suretiyle davacının ve davalıların ödemeleri gereken vergi miktarlarını gerekiyorsa bilirkişi aracılığı ile belirlenmesi ve hasıl olacak sonuç çerçevesinde bir karar vermesi gerekir. Yazılı nedenlerle davanın reddi usul ve yasaya aykırıdır. Karar bu nedenlerle bozulmalıdır.
Sonuç: Kararın yukarıda gösterilen nedenlerle (BOZULMASINA), istek olursa peşin harcın iadesine 25.2.1983 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy