(818 S. K. m. 405)
Dava: Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda, ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine; dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Dava, taşınmaz tellallığı akdinden doğan ücret alacağının davalıdan alınması isteğine ilişkindir.
Davalı, taraflar arasında yazılı sözleşme bulunmadığını, aracılık yapılan taşınmaz satışının, tapuda işlem yapılarak henüz tamamlanmadığını ileri sürerek davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, tapulu taşınmaz satışının geçerli şekilde kurulduğu ve davacının ücret alacağı doğmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.
Her ne kadar BK.nun 405. maddesinde yaptığı hazırlık veya icra eylediği tavassut akdin kurulmasına müncer olunca tellalın ücret isteme hakkına sahip olacağı yazılı ise de, bu hüküm bir tamamlayıcı hukuk hükmüdür ve taraflar bunun aksini kararlaştırabilirler (Dr. H. Becker, Kommentar zum Schweizerischen zivilgesetzleud Obligatıonen Recht, II. Abteilung, Die Einzelnen Vertragsverhöltvisse, Bern, 1934 Art. 413 Nr. 12: Becker, İsviçre Borçlar Kanunu Şerhi, Madde 413, Azıklama 12). İnceleme konusu olayda, davacının dayandığı ve dava dışı satıcı ile davalı arasında adi yazılı şekilde düzenlenmiş ve davacının da imzası bulunan 22.5.1984 günlü satış sözleşmesinin 4. maddesinde "alıcı ve satıcılar H...... Ticaret'e hizmet ve komisyon bedelini şu andaki satış anında öderler" hükmü yer almıştır. Sözleşmenin bu hükmü ile tarafların, tellallık ücretinin, taşınmaz satım sözleşmesinin geçerli şekilde kurulmasını beklemeden ödenmesini kararlaştırmışlardır. Yukarıda da değinildiği üzere, yaptığı hazırlık veya yerine getirdiği aracılık, sözleşmenin kurulmasına müncer olmadan tellalın ücretini isteyebileceğinin sözleşme ile kabul edilmesine yasal bir engel yoktur. Sözleşmenin bu hükmü geçerlidir ve davalıyı bağlar. O halde mahkemenin iddia ve savunma çerçevesinde davacının hakettiği ücretin miktarını saptayarak bunun ödetilmesine karar vermesi gerekir. Yazılı nedenlerle davanın reddi yasaya aykırıdır ve bozma nedenidir.
Sonuç: Kararın yukarıda açıklanan nedenlerle davacı yararına (BOZULMASINA), istek olursa peşin harcın iadesine, 25.12.1985 gününde oybirliği ile karar verildi. ***
Full & Egal Universal Law Academy