(818 S. K. m. 530, 538)
Dava: Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davalı avukatınca duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine, dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü :
Karar: Davacı malik ve zilyet olduğu bağdan elde edilen üzümleri satılması için davalı ile kurdukları ortaklığa ve dolayısıyla davalıya teslim ettiğini, ancak davalının hesap vermediğini ileri sürerek üzüm bedelleri tutarı 1.798.000 liranın ödetilmesini istemiştir.
Davalı bağın kendi parası ile satın alındığını bu nedenle üzümleri topladığını, davacıya borcu olmadığını savunmuş, mahkemece de dava ispat edilemediğinden bahisle davanın reddine karar verilmiştir.
Dairemizce karar (bağın davacı adına kayıtlı olduğu, üzümlerin taraflarca ortak toplatıldığının tapu kaydı ve tanık sözleri ile sabit olduğu, davalı savunmasının aksine, bağın mahsulünün ortak olduğunu anlaşıldığı, bu nedenle ortaklık hükümleri uyarınca inceleme yapılarak iddianın kısmen kabulü gerektiği) şeklinde bozulmuştur.
Mahkemece bozmaya uyularak dava olunan tutarın yarısı olan 899.000 liranın davalıdan alınmasına fazla istemin reddine karar verilmiştir.
Karar davalı tarafça temyiz edilmiştir.
Hükmüne uyulan Dairemizin bozma kararına göre, dava, ortaklıktan alacak davasıdır. İddia, savunma ve dosya içeriğine göre idarece ortak davalıdır. Borçlar Kanunu'nun 530 uncu maddesi uyarınca davalı hesap vermek durumundadır. O halde öncelikle davalıdan ortaklıkla ilgili hesap istenmeli, anlaşma olmadığı takdirde bilirkişi aracılığı ile bağdan elde edilen mahsul, bu iş için yapılması gereken giderler belirlenmeli, net gelir taraflar arasında B.K.'nun 538 ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca bölüştürülerek ortaklık tasfiye edilmelidir. Mahkemece bu yön gözetilmeden mücerret olarak dava olunanın yarısına hükmedilmesi yasaya aykırıdır. Karar bu nedenle bozulmalıdır.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenle temyiz olunan kararın temyiz eden davalı yararına BOZULMASINA, 29.5.1984 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy